Uqtirish xati


Download 184.91 Kb.
Pdf ko'rish
bet7/11
Sana29.12.2017
Hajmi184.91 Kb.
#23272
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11

Dars  rejasi:
3.  Rivojlantiruvchi
maqsad. O‘quvchilàrning
mustàqil fikrlàsh và o‘z
fikrini îg‘zàki và yozmà
erkin ifîdàlàsh màlà-
kàlàrini  rivîjlàntirish.
2.   Ta rbiya viy   ma q-
sad. O‘quvchilàrdà vàtàn-
pàrvàrlik, vàtàngà sàdîqàt
tuyg‘ulàrini kuchàytirish,
ulàrgà vàtànni himîya
qilish hàr bir fuqàrîning
burchi ekànligini singdi-
rish.
1.Òà'limiy  màqsàd.
O‘quvchilarga butun va
kasr sonlar,  ulàrning
yasalishi va qo‘llanishi
haqida ma’lumot berish.
1. Tashkiliy qism. Uy vazifasini so‘rash và bàhîlàsh.
      8 daqiqa
2. Ràsm và sàvîllàr àsîsidà suhbàt, “Âàtàn himîyachilàri
   kuni” màtni ustidà ishlàsh (1- tîpshiriq, 1- màshq).
      10 daqiqa

83
II.    Tashkiliy  qism.
II.  Yangi  màvzu  bàyoni.
III. Gràmmàtik qîidà bàyonidàn àvvàl 1- màshqdàgi
sînlàr ifîdàlàyotgàn mà’nîlàr izîhlànàdi. So‘ngrà o‘qituvchi
sonlar matematik miqdorni bildiradigan so‘zlar ekànligi,
ular butunni va uning qismini ko‘rsatishi mumkinligi to‘g‘-
risidà mà’lumît båràdi. Miqdorni butunligicha bildiruvchi
sonlar butun son, butunning qismini ifodalovchi sonlar
kasr sonlar deb àtàlishi hàqidàgi gràmmàtik qîidà o‘qitilàdi
và misîllàr vîsitàsidà mustàhkàmlànàdi. O‘quvchilàrgà
dîskàdà butun và kàsr sînlàrgà misîllàr yozdirilàdi.
IV.  Gràmmàtik  mà’lumîtni  mustàhkàmlàsh  uchun
2-3- màshqlàr và 2- tîpshiriq  bàjàrtirilàdi. O‘quvchilàr 2-
3. Yangi grammatik qîidà bàyoni. Àqliy hujum. 7 daqiqa
4. Gràmmàtik qîidàni mustàhkàmlàsh (2-3- màshqlàr).
                  8 daqiqa
5. Intårfàîl o‘yin.“Raqamlar tilga kirganda” (2-tîpshiriq).
    Guruhlàr bilàn ishlàsh.
  7 daqiqa
6. “Înà yurt pîsbînlàri” she’ri ustida ishlàsh. Hàmkîrlik
    måtîdi.
                 3 daqiqa
7. Dàrsni yakunlàsh, o‘quvchilàrni bàhîlàsh (BBB usuli),
    uygà vàzifà.
  2 daqiqa
 
 
 
 
 
Uy vazifasini so‘ràsh và bàhîlàsh. O‘quv-chilàr "Yangi yil
qo‘shig'i" shå’rini yod àytib båràdilàr và "Yangi yil kåchàsidà"
màvzusidà  mustàqil tuzgàn màtnlàrini o‘qib båràdilàr.
 
 
 
 
 
O'quvchilàr dàrslikdà bårilgàn ràsm và 1- tîpshiriqdàgi   sàvîllàr
àsîsidà suhbàt tàshkil etishdàn bîshlànàdi. Shu mavzuda berilgan
videolavhani namoyish qilish yanada samarali bo‘ladi. Bundà
o‘quvchilàrning  diqqàti hàykàldà tàsvirlàngàn vàtàn pîsbînining
yuz-ko‘z ifîdàsigà, undàgi qàt’iyatlik, fàõr tuyg‘ulàrigà qàràtilishi
kåràk. So‘ngrà "Âàtàn himîyachilàri kuni" màtni o‘qitilàdi (1-
màshq). O‘quvchilàr màtndà bårilgàn ràqàmlàrni o‘zi bîg'làngàn
so‘z bilàn birgà ko‘chirib yozàdilàr.

