A nna m arzec, z bigniew


Download 82.43 Kb.
Pdf просмотр
Sana09.03.2017
Hajmi82.43 Kb.

     

145

MATERIA£Y CERAMICZNE /CERAMIC MATERIALS/, 68, 2, (2016),  145-149

www.ptcer.pl/mccm

A

NNA

 M

ARZEC

*, Z

BIGNIEW

 P

DZICH

AGH Akademia Górniczo-Hutnicza, Wydzia  In ynierii Materia owej i Ceramiki, Katedra Ceramiki i Materia ów 

Ogniotrwa ych, al. A. Mickiewicza 30, 30-059 Kraków

*e-mail: amarzec@agh.edu.pl 



1. Wprowadzenie

 

 Tlenek tytanu(IV) to bia y proszek o temperaturze top-



nienia ok. 1830 °C i temperaturze wrzenia ok. 2500 °C. TiO

2

 



wyst puje g ównie jako tetragonalny rutyl i anataz oraz rom-

bowy brukit. Anataz jest odmian  metastabiln , powstaj c  

w ni szych temperaturach ni  rutyl. W czystej postaci jest 

kruchy i przezroczysty. Wyst puje niemal wy cznie w for-

mie ma ych, rozproszonych kryszta ów (parametry komórki 

elementarnej anatazu to: a = 0,378 nm, b = 0,378 nm i c = 

0,951 nm). Jest wykorzystywany w przemy le chemicznym 

do pozyskiwania tytanu, a tak e jako kamie  jubilerski. 

Proszki anatazu charakteryzuj  si  wi ksz  powierzchni  

w a ciw , porowato ci  oraz ilo ci  powierzchniowych grup 

hydroksylowych ni  proszki najbardziej stabilnej formy TiO

2

 



– rutylu, powstaj cej w wyniku nieodwracalnej przemiany 

anatazu w warunkach wysokiej temperatury i ci nienia at-

mosferycznego. Komórka elementarna sieci przestrzennej 

rutylu ma kszta t prostopad o cianu o dwóch bokach równych 

i trzecim dwukrotnie od nich d u szym i parametry komórki 

elementarnej: a = 0,459 nm, b = 0,459 nm i c = 0,295 nm. 

Najrzadziej wyst puj c  form  mineralogiczn  TiO

2

 jest bru-



kit. Tworzy on kryszta y cienkop ytkowe i s upkowe. Cz sto 

przyjmuje posta  pseudoheksagonaln  [1, 2]. 



Synteza nanokrystalicznych proszków TiO

2

 

o zró nicowanych wielko ciach cz stek 

i powierzchni w a ciwiej metod  zol- el

Streszczenie

W pracy opisano otrzymywanie nanoproszków TiO

o ró nych wielko ciach cz stek i ró nym sk adzie fazowym (anataz/rutyl) metod  



zol- el. Analiza XRD wykaza a,  e TiO

2

 w zale no ci od temperatury kalcynacji krystalizuje w tetragonalnej strukturze anatazu (T   540 



o

C) 


lub w tetragonalnych strukturach anatazu i rutylu (T = 560 

o

C). Wzrost temperatury kalcynacji powoduje transformacj  anatazu do rutylu, 



aglomeracj  i spiekanie ziaren TiO

2

, czego konsekwencj  jest wzrost cz stek i zmniejszanie powierzchni w a ciwej proszków. 



S owa kluczowe: tlenek tytanu, nanocz stki, synteza zol- el

PREPARATION OF TiO

2

 NANOCRYSTALS WITH DIFFERENT PARTICLE SIZE AND

 SPECIFIC SURFACE AREA BY THE SOL-GEL METHOD

The paper describes a sol-gel method for preparing nanocrystaline powders with various particle size and phase composition (anatase/

rutile). The XRD analysis showed that TiO

2

, depending on the calcination temperature, crystallizes in the tetragonal structure of anatase 



(T   540  

o

C) or tetragonal structure of anatase and rutile (T = 560 



o

C). The increase in calcining temperature results in the transformation 

of anatase to rutile, particle agglomeration and sintering, entailing particle growth and reduction of speci  c surface area of the powders.