84
mashqdà berilgan sonlarni savollarga mos holda namu-
nadagidek  2 guruhga bo‘lib ko‘chiràdilàr. 3- mashqdà esà
avval  butun sonlarni, so‘ngra  kasr sonlarni  harflar  bilan
yozàdilàr.
V
V.  Intårfàîl  o‘yin. 2- topshiriqqà ko‘rà "Raqamlar
tilga kirganda"o‘yini tàshkil etilàdi. Ushbu tîpshiriqni
bàjàrish uchun  àvvàl o‘quvchilàr guruhlarga àjràtilàdi.
Hàr bir guruh  bårilgàn 1, 2, 4, 12 raqamlariga tàbiàt và
jàmiyat hàyotidàn  mos kålàdigàn ma’lumotlarni topib
yozishlàri và ulàrni izîhlàb bårishlàri so‘ràlgàn. O‘quvchilàr
tabiatda  1 ràqàmi  yilni, 2 ràqàmi  kun va tunni, 4 ràqàmi
— 4 tà faslni, 12
ràqàmi 12 oyni bildi-
rishi, jàmiyatdà esà,
màsàlàn, 1 ràqàmi
råspublikàmiz, ya’ni
O‘zbekistonni, 2 rà-
qàmi  2 tà eng katta
daryolarimizni, 4
b a y r o g ‘ i m i z d a g i
rànglàrni ànglàtishi
mumkinligini tîpib
àytishlàri ko‘zdà tutilgàn. Ushbu intårfàîl o‘yinni dàvîm
ettirish và guruhlàr musîbàqàsini tàshkil etish mumkin.
Bundà hàr bir guruh ikkinchi guruhgà sàvîl tàriqàsidà o‘z
ràqàmini båràdi, ikkinchi guruh à'zîlàri esà shu ràqàmlàrgà
mîs mà’lumîtlàrni tîpib àytishlàri kåràk bo‘làdi.
Sàvîllàr nàfàqàt tàbiàt, bàlki màktàb, sinf hàyotidàn
îlingàn mà’lumîtlàr àsîsidà tuzilishi hàm mumkin.
VI.  Nutqiy  màvzuni  mustàhk àmlàsh uchun 3-
tîpshiriqdà  bårilgàn "Înà yurt pîsbînlàri" qo‘shig‘i màtnini
ifîdàli o‘qitilàdi. So‘ngrà àudiîkàssåtà vîsitàsidà qo‘shiqni
tinglàsh và birgàlikdà kuylàsh ko‘zdà tutilàdi.
VII. Dàrsni yakunlàshdà o‘qituvchi o‘quvchilàr tîmî-
nidàn to‘ldirilgàn BBB kàrtîchkàlàrini yig‘ib îlàdi,  dàrsdà
fàîl qàtnàshgàn o‘quvchilàrni bàhîlàydi. Shå’r màtnini yod
îlish uygà vàzifà qilib tîpshirilàdi.

85
30  - dars
Darsning  ta’limiy  maqsadi. O‘quvchilarga kasr
sonlarning àlîhidà so‘zlàr bilàn ifîdàlànishi và ulàrning
nutq jàràyonidà qo‘llanishi haqida ma’lumot berish.
Darsning  tarbiyaviy  maqsadi. O‘quvchilàrdà kuch
birlikdà ekànligi, vàtàngà õizmàt qilishning yuksàk burch
ekànligi, bundàn iftiõîr qilish tuyg‘ulàrini kuchàytirish.
Darsning  jihozlanishi. Darslik, vàtàn himîyachilàri
qàsàmyodidàn pàrchà, Hamdam Sodiqovning "Bîburning
màktubi" màtni, àudiîkàssåtà, BBB kàrtîchkàlàri.
Dars  måtîdlari. Intåfàîl hàmkîrlik måtîdi,  àqliy
hujum,  guruhlàr bilàn ishlàsh, BBB usuli.
Darsdan  erishiladigan  BKM  natijalari.   O‘quv-
chilarda kasr sonlarning so‘zlar bilan qo‘llanishi, butun va
kasr sonlarni aralash holda qo‘llash haqida nazariy bilimga
ega bo‘ladi, ularda ushbu sonlarni amaliy qo‘llash ko‘nik-
malari va mavzu bo‘yicha matn bilan ishlash hamda suh-
batlasha olish malakalari shakllanadi.
Dàrs  rejasi:
1. Tashkiliy qism. Uy vazifasini so‘rash và bàhîlàsh.
          8 daqiqa
2. Suhbàtni rollarga bo‘lib o‘qish (4- tîpshiriq). 7 daqiqa
3. Grammatik màvzu bàyoni.
  4 daqiqa
4. Gràmmàtik mà’lumîtni mustàhkàmlàsh (4-5- màshqlàr).
                        8 daqiqa
5. Nutqiy màvzuni mustàhkàmlàsh. 5- tîpshiriqdàgi maqollar
   ustidà ishlàsh. Zànjir usuli.
                 7 daqiqa
6. Adabiy o‘qish. “Bîburning  màktubi” màtni ustidà
    ishlàsh.
 8 daqiqa
7.  Dàrsni yakunlàsh, o‘quvchilàrni bàhîlàsh (BBB usuli),
    uygà vàzifà.
         3 daqiqa

86
D
Dàrsning  bîrishi:
I.  Tashkiliy  qism. Uy vazifasini so‘ràsh và bàhîlàsh.
O‘quvchilàr "Âàtàn pîsbînlàrigà" shå’rini yod àytib båràdilàr.
II. O‘tilgàn dàrsni tàkrîrlàsh uchun 4- topshiriqdàgi
suhbàt màtni rîllàrgà bo‘lib o‘qilàdi.
III.  Gràmmàtik  màvzu  bàyoni. Ushbu dàrsdà kasr
sonlar maxsus so‘zlar bilan ifodalanishi ham mumkinligi,
1/2 —  yarim, 1/4 — chorak, 1/8 — nimchorak so‘zlàri
bilàn ifîdàlànishi hàqidà, shuningdåk, butun son bilan kasr
son aralash holda qo‘llànishi ham mumkinligi hàqidà
mà’lumît bårilàdi.
IV.  Gràmmàtik  mà’lumîtni  mustàhkàmlàsh uchun
4-5- màshqlàr yozmà bàjàrtirilàdi. O‘quvchilàr 4- mashq
tîpshirig‘i àsîsidà  juftlikdà  berilgan sonlardan avval kasr
sonlar hosil qilàdilàr, so‘ngra ularni so‘z bilan ifodalab
yozàdilàr. 5- mashqdà bårilgàn màtåmàtik màsàlàni o‘qib,
unda qo‘llangan raqamlarni so‘zlar bilan yozàdilàr. hàm
gràmmàtik mà’lumîtni mustàhkàmlàshgà qàràtilgàn.
V. Nutqiy màvzuni mustàhkàmlàsh uchun 5- topshi-
riqdà bårilgàn maqollar o‘qitilàdi và mazmuni so‘zlatilàdi.
VI.  Adabiy  o‘qish  uchun bårilgàn "Boburning mak-
tubi" màtni o‘qitilàdi, màzmuni so‘zlàtilàdi. Ìàktubni àvvàl
àudiîvîsità îrqàli eshittirilsà, so‘ng o‘quvchilàrgà o‘qitilsà,
yanàdà sàmàràlirîq bo‘làdi. Ìàktubning qàndày màzmuniy
qismlàrdàn tuzilishi, màktub yozishdà qo‘llànàdigàn til
vîsitàlàri hàqidà tushunchà  bårilàdi. O‘quvchilàrgà zîbit
o‘rnigà o‘zini qo‘yib yaqinlàri, do‘stlàrigà yoki àksinchà
õizmàtdàgi àkàsigà màktub yozish màshq qildirilàdi.
Uyga vazifa. Ìàktub nàmunàsidàn fîydàlànib, yaqin-
làr yoki do‘stlargà màktub yozish.
31  - dars
    NI-4.  Test  sinovi
32  - dars
    Õàtîlàr  ustidà  ishlàsh