Keywords: Titanium oxide, Nanoparticle, Sol-gel synthesis

Czysty tlenek tytanu(IV) jest pó przewodnikiem typu n; 

charakteryzuje si  tym,  e liczba elektronów w pa mie prze-

wodnictwa przekracza liczb  dziur w pa mie walencyjnym 

- tzw. przewodnictwo elektronowe. Dla wszystkich odmian 

tlenku tytanu(IV) po o enie pasma walencyjnego jest takie 

samo. Natomiast po o enie pasma przewodnictwa wyka-

zuje pewne ró nice. Dlatego wielko

 przerwy wzbronionej 

dla anatazu, brukitu, rutylu wynosi odpowiednio 3,23 eV, 

3,02 eV i 2,96 eV. Pasmo walencyjne TiO

2

 zbudowane jest 



ze zhybrydyzowanych orbitali 2p tlenu i 3d tytanu. Pasmo 

przewodnictwa pochodzi g ównie od orbitali 3d tytanu z nie-

wielkim udzia em orbitali 2p tlenu [3, 4]. 

Tlenek tytanu(IV) znalaz  szerokie, na skal  przemys ow  

zastosowanie w wielu ga ziach przemys u. Szczególnie jest 

on stosowany w aspekcie wykorzystania jego w a ciwo ci 

fotokatalitycznych [5-7]: w pow okach samooczyszczaj cych 

si  (szyby, p yty, tkaniny, folie, lusterka samochodowe, farby 

do sprz tu AGD itp.); w procesach oczyszczania gazów 

spalinowych (redukcja NO

x

), wód (np. rozk adu pestycydów), 



cieków itp.; jako katalizator do syntez organicznych; do 

produkcji materia ów wykorzystywanych w procesach odka-

ania; do produkcji elementów wyposa enia pomieszcze  


146

   


  MATERIA£Y CERAMICZNE /CERAMIC MATERIALS/, 68, 2, (2016)

A. M


ARZEC

, Z. P


DZICH

operacyjnych w szpitalach, gdzie pe ni rol  fotokatalizatora 

w procesach degradacji komórek bakteryjnych pod wp ywem 

promieniowania UV; do produkcji ogniw nanokrystalicznych 

oraz baterii s onecznych.

Metody otrzymywania TiO

2

 najpro ciej podzieli  mo na 



ze wzgl du na  rodowisko i stan skupienia sk adników 

bior cych udzia  w reakcji na metody osadzania z fazy 

gazowej i procesy z udzia em fazy ciek ej. Najbardziej zna-

nymi metodami otrzymywania nanoproszków TiO

2

 w postaci 



warstw i pow ok ochronnych z fazy gazowej s  metody CVD 

(chemiczne osadzanie z fazy gazowej) i PVD (  zyczne 

osadzanie z fazy gazowej). Otrzymywanie nanoproszków 

TiO


2

 z fazy ciek ej odbywa si  takimi metodami jak zol- el, 

hydrotermalna, str cania, elektrochemicznego osadzania 

czy odwróconych miceli [8, 9]. 

Ze wzgl du na efektywno

 oraz swoj  prostot  na 

szczególn  uwag  zas uguje metoda zol- el. Metoda ta 

opiera si  na reakcji hydrolizy alkoholanów. Podstawowym 

substratem reakcji jest alkoholan tytanu o wzorze ogólnym 

Ti(OR)


4

, gdzie Ti oznacza kation tytanu, a R jest podstaw-

nikiem organicznym, 4 okre la warto ciowo

 tytanu i 

liczb  grup organicznych. Alkoholany mog ce wyst powa  

zarówno w postaci sta ej, jak i ciek ej, s  rozpuszczane w 

rozpuszczalniku organicznym, np. metanolu, etanolu, propa-

nolu itp. Do tak przygotowanego roztworu dodaje si  wod , 

wtedy zachodzi proces hydrolizy, gdzie produktami reakcji s  

wodorotlenek tytanu (Ti(OH)

4

) i odpowiedni alkohol (ROH). 