87
X
XIV  MAVZU:  SRORT  —    SALOMATLIK    GAROVI
(Daraja-miqdor  ravishlarining  qo‘llanishi)
Dàrsning  tåxnîlîgik  xàritàsi
Daraja-miqdor ravishlarining ishlatilishi
Màqsàd. O‘quvchilarga daraja-miqdor ravishlari,
ulàrning yasàlishi  haqida ma’lumot berish;
daraja-miqdor ravishlarini  nutq jàràyonidà qo‘llàsh
ko‘nikmàlàrini hîsil qilish;
spîrtning àhàmiyati,  spîrt — sàlîmàtlik gàrîvi
ekànligini uqtirish;
spîrt và sàlîmàtlik màvzulàridà  fikrni îg‘zàki và
yozmà ràvishdà bàyon etishni o‘rgàtish.
Vàzifàlàr. O‘quvchilàrdà màvzugà nisbàtàn qiziqish
uyg‘îtish, màvzu bo‘yichà egàllàngàn bilimlàrni àmàldà
qo‘llàsh ko‘nikmàlàrini hîsil qilish và nutqiy màlàkàlàrni
shàkllàntirish;
bårilgàn gràmmàtik bilimlàrni o‘zlàshtirish, ulàrni
nutqdà qo‘llàshgà o‘rgàtuvchi màshqlàr, îg'zàki và
yozmà nutq ko‘nikmàlàrini  rivîjlàntirishgà qàràtilgàn
suhbàt màtnlàri và àdàbiy o‘qish màtåriàllàri îrqàli
bårilgàn nàzàriy bilim, àmàliy ko‘nikmà và màlàkàlàr
o‘quvchilàr tîmînidàn qày dàràjàdà o‘zlàshtirilgànligini
nàzîràt qilish và bàhîlàsh.
Αzbek tilidagi daraja-miqdor ràvishlàri:  ko‘p, kam,
oz, ozgina, jindak  kàbi miqdîr ràvishlàri hamda  juda,
eng, nihoyatda, g‘oyat, g‘oyatda, benihoya  kàbi dàràjà
ràvishlàri  hàqidà mà’lumît bårish,  ushbu so‘zlàrning
nutqdà qo‘llànish õususiyatlàrini o‘rgàtish.
Dàrs  måtîdi. Hàmkîrlik måtîdi,  àqliy hujum,
"Zànjir" usuli.
Shàkl. Yakka tartibda và guruh bilàn ishlash.
Vîsitàlàr. Darslik, ràsm yoki vidåîlàvhà, slàydlàr.
Nàzîràt turlàri. o‘qitish, îg`zàki so‘zlàtish, sàvîl-
jàvîb.
Bàhîlàsh. 5 bàlli tizim àsîsidà.
Màvzu
Màqsàd
va vàzi-
fàlàr
 O‘quv ja-
 rayonining
 mazmuni
O‘quv ja-
rayonini
amalga
oshirish
texnologi-
yasi
33  - dars

88
D
Dàrs  råjàsi:
1. Tashkiliy qism. Uy vazifasini so‘rash và bàhîlàsh.
 8 daqiqa
2. Ràsm và sàvîllàr àsîsidà suhbàt, "Spîrt o‘yinlàri" màtni
 ustidà ishlàsh (1- màshq, 1-2- tîpshiriqlar).    10 daqiqa
3. Grammatik màvzu bàyoni. Slàyd nàmîyishi.
         6 daqiqa.
4. Gràmmàtik mà’lumîtni mustàhkàmlàsh (2- màshq).
                        10 daqiqa.
5. Nutqiy màvzuni mustàhkàmlàsh ( 3-4- mashqlàr).
        8 daqiqa.
6. Dàrsni yakunlàsh, o‘quvchilàrni bàhîlàsh, uygà vàzifà.
        5 daqiqa.
O‘qituvchi: Dars jarayonida talimning intårfàîl
usullarini qo‘llàsh vositasida màvzuning to‘liq o‘z-
làshtirilishigà erishàdi, î‘quvshilàrdà  fangà và màv-
zugà nisbàtàn qiziqish uyg‘îtàdi, ulàrning  fàîlligini
îshiràdi. BBB usuli îrqàli o‘quvchilàrning o‘z-o‘zini
nàzîràt qilib bîrishgà o‘rgàtàdi, ulàrdà bilmàgàn
nàrsàlàrini bilishgà intilish, tångdîshlàrigà åtib îlish
hissini  uyg‘îtàdi, bir dàrsdà bàrchà o‘quvchilàrni
bàhîlàshgà erishàdi. Dàrslikdà  bårilgàn màshq và
tîpshiriqlàrni bàjàrtirish, elåktrîn và ko‘rgàzmàli
vîsitàlàrdàn sàmàràli fîydàlànish îrqàli dàrsning
tà’limiy và tàrbiyaviy màqsàdlàrigà to‘liq erishàdi.
O‘quvchi. Ìàvzu bo‘yichà yangi bilimlàrni egàl-
làydi, bårilgàn màshq và tîpshiriqlàrni mustàqil
ishlàsh îrqàli  îg‘zàki và yozmà nutq ko‘nikmàlàrini,
guruh bo‘lib ishlàsh màlàkàlàrini egàllàydi.
O‘qituvchi. Pådàgîgik tåxnîlîgiyalàr và elåktrîn
vîsitàlàrni dàrs jàràyonidà ko‘prîq tàtbiq etishgà,
o‘z màhîràtini îshirib bîrishgà hàràkàt qilàdi.
O‘quvchi: Î‘z fikrini îg'zàki và yozmà sàvîdli
và bîg'lànishli bàyon qilishni, yakkà tàrtibdà
mustàqil tàrzdà, guruh bilàn ishlàshni o‘rgànàdi.
Ìàvzu dîiràsidà qo‘shimshà màtåriàllàr izlash và
ulàrni qo‘llàb ijîdiy màtn tuzishni o‘rgànàdi. O'z
bilimini îshirib bîràdi.
Kutilgan
natijalar
Kelgusi
rejalar

89
D
Dàrsning  bîrishi:
I. Tashkiliy qism. Uy vazifasini so‘ràsh và bàhîlàsh.
O‘quvchilàr o‘zlàri yozib kålgàn màktub nàmunàsini o‘qib
båràdilàr.
II.  Nutqiy  màvzu  bàyoni. Dàrslikdàgi ràsmni yoki
viveolavhani kuzàtiladi. 1- topshiriqdà berilgan tayanch
so‘zlar ishtirokida gaplar tuzdiriladi. 2- topshiriqni bàjàrish
hàm rasmni diqqat bilan kuzatishni tàqîzî etàdi. O‘quv-
chilàr dialogik  matnni o‘qiydilàr và  suhbatni davom etti-
ràdilàr. So‘ngrà 1- màshqdàgi "Spîrt o‘yinlàri" matni o‘qi-
tilàdi và àjratib ko‘rsatilgan so‘zlargà e’tibor  qàràtilàdi.
III. Gràmmàtik màvzu bàyoni. Ushbu dàrsdà î'zbek
tilida daraja-miqdorni bildirishda ko‘p, kam, oz, ozgina,
jindak  kàbi miqdîr ràvishlàri hamda  juda, eng, nihoyatda,
g‘oyat, g‘oyatda, benihoya  kàbi dàràjà ràvishlàri  ishlatilishi,
ushbu so‘zlàrning nutqdà qo‘llànishi hàqidà mà’lumît
bårilàdi. Bundà quyidàgi slàyddàn fîydàlànish hàmdà ushbu
so‘zlàrni ishtirîk ettirib  so‘z birikmàlàri và gàplàr tuzdirish
màqsàdgà muvîfiq:
Slàyd nàmîyishi:
Daraja-miqdor  ravishlari
  
 Miqdorni bildiruvchi
Darajani bildiruvchi
  so‘zlar
so‘zlar
    ko‘p
juda
    kam
eng
    oz
hammadan
    ozgina
g‘oyat
    jindek
nihoyatda
    pichà
benihoya
IV.  Gràmmàtik  mà’lumîtni  mustàhkàmlàsh uchun
àqliy hujum àsîsidà bir nåchtà misîllàr 2- màshq yozmà
bàjàrtirilàdi. 2- mashq tîpshirig‘igà ko‘rà o‘quvchilàr gaplar-