Szybko

 procesu zale y od temperatury. W efekcie ca ko-

witej hydrolizy prekursora oraz dodatku okre lonego kwasu 

powstaje uk ad koloidalny (zol).

 

Odwadnianie zolu prowadzi 



si  metod  parowania a  do jego przej cia w  el. Aby otrzy-

ma  krystaliczny proszek,  el wytrzymuje si  w temperaturze 

400-800 °C. Zalet  tej metody jest wytworzenie nanocz stek 

o dobrych parametrach, przy stosunkowo niskiej temperatu-

rze procesu. Za jej pomoc  otrzymuje si  monodyspersyjne, 

nanometryczne proszki, z o one z porowatych cz stek. Ze 

wzgl du na wysok  wydajno

 mo e by  stosowana jako 

przemys owa metoda otrzymywania nanoproszków [9-11].

W pracy przedstawiono syntez  nanokrystalicznych 

proszków TiO

o ró nej wielko ci cz stek, powierzchni w a ci-



wej i ró nym sk adzie fazowym (anataz/rutyl) metod  zol- el.

2. Materia y i metody

2.1. Przygotowanie próbek

Nanoproszki TiO

2

 otrzymywano metod  zol- el (Rys. 1), 



w której jako prekursor zastosowano izopropanolan tytanu-

(IV) (98%). W pierwszym etapie syntezy ka dorazowo do 

prekursora (który wcze niej rozcie czano dziesi ciokrotnie 

w bezwodnym alkoholu izopropylowym) wkroplono HCl 

(36%) i CH

3

COOH (27%) w stosunku obj to ciowym 1:10, 



tak aby uk ady doprowadzi  do pH 3. Nast pnie wszystko 

mieszano przez 30 minut na mieszadle magnetycznym 

w temperaturze pokojowej. W drugim etapie syntezy przy-

gotowane roztwory wkroplono do wody destylowanej inten-

sywnie mieszaj c ca o

. Mieszanie kontynuowano przez 1 

godzin  w temperaturze pokojowej. Stosunek obj to ciowy 

Ti[(OCH(CH

3

)

2



)]

4

:H



2

O w sporz dzanym roztworze wynosi  

1:8. Otrzymane w ten sposób  ele suszono w suszarce 

laboratoryjnej w temperaturze 115 °C przez 18 godzin, 

a nast pnie kalcynowano w piecu mu  owym 2 godziny 

w 400 °C, 450 °C, 500 °C, 540 °C i 560 °C. Temperatury kal-

cynacji ustalono na podstawie wcze niej wykonanej analizy 

TG/DSC (Rys. 2). Wybór temperatur kalcynacji uzale niony 

by  od wielko ci otrzymanych cz stek TiO

2

, ich sk adu fa-



zowego (anataz/rutyl) i stopnia aglomeracji. Tak otrzymane 

proszki rozdrobniono w mo dzierzu i scharakteryzowano. 

Przewidywane reakcje, zachodz ce podczas syntezy 

TiO


2

:

1. Ti[(OCH(CH



3

)

2



)]

4

 + 4H



2

O   Ti(OH)

4

 + 4(CH


3

)

2



CHOH (25 °C) 

2. Ti(OH)

 TiO


2(amor  czny)

 + 2H


2

O  (115 °C) 

3. TiO

2(amor  czny)



 

 TiO


2(krystaliczny)

 (T   400 °C)



Rys. 1. Schemat syntezy nanocz stek TiO

2

.

Fig. 1. Preparation scheme of TiO

2

 nanopowders.

2.2. Metody zastosowane do charakterystyki 

otrzymanych nanoproszków

 Temperatury kalcynacji okre lono na podstawie analizy 

TG/DSC wykonanej przy pomocy aparatu Netzsch STA 409.  