90
ni daraja-miqdor ma'nosini bildiruvchi so‘zlar bilan to‘ldirib
ko‘chiràdilàr.
V
V.  Nutqiy  màvzuni  mustàhkàmlàsh uchun 3-4-
mashqdàn fîydàlànilàdi. O‘quvchilàr 3- màshqdà bårilgàn
matnni o‘qiydilàr và màtndàn  salomatlikni tavsiflovchi
so‘zlarni ajratàdilàr. So‘ngrà 3- mashqdagi  matndan foyda-
lanib, qavs ichidagi savollarga javob bergàn hîldà gaplarni
to‘ldiràdilàr (4- mashq). Ushbu tîpshiriqni quyidàgichà
bàjàrish ko‘zdà tutilàdi:
Hàr bir insîn sîg‘lîm bo‘lishni và uzîq yashàshni îrzu
qilàdi.
Sog‘lom bo‘lish uchun inson o‘zini chiniqtirib bîrishi,
jismîniy tàrbiya màshqlàri bilàn muntàzàm shug‘ullànishi
kåràk.
 Sport bilan shug‘ullangan insonlar go‘zàl, chàqqîn và
epchil bo‘ladilar?
Sport bilan shug‘ullanish bîshqàlàrgà nisbàtàn  tåtik,
õushchàqchàq và kuchli bo‘lishgà yordam beradi.
VI.  Dàrsni  yakunlàsh  và o‘quvchilàrni bàhîlàsh.
Uyga  vazifa:   Yoqtirgan sport turi haqida so‘zlab
berish.
34  - dars
Darsning  ta’limiy  maqsadi.    O‘quvchilarda daraja-
miqdor ravishlarini  nutq jàràyonidà qo‘llàsh ko‘nikmàlàrini
hîsil qilish.
Darsning  tarbiyaviy  maqsadi.  O‘quvchilàrgà spîrt-
ning àhàmiyati, spîrt bilàn shug‘ullànishning sàlîmàtlikkà
tà'sirini tushuntirish, spîrt — sàlîmàtlik gàrîvi ekànligini
uqtirish.
Darsning jihozlanishi. Darslik, "Sport — salomatlik
garovi" màtni, àudiîkàssåtà, BBB kàrtîchkàlàri.
Dars måtîdlàri. Hàmkîrlik måtîdi, àqliy hujum, rîlli
o‘qish, BBB usuli.
Darsdan  erishiladigan  BKM  natijalari. O‘quvchilar

91
daraja-miqdor ravishlarining qo‘llanishi haqida nazariy
bilimga ega bo‘ladi, ularda ushbu ravishlarni amaliy qo‘llash
ko‘nikmalari va mavzu bo‘yicha yakka tartibda va guruh
bo‘lib ishlash, o‘z-o‘zinin nazorat qilish malakalari shakllanadi.
D
Dars  rejasi
I.  Tashkiliy  qism.
À) Uy vazifasini so‘ràsh và bàhîlàsh.  O‘quvchilàr o‘zlàri
yozib kålgàn màktub nàmunàsini o‘qib båràdilàr.
B) Rasm va berilgan savollar asosida o‘zaro suhbat-
lashish, suhbàt màtnini dàvîm ettirish (3- topshiriq).
II.  O‘tilgàn  nutqiy  màvzuni  tàkrîrlàsh  uchun 5-
mashq yozma bajariladi. So‘ngra 4- topshiriqda berilgan
suhbat o‘qitiladi va davom ettiriladi.
III. Adabiy o‘qish. "Uch buyuk tabib" rivîyati ustidà
ishlàsh. Rivîyat màtni bir nåchà o‘quvchi ishtirîkidà rîl-
làrgà bo‘lib o‘qitilàdi, so‘ngrà bårilgàn sàvîllàr àsîsidà
mazmuni so‘zlatilàdi. Bundà imkîn qàdàr ko‘prîq o‘quvchi-
làrning ishtirîk etishi tà'minlànishi dàrkîr.
IV.  Ìàvzuni  yakunlàshdà  quyidàgi tåst tîpshiriq-
làridàn fîydàlànib, nutqiy và gràmmàtik  màvzu bo‘yichà
o‘quvchilàrning bilim và màlàkàlàrini bàhîlàsh sàmàràli
nàtijà båràdi:
1. Tashkiliy qism. Uy vazifasini so‘rash và bàhîlàsh.
        8 daqiqa
2. Rasm va berilgan savollar asosida o‘zaro suhbatlashish
   (3- tîpshiriq).
10 daqiqa
3. O‘tilgàn màvzuni tàkrîrlàsh. 5- mashqni yozma bajarish,
   4- topshriqdagi suhbatni o‘qish.
10 daqiqa
4. Àdàbiy o‘qish. "Uch buyuk tàbib". Rîlli o‘yin. Sàvîllàrgà
   jàvîb bårish.
10 daqiqa
5. Ìàvzuni yakunlàsh, o‘quvchilàrni bàhîlàsh (tåst usuli),
 uygà vàzifà.
7 daqiqa

92
1
1.  Qaysi  qatorda  butun  son  berilgan?
A. Oltinchi sinf.       B. Ikkita anor.
C. Bir yarim yil.       D. To‘qqiz kun.
2.  Kasr  son  berilmagan  qatorni  aniqlang.
A. Yarimta non.        B. Chorak asr.
C. To‘rtdan bir qism.  D. To‘rt-besh kun.
3.  Vatan  himoyachilari  kuni  qachon  nishonlanadi?
A. 1- yanvarda.         B. 14- yanvarda.
C.  9- fevralda.          D. 9- mayda.
4.  Birinchi  Îlimriya  î' yinlàri  qàyårdà  bî' lib
î'tgàn?
À. Itàliyadà
   B. Isràniyadà
C. Gårmàniyadà
   D. Yunînistîndà
5.  Qishki  olimpiada  o‘yinlari  qachon  joriy  etilgan?
A.  776- yilda.          B. 1924- yilda.
C. 1960- yilda.          D.  1980- yilda.
6.  Nuqtalar  o‘rniga  kerakli  so‘zni  qo‘ying.
Sport — ... garovi.
A. Ozodalik.             B. Tinchlik.
C. Salomatlik.           D. Ozodlik.
7.  Daraja-miqdor  ravishlarini  aniqlang.
A. Unda-bunda.        B. Birma-bir.
C. Hali-beri.             D. Hihoyatda, sal.
8 .   Q a y s i   q a t o r d a   d a r a j a - m i q d o r   r a v i s h l a r i
berilmagan?
A. Sal xomroq uzum.
B. Ko‘p o‘yla, oz so‘zla.
C. Picha dam olay.
D. Bilmasdan  hafa qilib qo‘ydi.
Uyga vazifa. Rivoyatning  mazmunini so‘zlab berish.

93
X
XV  MAVZU:  SALOMATLIK  —  TUMAN  BOYLIK
(Haqida,  to‘g‘risida    ko‘makchilarining
qo‘llanishi)
35  - dars
Darsning maqsadi:
Darsda qo‘llanadigàn vîsitàlàr. Darslik, Ï. Ìo‘min-
ning "Ibn sino bobo - ulashar davo" shå’ri,  "Sport —
salomatlik garovi", "Sîg‘lîm turmush tàrzi" màtnlàri,  BBB
kàrtîchkàlàri.
Darsda  qo‘llanadigàn  måtîdlar. Hàmkîrlik måtîdi,
"Zànjir", "Àqliy hujum" måtîdlàri, guruhlàrgà bo‘linib
ishlàsh, BBB usuli.
Darsdan  erishiladigan  BKM  natijalari: O‘quvchilar
haqida, to‘g‘risida  ko‘makchilarining qo‘llanishi bo‘yicha
nazariy bilimga ega bo‘ladi,  ushbu ko‘makchilarni amaliy
qo‘llash ko‘nikmalari hamda mavzu bo‘yicha suhbatga
kirishish, matn bilan ishlash malakalari shakllanadi.
Dàrs  råjàsi:
3.  Rivojlantiruvchi
maqsad. O‘quvchilar og‘-
zaki va yozma nutqini,
o‘z fikrini turli nutqiy
vàziyatlàrdà erkin ifoda-
lash malakasini rivojlan-
tirish.
2.  Tarbiyaviy  maq-
s a d .  
O ‘qu v chil àr gà
sàlîmàtlik — tumàn bîylik
ekànligini uqtirish, sîg‘-
lîm turmush tàrzi kåchi-
rishgà undàsh.
1.  Òà'limiy  màqsàd.
O‘quvchilarga haqida,
to‘g‘risida ko‘makchilari
hàqidà mà’lumît bårish,
ulàrni nutqdà qo‘llàsh
k o‘ nikm à l àr ini hî sil
qilish.
1. Tashkiliy qism. Uy vazifasini so‘rash và bàhîlàsh.
        7 daqiqa
2. Êirish suhbàti. Rasm va berilgan savollar asosida o‘zaro
  suhbatlashish (1- tîpshiriq). Àqliy hujum.     10 daqiqa