Pomiary prowadzono w zakresie temperatur  25-825 °C, sto-

suj c szybko

 grzania 10 °C/min. Do bada  przygotowano 

próbk  w formie  elu wodorotlenku tytanu.

W celu okre lenia sk adu fazowego otrzymanych nano-

proszków zastosowano metod  proszkowej dyfrakcji rentge-

nowskiej przy u yciu urz dzenia X’Pert Pro   rmy PANalytical. 

Technik  XRD, wykorzystuj c poszerzenie pików anatazu 

(011) i rutylu (110) oraz wzór Scherrera, wyznaczono  redni  

wielko

 krystalitów tych faz.



rednie rozmiary cz stek zosta y oszacowane na pod-

stawie pomiarów powierzchni w a ciwej proszków w oparciu 

o model izotermy adsorpcji   zycznej zaproponowany przez 

Brunauer’a,  Emmett’a i Teller’a  (BET). Mierzono ilo ci za-

adsorbowanego gazowego azotu w temperaturze -196 °C 

na powierzchniach cz stek proszków. Próbki proszków 



MATERIA£Y CERAMICZNE /CERAMIC MATERIALS/, 68, 2, (2016)

     


147

S

YNTEZA



 

NANOKRYSTALICZNYCH

 

PROSZKÓW


 TiO

2

 



O

 

ZRÓ NICOWANYCH



 

WIELKO CIACH

 

CZ STEK


 

I

 



POWIERZCHNI

 

W A CIWIEJ



 

METOD


 

ZOL


-

EL

o masach oko o 0,2 g poddano odgazowaniu w tempera-



turze 110 °C przez 3 godziny. Pomiary adsorpcji wykonano 

w zakresie ci nie  wzgl dnych p/p



s

 od 0,01 do 1. Z otrzy-

manych izoterm adsorpcji azotu wyznaczono powierzchnie 

w a ciwe. Pomiary przeprowadzono przy u yciu urz dzenia 

NOVA 1200e   rmy Quantachrome Instruments. Na postawie 

wielko ci powierzchni w a ciwych obliczono  rednie rozmiary 

cz stek proszków, stosuj c zale no

 



6000

S

d



D

w

BET



 [nm] 

(1)


gdzie:   d - g sto

 anatazu 3,8 g/cm

3

,  S



w

 - powierzchnia 

w a ciwa proszku zmierzona z zastosowaniem pomiaru 

izotermy adsorpcji   zycznej BET [m

2

/g].


Morfologi  nanocz stek TiO

2

 badano przy u yciu trans-



misyjnego mikroskopu elektronowego (TEM) Philips CM30. 

W celu okre lenia wielko ci cz stek proszki dyspergowano 

w bezwodnym alkoholu etylowym przy pomocy ultrad wi -

ków. Nast pnie kilka kropli zawiesiny nanoszono na mie-

dzian  mikrosiatk , suszono w powietrzu i obserwowano 

przy u yciu transmisyjnego mikroskopu elektronowego przy 

napi ciu przyspieszaj cym 300 kV. 

3. Wyniki i dyskusja

3.1. Charakterystyka otrzymanych 

nanoproszków 

Temperatury kalcynacji okre lono w oparciu o wyniki 

analizy TG/DSC, któr  wykonano dla  elu wodorotlenku 

tytanu (Rys. 2). Na krzywej TG mo na okre li  dwa wyra -

ne przedzia y utraty masy. Pierwszy ubytek masy (13,41%) 

do ok. 250 °C zwi zany jest z utrat  nadmiarowej ilo ci 

wody i zokludowanego rozpuszczalnika. Na krzywej DSC 

w omawianym zakresie temperatur widoczne s  s abe piki 

endotermiczne. Drugi etap utraty masy (7,08%) zachodzi 

w temperaturze od  ok. 250 °C do 400 °C.  Na krzywej DSC 

widoczne s  piki egzotermiczne (257,9 °C i 342,5 °C) zwi -

zane z wytwarzaniem ciep a na skutek  spalania produktów 

rozk adu zwi zków organicznych, stosowanych do wytwa-

rzania TiO

2

. Zmiana entalpii na krzywej DSC w temperaturze 



593,4 °C zwi zana jest z przej ciem fazowym TiO

2

 anatazu 



do rutylu. 

Sk ad fazowy otrzymanych nanoproszków (Rys. 3) oraz 

rednie rozmiary krystalitów okre lono technik  dyfrakcji 

rentgenowskiej. Tlenek tytanu(IV) krystalizuje w 400 °C 

w tetragonalnej strukturze anatazu; wielko

 krystalitów 

wyznaczona w oparciu o szeroko

 po ówkow  re  eksu (110) 

wynosi ok. 8 nm. Wraz ze wzrostem temperatury kalcynacji 

(540 °C > T > 400 °C) zwi ksza si  wielko

 krystalitów, ale 

sk ad fazowy nanoproszków pozostaje niezmieniony. Dopiero 

w temperaturze 560 °C na dyfraktogramie zaobserwowa  

mo na piki nie tylko od metastabilnej struktury anatazu

ale równie  stabilnej termodynamicznie struktury rutylu. 

Wielko ci krystalitów, obliczone na podstawie szeroko ci 

po ówkowej re  eksów dyfrakcyjnych zosta y oszacowane 

na oko o 46 nm dla anatazu (011) i 146 nm dla rutylu (110). 

rednie wielko ci krystalitów i udzia y wagowe obu faz tlenku 

tytanu(IV), oszacowane z bada  rentgenowskich zosta y 

przedstawione w Tabeli 1.

W Tabeli 1 przedstawiono równie  zmierzone warto ci 

powierzchni w a ciwej BET oraz oszacowane  rednie roz-

miary cz stek proszków. Powierzchnia w a ciwa próbki kal-

cynowanej w 400 °C by a najwi ksza i wynosi a 119,8 m

2

/g, 



natomiast  rednie rozmiary cz stek anatazu, otrzymanego 

w tej temperaturze, oszacowano na 13,2 nm. Wraz ze wzro-

stem temperatury kalcynacji powierzchnia w a ciwa nano-

proszków zmniejsza a si  w wyniku zwi kszania wielko ci 



Rys. 2. Wyniki analizy TG/DSC  elu s u

cego do otrzymania TiO

2

.

Fig. 2. Results of TG/DSC analysis of initial gel used for obtaining TiO

2

.

148

   


  MATERIA£Y CERAMICZNE /CERAMIC MATERIALS/, 68, 2, (2016)

A. M


ARZEC

, Z. P


DZICH

krystalitów, jak równie  wi kszego ich upakowania w wyniku 

aglomeracji cz stek. Stopie  aglomeracji by  jednak nie-

wielki, gdy  oszacowane na podstawie analizy BET  rednie 

rozmiary cz stek s  porównywalne ze  rednimi rozmiarami 

krystalitów wyznaczonymi technik  XRD. Najmniejsz  po-

wierzchni  w a ciw  (24,2 m

2

/g) charakteryzowa y si  proszki 



kalcynowane w temperaturze 560 °C.

Na Rys. 4-6 przedstawiono wyniki obserwacji mikrosko-

powych proszków przeprowadzonych przy u yciu trans-

misyjnego mikroskopu elektronowego. Na ich podstawie 

stwierdzono,  e TiO

2

 otrzymany w 400 °C (Rys. 4) cechuje 



si  pewnym stopniem zaglomerowania jednak utworzone 

skupiska s  do

 lu ne tak,  e pojedyncze cz stki wykazuj  

rozmiary zbli one do rozmiarów krystalitów wyznaczonych 

technik  XRD. Stwierdzono równie ,  e pojedyncze cz stki 

s  jednorodne pod wzgl dem wielko ci i kszta tu (kulisty). Za-

obserwowano równie ,  e stopie  zaglomerowania proszków 

wzrasta wraz ze wzrostem temperatury kalcynacji (Rys. 4 i 5).

W temperaturze 560 °C dwutlenek tytanu krystalizuje ju  

nie tylko jako anataz, ale równie  jako rutyl. Na fotogra  ach 

mikrostruktury proszków kalcynowanych w tej temperaturze 

zaobserwowano wyra n  ró norodno

 pod wzgl dem wiel-

ko ci ziaren. Analiza XRD potwierdzi a,  e  rednie rozmiary 

krystalitów TiO

s  wyra nie zró nicowane i wynosz : 46 nm 



dla  anatazu i 146 nm dla rutylu (Rys. 6). 

Rys. 3. Dyfraktogramy otrzymanych nanoproszków; a TiO

2

 - anataz, r TiO

2

 - rutyl.

Fig. 3. X-ray diffractograms of the synthesized TiO

2

 nanopowders; a TiO

2

 - anatase, r TiO

2

 - rutile.

Tabela 1. Udzia y masowe anatazu i rutylu wyznaczone technik  XRD oraz wielko ci cz stek proszków  oszacowane przy zastosowaniu 

ró nych metod.

Table 1. Mass fractions of anatase and rutile determined by XRD and powder particle sizes estimated with the use of various methods.

Temperatura 

kalcynacji [°C]

Udzia  masowy

(XRD)

redni rozmiar krystalitów (XRD)



D

hkl

 [nm]


Powierzchnia w a ciwa S

w

 

[m



2

/g]


 Wielko

 cz stki D



BET

 

[nm]


400

anataz - 100%

anataz - 8,0 ± 0,2

119,8 ± 5,2

13,2 ± 1,2

450


anataz - 100%

anataz - 10,2 ± 0,2

108,3 ± 5,2

14,6 ± 1,2

500

anataz - 100%



anataz - 25,1 ± 0,2

42,1 ± 5,2

37,5 ± 1,2

540


anataz - 100%

anataz - 33,8 ± 0,2

36,0 ± 5,2

43,9 ± 1,2

560

anataz - 40,2%



rutyl - 59,8%

anataz - 46,0 ± 0,2

rutyl - 146,0 ± 0,2

24,2 ± 5,2

-

Rys. 4. Mikrotografia mikrostruktury proszku kalcynowanego 

w 400 °C.

Fig. 4. TEM microphotograph of TiO

2

 nanopowder calcinated at 

400 °C

.


MATERIA£Y CERAMICZNE /CERAMIC MATERIALS/, 68, 2, (2016)

     


149

S

YNTEZA



 

NANOKRYSTALICZNYCH

 

PROSZKÓW


 TiO

2

 



O

 

ZRÓ NICOWANYCH



 

WIELKO CIACH

 

CZ STEK


 

I

 



POWIERZCHNI

 

W A CIWIEJ



 

METOD


 

ZOL


-

EL

4. Wnioski

Zaprezentowana metoda otrzymywania nanoproszków 

pozwala na syntez  TiO

o kontrolowanym sk adzie fazowym 



(anataz/rutyl), jak równie  umo liwia regulowanie wielko ci 

powsta ych cz stek. Analiza XRD wykaza a,  e TiO

2

 w za-


le no ci od temperatury kalcynacji krystalizuje w tetrago-

nalnej strukturze anatazu (T   540 °C) lub w tetragonalnych 

strukturach anatazu i rutylu (T = 560 °C). Wzrost tempera-

tury kalcynacji powoduje transformacj  anatazu do rutylu, 

aglomeracj  i spiekanie ziaren TiO

2

, czego konsekwencj  



jest wzrost cz stek i zmniejszenie powierzchni w a ciwej 

proszków. Nanoproszki otrzymane poni ej temperatury trans-

formacji charakteryzuj  si  du ym rozwini ciem powierzchni 

w a ciwej, a wielko ci krystalitów wyznaczone technik  XRD 

s  zbli one do oszacowanych  rednich rozmiarów cz stek 

wyznaczonych technik  BET, co sugeruje s ab  aglomeracj  

cz stek i niew tpliwie wp ywa korzystnie na najcz

ciej wy-


korzystywane jego w a ciwo ci, tj. fotokatalityczne, bowiem 

to od wielko ci  powierzchni w a ciwej fotokatalizatora zale y 

ilo

 centrów aktywnych, na których zachodzi adsorpcja 



cz steczek organicznych. 

Podzi kowanie

Praca zosta a wykonana ramach projektu: DEC-

-2012/07/B/ST8/03879   nansowanego przez Narodowe 

Centrum Nauki. 

Autorzy sk adaj  wyrazy podzi kowania za pomoc przy 

charakterystyce proszków naukowcom z Katedry Ceramiki i 

Materia ów Ogniotrwa ych (WIMiC AGH w Krakowie): Pani dr 

in . Magdalenie Szumerze za pomoc w analizach termogra-

wimetrycznych, Panu prof. Miros awowi M. Bu ko za pomoc 

w analizach dyfraktometrycznych oraz Pani dr in . Agnieszce 

Ró yckiej za pomoc w obserwacjach mikroskopowych.  

Literatura

[1] Biela ski, A.: Podstawy chemii nieorganicznej, Wyd. PWN, 

Warszawa 1999.

[2] 


Carp, O., Huisman, C. L., Reller, A.: Photoinduced reactivity 

of titanium dioxide, Progr. Solid State Chem., 32, (2004), 33-

177. 

[3] 


Long, M., Cai, W., Wang, Z., Liu, G.: Correlation of electronic 

structures and crystal structures with photocatalytic properties 

of undoped, N-doped and I-doped TiO

2

,  Chem. Phys. Lett.



420, (2006), 71-76. 

[4]  Sathish, M., Viswanathan, B., Viswanath, R. P.: 

Characterization and photocatalytic activity of N-doped TiO

2

 



prepared by thermal decomposition of Ti-melamine complex, 

Appl. Catal. B, 74, (2007), 307-312. 

[5]  Fujishima, A., Zhang, X.: Titanium dioxide photocatalysis: 

present situation and future approachesC.R. Chimie, 9, 

(2006), 750-760. 

[6]  Tryk, D. A., Fujishima, A., Honda, K.: Recent topics in 

photoelectrochemistry: achievements and future prospects, 



Electrochim. Acta, 45, (2000), 2363-2376.

[7] 


 Hu, Y., Tsai, H. L. Huang, C. L.: Effect of brookite phase on 

the anatase–rutile transition in titania nanoparticles, J. Eur. 



Ceram. Soc., 23, (2003), 691-696.

[8] Kurzyd owski, K., Lewandowska, M.: Nanomateria y 



in ynierskie konsturkcyjne i funkcjonalne, Wyd. PWN, 

Warszawa 2011.

[9]  Rodriguez, J. A., Fernandez-Garcia, M. (Red.): Synthesis, 

Properties, and Applications of  Oxide Nanomaterials, Wiley-

Interscience, A John Wiley & Sons, Inc., USA, (2007).

[10] Agrawal,  D.  A.:  Introduction to Nanoscience and 

Nanomaterials, Publishing World Scienti  c, Kanpur 2013.

[11] Kelsall, R. W., Hamley, I. W., Geoghegan, M.: 



Nanotechnologie, Wyd. PWN, Warszawa 2008.

Rys. 5. Mikrofotogra  a mikrostruktury proszku kalcynowanego 

w 450 °C.

Fig. 5. TEM microphotograph of TiO

2

 nanopowder calcinated at 

450 °C.

Rys. 6. Mikrootografia mikrostruktury proszku kalcynowanego 

w 560 °C.

Fig. 6. TEM microphotograph of TiO

2

 nanopowder calcinated at 

560 °C.

Otrzymano 2 grudnia 2015, zaakceptowano 10 lutego 2016.



Do'stlaringiz bilan baham:


Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2019
ma'muriyatiga murojaat qiling