94
D
Dàrsning  bîrishi:
I. Tashkiliy qism. Uy vazifasini so‘ràsh và bàhîlàsh.
II.  Yangi  nutqiy  màvzugà  kirish. Rasm asosida
suhbatlashish (1- topshiriq). Àqliy hujum. O‘quvchilàr beril-
gan gàplar qàysi  ràsmlàrgà mîs kålishini àytishlàri  và o‘z
fikrlàrini isbîtlàsh uchun shu màvzudà bir nåchtà gàplàr
tuzib, sàlîmàtlik uchun nimàlàr zàrurligi hàqidà fikr
bildirishlàri kåràk.
III. Nutqiy  màvzu bàyoni.  Ushbu kirish suhbàtidàn
so‘ng o‘qituvchi bugungi nutqiy màvzu sàlîmàtlik hàqidà
ekànligini àytàdi và o‘quvchilàrgà 1- màshqdàgi "Sàlîmàtlik
— tumàn bîylik" màtnini o‘qitàdi. O‘quvchilàr màtnni o‘qib,
sîg‘lîm bo‘lish uchun nimàlàrgà e’tibîr bårish kåràkligini
àniqlàydilàr. So‘ngrà 2- topshiriqdàgi sàvîllàr àsîsidà sàvol-
javob o‘tkàzilàdi.
IV.  Yangi  gràmmàtik  màvzu bàyonidà àvvàl o‘quv-
chilàr e’tibîri 2- tîpshiriqdàgi sàvîllàrdà àjràtib ko‘rsàtilgàn
haqida, to‘g‘risida so‘zlàrigà qàràtilàdi. O‘qituvchi yaangi
axborot berishda  haqida, to‘g‘risida yordamchi so‘zlaridan
foydalanilishi, ushbu so‘zlàr yordàmchi so‘zlàr ekànligi,
ulàr o‘zbåk tilidà ko‘makchilar dåb àtàlishi và o‘zi bog‘langan
so‘z bilin bittà sàvîlgà jàvîb bårishini misîllàr vîsitàsidà
tushuntiràdi.
V.  O‘tilgàn  màvzuni  mustàhk àmlàsh  uchun 2-
mashqdà bårilgàn "Sîg‘lîm turmush tàrzi" màtni ustidà
3. Nutqiy màvzu. “Sàlîmàtlik — tumàn bîylik” màtni ustidà
 ishlàsh  (1- màshq) va savollarga javob berish (2- tîpshiriq).
10 daqiqa
4. Gràmmàtik mà’lumît. Hàqidà, to‘g‘risidà ko‘màchilàri.
 5 daqiqa
5. Ìàvzuni mustàhkàmlàsh. “Sîg‘lîm turmush tàrzi” màtni
 ustida ishlash  (2-3- màshq)
6.  “Èbn sino bobo — ulashar davo” shå’ri ustidà ishlàsh
 (3- tîpshiriq)
       10 daqiqa
7. Dàrsni yakunlàsh, o‘quvchilàrni bàhîlàsh (BBB usuli),
 uygà vàzifà.
3 daqiqa

95
ishlànàdi. O‘quvchilàr ushbu matnddà nimà hàqidà fikr
yuritilgànini àniqlàydilàr và 3- màshqni nàmunà àsîsidà
yozmà bàjàràdilàr. Bu tîpshiriqni dîskàdà bàjàrtirish
màqsàdgà muvîfiq. O‘quvchilàr sog‘lom turmush tarziga
mos va zid odatlarni o‘zaro qiyoslab, har ikkisidan kelib
chiqadigan oqibatlarni quyidàgi ikki ustunga ajratib
yozàdilàr:
Sîg‘lîm turmush tarzi     Nîsîg‘lîm turmush tarzi
______________
____________
______________
____________
Buni guruhlàr musîbàqàsi sifàtidà  tàshkil etish hàm
mumkin.Òîpshiriq bàjàrib bo‘lingàch, o‘qituvchi fikrlàrni
umumlàshtirish và o‘quvchilàrgà yoshlikdàn sîg‘lîm
turmush tàrzini kåchirishgà îdàtlànish kåràkligini, buni,
àvvàlî, shàõsiy gigiånà qîidàlàrigà àmàl  qilishdàn bîshlàsh
zàrurligini  uqtiràdi.
Download 184.91 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling