Faza-1 Bİtum qurğusunun tiKİNTİSİ VƏ İSTİsmari üZRƏ Əmtq


Download 16.26 Kb.

bet9/13
Sana14.02.2017
Hajmi16.26 Kb.
1   ...   5   6   7   8   9   10   11   12   13

Cədvəl 5.13  Ərazidə müşahidə olunmuş səs-küy səviyyəsi 
Stansiya 
№ 
Koordinatlar 
Səs-küy,dB 

40°24'01.2"N 
49°54'33.0"E 
70 

40°24'04.7"N 
49°54'28.7"E 
68 

40°24'05.97"N 
49°54'43.19"E 
62 

40°24'05.2"N 
49°54'33.7"E 
64 

40°24'04.3"N 
49°54'37.6"E 
58 

40°24'04.4"N 
49°54'46.1"E 
60 
Səs qulağa təsir edən hava təzyiqinin dəyişməsidir. Səs təzyiqi səviyyəsinin ölçü vahidi dayaq hava təzyiqi 
üzərində  əsas  hava  təzyiqi  əmsalının  loqarifmi  hesab  olunan  desibeldir  (dB).  İnsanlar  eşitmə  zamanı 
müxtəlif  gərginliyə  malik  müxtəlif  tezlikli  oxşar  səs  təzyiqi  səviyyələrini  qavrayır.  Səsin  insan  beyninə 
yeridilməsi üçün, praktiki olaraq tezliklə ölçülən səs-küyün təzyiq səviyyəsi şkalasından istifadə edilir ki, 
həmin səviyyə subyektiv olaraq qavranılan səs səviyyəsinə uyğun gəlməlidir. Bu isə dB (A) vahidi ilə ifadə 
olunan A-ölçü sxemindən istifadə edilməklə ümumi şəkildə həyata keçirilir. 
Cədvəl 5.14  Səs-küy mənbələri və onların səs təzyiqi səviyyələrinə dair nümunələr 
Səs-küy mənbəyi 
Təxmini səs təzyiqi səviyyə 
dB(A)–də (LA
eq

Qulaqlarda ağrı 
Hava cərəyanın təsir zərbəsi (30m)
 
Eşitmə aparatının zədələnməsi (qısamüddətli partlayış)
 
Rahatsızlıq, ilkin ağrı
 
Pnevmatik kömürsındıran çəkic, sepli mişar
 
Ağır tonnajlı dizel yük maşını (3 m məsafə)
 
Eşitmə aparatının zədələnməsi (uzunmüddətli partlayış)
 
Əsas avtomobil yolu (Gəzinti)
 
İntensiv şəkildə fəaliyyət göstərən restoran
 
Sərnişin daşıyan nəqliyyat vasitəsi (1 m məsafə)
 
Normal danışıq
 
Pıçıltılı danışıq
 
Nəfəsalma
 
Sakit otaq
 
140
 
140
 
120–135
 
120
 
100–110
 
80–90
 
85
 
70–80
 
70
 
65–75
 
45
 
35–45
 
25
 
20–30
 
 
EKOLOGİYA İDARƏSİ 
55 

 
H.Əliyev  adına  Neft  Emalı  Zavodunun  modernləşdirilməsi 
layihəsinin  Faza-1  –  Bitum  qurğusunun  tikintisi  və  istismarı 
üzrə Ətraf Mühitə Təsirin Qiymətləndirilməsi 
 
Loqarifmik desibel şkalasına görə, səs-küy mənbəyinin ikiqat artması səs-küyün təzyiq səviyyəsinin 3 dB(A) 
artması ilə izah olunur. Bununla yanaşı, səs-küy mənbəyinin ikiqat artması insanlar arasında səs-küyün 
ikiqat  artması  ilə  bağlı  təəssürat  yaratmır.  Bu  isə  insanlarda  qavrama  hissinin  səs-küy  səviyyəsi  ilə 
müqayisə  edildiyi  fizioloji  araşdırmalarla  bağlı  əldə  olunan  məlumatlarda  öz  əksini  tapır.  Səs  təzyiqi 
səviyyəsinin artması aşağıdakı kimi qiymətləndirilmişdir: 
Cədvəl 5.15  Səs təzyiqi səviyyəsinin artması 
< 3 dB(A) 
4 – 5 dB(A) 
6 - 9 dB(A) 
10 dB(A) 
 
Cüzi (qavranılmayan) 
Qavranılma həddi 
Kiçik cüzi artım 
Subyektiv olaraq səs-küyün ikiqat artması ilə ifadə 
olunan nəzərə çarpacaq dərəcədə artım 
 
Səs  təzyiqi  səviyyələrinin  geniş  şkala  üzərinə  daha  tez-tez  səpələnməsinə  baxmayaraq,  onlar  ümumi 
şəkildə ölçülmə zamanı orta energetik həddə malik Səsin Ekvivalent Enerjisi (LAeq) kimi göstərilir. LAeq 
səs-küy standartlarına qarşı səs-küyün qiymətləndirilməsi üçün istifadə edilən spesifik parametrdir. 
Ətraf  Mühitə  Səs-küyün  Təsiri  ilə  əlaqədar  Milli  və  Beynəlxalq  Standartlar  layihənin  4–cü  bölməsində 
verilmişdir. Azərbaycanda ətraf mühitə səs-küyün təsiri ilə əlaqədar müəyyən olunmuş heç bir standart 
mövcud deyil. Tənzimləyicinin əsas diqqəti iş yerində yaranmış 85 dB(A) desibel səs səviyyəsinə uyğun 
gələn  səs-küyə  yönəldilir.  Səs  səviyyəsi  həmin  göstəricidən  çox  olduğu  təqdirdə,  təsirin  azaldılması 
istiqamətində tədbirlərin görülməsi nəzərə alınmalıdır. 
İstehsal müəssisələrində səs-küyün ətraf mühitə təsiri Beynəlxalq Maliyyə Korporasiyasının (BMK) ƏMTQ 
üzrə ümumi təlimatlarında dərc olunan ətraf mühitə səs-küyün təsirinə dair standartlara istinad şəklində 
istifadə edilir. Həmin standartlar yaşayış ərazisi və sənaye sahəsi kimi iki əsas ərazi üzrə istifadə olunan 
kateqoriyalar üzrə fərqləndirilir. BMK standartları Cədvəl 5.16-da öz əksini tapır. 
Cədvəl 5.16  Ətraf mühitə səs-küyün təsiri üzrə BMK standartları 
Torpaqdan istifadə forması 
(Reseptor) 
BMK təlimatlarında 
göstərilən qiymətlər (LAeq)
3
 
Gündüz və gecə vaxtı 
Gündüz vaxtı (07:00-22:00) 
Gecə vaxtı (22:00-07:00) 
Yaşayış Ərazisi 
55 dB (A) 
45 dB (A) 
Ticarət/Sənaye Ərazisi 
70 dB (A) 
 
 

Səs-küyün azaldılması üçün həyata keçirilən tədbirlər zamanı ya yuxarıda göstərilən səviyyələrə yaxud 
da,  reseptorun  yerləşdiyi  ən  yaxın  hissədə  səsin  əsas  3dB  (A)  desibel  səviyyəsində  maksimal 
azaldılmasına nail olunmalıdır. (BMK-nin ƏMST üzrə Ümumi Təlimatları, 2007). 
 
EKOLOGİYA İDARƏSİ 
56 
                                                      

 
H.Əliyev  adına  Neft  Emalı  Zavodunun  modernləşdirilməsi 
layihəsinin  Faza-1  –  Bitum  qurğusunun  tikintisi  və  istismarı 
üzrə Ətraf Mühitə Təsirin Qiymətləndirilməsi 
 
 
Şəkil 5.7 
Yeni bitum qurğusu tikiləcək ərazidə səs-küy səviyyəsinin ölçüldüyü nöqtələrin 
Google Maps
TM
-də mövqeyi. 
 
EKOLOGİYA İDARƏSİ 
57 

 
H.Əliyev  adına  Neft  Emalı  Zavodunun  modernləşdirilməsi 
layihəsinin  Faza-1  –  Bitum  qurğusunun  tikintisi  və  istismarı 
üzrə Ətraf Mühitə Təsirin Qiymətləndirilməsi 
 
 
Şəkil 5.8 
Səs-küy səviyyəsinin ölçüldüyü nöqtələr 
 
 
EKOLOGİYA İDARƏSİ 
58 

 
H.Əliyev  adına  Neft  Emalı  Zavodunun  modernləşdirilməsi 
layihəsinin  Faza-1  –  Bitum  qurğusunun  tikintisi  və  istismarı 
üzrə Ətraf Mühitə Təsirin Qiymətləndirilməsi 
 
5.10  Sosial-iqtisadi vəziyyət 
Bu bölmədə layihə sahəsinin demoqrafik, sosial və iqtisadi xüsusiyyətlərinə dair milli konteksdə məlumatlar 
verilir.  İlkin  vəziyyətə  dair  məlumat  layihənin  sosial-iqtisadi  təsirin  qiymətləndirilməsi  və  gələcəkdə 
yumşaldıcı tədbirlərin effektivliyini müəyyən etmək üçün müqayisədə istifadə olunacaqdır. Bölmədə NEZ 
yerləşən  rayonun  əsas  sosial-iqtisadi  göstəricilərinin  xülasəsi,  yaşayış  məntəqələrində  sosial-iqtisadi 
vəziyyət,  burada  məskunlaşan  əhali  ilə  aparılan  məsləhətləşmələr,  yerli  icra  və  bələdiyyə  orqanları  ilə 
aparılan görüşlərin nəticələri və təhlil edilmiş statistik məlumatlar əsasındakı qiymətləndirmələr verilmişdir. 
Zavodunun Xəzər dənizi regionunda ən böyük zavodlardan biri olmasını və onun həm regionda, həm də 
milli  çərçivədə  əhəmiyyət  kəsb  etməsini  nəzərə  alaraq  ölkə  daxili  və  regional  qiymətləndirmələrin  də 
nəticələri bu bölmədə təhlil edilmişdir. 
 
5.10.1  Azərbaycan iqtisadiyyatı haqqında ümumi məlumat 
Azərbaycan Respublikası 1991-ci ildə dövlət müstəqilliyini bərpa etdikdən sonra iqtisadi sahədə öz suveren 
hüquqlarını  gerçəkləşdirməyə  və  müstəqil  siyasət  aparmağa  başlamışdır.  Bu  siyasətin  başlıca 
istiqamətlərini müxtəlif mülkiyyət formaları əsasında yaradılan iqtisadi sistem, bazar iqtisadiyyatına keçid 
və dünya iqtisadiyyatına inteqrasiya təşkil etmişdir. 
Müstəqillik  dövründən  bu  günə  kimi  ölkədə  mövcud  iqtisadi  inkişafı  iki  əsas  mərhələyə  ayırmaq  olar. 
Birincisi, 1991-1995-ci illəri əhatə edən iqtisadi xaos və ya tənəzzül dövrü. İkincisi, 1996-cı ildən başlayaraq 
davam edən makroiqtisadi sabitlik və dinamik iqtisadi inkişaf dövrü. 
Dövlət müstəqilliyinin bərpasından sonra ötən qısa tarixi dövr ərzində Azərbaycan xalqının ümummilli lideri 
Heydər  Əliyevin  uzaqgörən  siyasəti  və  gərgin  fəaliyyəti  nəticəsində,  ağır  ilkin  şərtlərə  baxmayaraq, 
ölkəmizin  sosial-iqtisadi  inkişafı  və  dünya  təsərrüfat  sisteminə  inteqrasiyası  sahəsində  çox  böyük 
nailiyyətlər  əldə  olunmuşdur.  Ən  böyük  nailiyyət  isə  ondan  ibarətdir  ki,  bu  dövrdə  ölkəmizdə  aparılan 
müstəqil dövlət quruculuğu prosesində iqtisadi islahatların və inkişafın mahiyyət etibarı ilə yeni bir modeli - 
Azərbaycan modeli yaranmışdır. 
Azərbaycan neftinin dünya bazarlarına çıxarılması üçün 1996-cı ildə Bakı-Novorossiysk, 1999-cu ildə isə 
Bakı-Supsa ixrac neft kəmərlərinin istismara verilməsinə və Bakı-Tbilisi-Ceyhan əsas ixrac neft kəmərinin 
inşası ilə bağlı sazişin imzalanmasına, beləliklə də ixrac marşrutlarının diversifikasiyasına nail olundu. 
Ümummilli Liderimiz Heydər Əliyevin 1999-cu ildə imzaladığı Fərmanla neft yataqlarının xarici şirkətlərlə 
birgə işlənməsindən əldə edilən mənfəət neftinin satışından daxil olan vəsaitlərin səmərəli idarə edilməsi, 
həmin vəsaitlərin prioritet sahələrin inkişafına və sosial-iqtisadi baxımdan mühüm əhəmiyyət kəsb edən 
layihələrin  həyata  keçirilməsinə  yönəldilməsini  təmin  etmək  üçün  Dövlət  Neft  Fondu  yaradıldı.  Hazırda 
beynəlxalq  təşkilatlar  tərəfindən  Fondun  fəaliyyəti  və  bu  sahədə  şəffaflığın  təmin  edilməsi  yüksək 
qiymətləndirilir. 
Neft-qaz sektoru iqtisadiyyatın digər sahələrinin inkişafında lokomotiv rolunu oynadı. Düşünülmüş iqtisadi 
siyasət  nəticəsində  makroiqtisadi  sabitliyə  nail  olundu  və  davamlı  iqtisadi  artımın  əsası  qoyuldu, 
iqtisadiyyatın  bütün  sahələrində  islahatlara  başlandı,  əhalinin  həyat  səviyyəsinin  yaxşılaşdırılması 
istiqamətində ciddi addımlar atıldı. 
Sahibkarlığı inkişaf etdirmək, əlverişli biznes və investisiya mühiti yaratmaqla daxili və xarici investisiyaları 
cəlb etmək, qeyri-neft sektorunun inkişafına nail olmaq bu mərhələdə həyata keçirilən iqtisadi siyasətin 
səciyyəvi  xüsusiyyətlərindən  biri  olmuşdur.  Həyata  keçirilmiş  məqsədyönlü  tədbirlər  nəticəsində 
Azərbaycanda sahibkarlar təbəqəsi formalaşmış, özəl sektorun ölkənin sosial-iqtisadi inkişafında rolu daha 
da artmışdır. 
İqtisadiyyatda  mülkiyyətin  çoxnövlülüyü  təmin  olunması  istiqamətində  həyata  keçirilən  tədbirlər  davamlı 
iqtisadi  inkişafa  öz  müsbət  nəticəsini  vermişdir.  Belə  ki,  özəlləşdirməyə  başlayan  zaman  özəl  sektorun 
ÜDM-də payı faktiki olaraq 10%-dən az olmasına baxmayaraq hazırda onun xüsusi çəkisi 83%-ə çatmışdır. 
Azərbaycan Respublikası dövlət müstəqilliyini qazandıqdan sonra onun xarici iqtisadi siyasətinin mühüm 
 
EKOLOGİYA İDARƏSİ 
59 

 
H.Əliyev  adına  Neft  Emalı  Zavodunun  modernləşdirilməsi 
layihəsinin  Faza-1  –  Bitum  qurğusunun  tikintisi  və  istismarı 
üzrə Ətraf Mühitə Təsirin Qiymətləndirilməsi 
 
istiqamətlərindən birini beynəlxalq maliyyə-kredit və iqtisadi qurumlarla əlaqələr təşkil etmişdir. Ötən dövr 
ərzində bu sahədə kifayət  qədər  iş görülmüşdür. Azərbaycan, demək olar ki, bütün  nüfuzlu  beynəlxalq 
qurumlara, o cümlədən 1992-ci ildə Beynəlxalq Valyuta Fonduna, Dünya Bankına, Avropa Yenidənqurma 
və İnkişaf Bankına, İslam İnkişaf Bankına, 1999-cu ildə Asiya İnkişaf Bankına üzv qəbul olunmuşdur. 
Azərbaycan  Respublikasının  Prezidenti  cənab  İlham  Əliyev  tərəfindən  uğurla  davam  etdirilən  və  yeni 
çalarlarla  zənginləşdirilmiş sosial-iqtisadi  siyasətin  strateji  məqsədləri  sərbəst  bazar  münasibətlərinə  və 
özünüinkişaf  qabiliyyətinə  malik  olan  sosialyönümlü,  diversifikasiya  olunmuş  milli  iqtisadiyyatın 
formalaşdırılması və dünya təsərrüfat sisteminə inteqrasiyasının təmin olunmasıdır. 
Davamlı və dinamik inkişaf məntiqinə əsaslanan bu siyasətin həyata keçirilməsi nəticəsində qazanılmış 
uğurlar daha da möhkəmləndirilmiş, bu dövrdə makroiqtisadi sabitlik qorunub saxlanılmış, iqtisadiyyatın 
diversifikasiyası,  qeyri-neft  sahələrinin,  regionların  inkişafı  sürətlənmiş,  strateji  valyuta  ehtiyatlarının 
səmərəli istifadəsi təmin olunmuş, milli valyutanın sabitliyi, bank sisteminin etibarlılığı artırılmış, konservativ 
xarici borclanma strategiyası həyata keçirilmiş, sahibkarlığa dövlət dəstəyi gücləndirilmiş, əhalinin sosial 
rifahı davamlı olaraq yaxşılaşmışdır. 
İqtisadiyyatın diversifikasiyası ilə bağlı nəzərdə tutulmuş tədbirlərin sistemli və ardıcıl reallaşdırılması üçün 
dövlət başçısının müvafiq fərman və sərəncamları ilə Azərbaycan Respublikası regionlarının sosial-iqtisadi 
inkişafı ilə bağlı 2004-2013 illər ərzində 3 beşillik proqramlar həyata kecmişdi. Hazırda 2014-2018-ci illər 
üçün  regionlarının  sosial-iqtisadi  inkişafı  Dövlət  Proqramı,  “2008-2015-ci  illərdə  Azərbaycan 
Respublikasında  yoxsulluğun  azaldılması  və  davamlı  inkişaf  Dövlət  Proqramı”,  “2008-2015-ci  illərdə 
Azərbaycan Respublikasında əhalinin ərzaq məhsulları ilə etibarlı təminatına dair Dövlət Proqramı” və bir 
sıra sahəvi inkişaf proqramları təsdiq edilmiş və uğurla icra olunur. 
Son 10 il ərzində (2003-2013) Azərbaycanda ümumi daxili məhsul 3,4 dəfə, qeyri-neft sektoru isə 2,7 dəfə 
artmışdır.  Ölkənin  strateji  valyuta  ehtiyatları  30  dəfə  artaraq  50  milyard  dollara  yaxınlaşmışdır.  Həyata 
keçirilən məqsədyönlü tədbirlər nəticəsində əhalinin rifah halı əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşmış, gəlirləri 
6,1 dəfə artmış, 1,2 milyon iş yeri açılmışdır. Bu dövrdə yoxsulluğun səviyyəsi 6 faizə, işsizliyin səviyyəsi 
isə 5,2 faizə qədər azalmışdır. 
Bu illər ərzində Azərbaycan iqtisadiyyatına 132 milyard dollar investisiya qoyulmuş, xarici ticarət dövriyyəsi 
6,4  dəfə,  qeyri-neft  ixracı  4,5  dəfə  artmışdır.  Hazırda  ümumi  daxili  məhsulda  özəl  bölmənin  payı  83, 
məşğulluqda isə 73,9 faizdir. Bu müddətdə 19,4 min sahibkarlıq subyektinə 1,2 milyard manat məbləğində 
güzəştli dövlət kreditləri verilmişdir. Bu kreditlər 113 min yeni iş yerinin açılmasına imkan yaratmışdır. 2003-
2013-cü illərdə dövlət büdcəsinin gəlirləri 14,2 dəfə, vergi daxilolmaları 7,3 dəfə, dövlət büdcəsinin xərcləri 
13,9 dəfə, əhalinin əmanətləri 24 dəfə, bank aktivləri isə 18 dəfə artmışdır. 
Dünya Bankı və Beynəlxalq Maliyyə Korporasiyası tərəfindən hazırlanan və biznes mühitinin əlverişliliyi 
üzrə  qiymətləndirməni  özündə  əks  etdirən  nüfuzlu  “Doing  Business-2009”  hesabatında  Azərbaycan 
dünyada  ən  islahatçı  ölkə  elan  edilmişdir.  Növbəti  “Doing  Business”  hesabatlarında  da  Azərbaycan  öz 
müsbət  mövqeyini  qoruyub  saxlamışdır.  Eləcə  də,  “Standard  and  Poor’s”  Beynəlxalq  Reytinq  Agentliyi 
tərəfindən ölkə iqtisadiyyatının hazırkı vəziyyəti “Stabil”dən “Pozitiv”ə yüksəldilmişdir. 
Bu yaxınlarda Davos Dünya İqtisadi Forumunun hesablamalarına görə, Azərbaycan iqtisadiyyatı rəqabət 
qabiliyyətliliyinə görə dünyada 38-ci yerdədir. 
2014-cü ilin yanvar-sentyabr aylarında ÜDM-in real artım tempi 2.5% təşkil etmiş və cari qiymətlərlə 44.1 
milyard  manat  olmuşdur.  Adambaşına  düşən  ÜDM-in  həcmi  4696.3  manat  (5887.9  ABŞ  dolları)  təşkil 
etmişdir. 
 
5.10.2  Nizami rayonunun sosial-iqtisadi vəziyyəti 
“H.Əliyev adına NEZ” Bakı ş. Nizami rayonunda yerləşir. Dahi Azərbaycan şairi Nizami Gəncəvinin adını 
daşıyan rayonumuz 1980-cı ilin noyabr ayında yaradılmışdır. Rayonun ərazisi 19,6 km
2
-dir. 
Bakının qədim yaşayış məntəqələrindən sayılan Keşlə qəsəbəsi rayonun inzibati ərazi bölgüsünə daxildir. 
Qəsəbənin ərazisi 10,4 km
2
-dir. Qəsəbədə Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının Keşlə qəsəbəsi inzibati ərazi 
 
EKOLOGİYA İDARƏSİ 
60 

 
H.Əliyev  adına  Neft  Emalı  Zavodunun  modernləşdirilməsi 
layihəsinin  Faza-1  –  Bitum  qurğusunun  tikintisi  və  istismarı 
üzrə Ətraf Mühitə Təsirin Qiymətləndirilməsi 
 
dairəsi üzrə nümayəndəliyi fəaliyyət göstərir. 
Bakı şəhəri Nizami rayon inzibati ərazi vahidi tərkibindəki Nizami rayonu ərazisinin inzibati ərazi dairəsi ilə 
əhatə olunmayan hissəsində Nizami Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının 1, 2 və 3 nömrəli sahə inzibati ərazi 
dairələri  yaradılmış  və  bu  sahə  inzibati  ərazi  dairələrində  Rayon  İcra  Hakimiyyəti  başçısının 
nümayəndəlikləri fəaliyyət göstərir. 
1 nömrəli sahə inzibati ərazi dairəsinin sahəsi 2,36 km
2
, 2 nömrəli sahə inzibati ərazi dairəsinin sahəsi 2,44 
km
2
, 3 nömrəli sahə inzibati ərazi dairəsinin sahəsi 4,4 km
2
-dir. 
 
Şəkil 5.9 
Abşeron yarımadası 
Rayonda yerli özünüidarəetməni Nizami və Keşlə bələdiyyələri həyata keçirir. 
Nizami  rayonu  Nərimanov,  Sabunçu,  Suraxanı  və  Xətai  rayonlarının  inzibati  əraziləri  ilə  əhatə  olunur. 
Heydər  Əliyev,  Qara  Qarayev  və  Babək  prospektləri,  son  illərdə  yeni  inşa  olunmuş  müasir  yolötürücü 
kompleksləri ilə yanaşı, “Koroğlu”, “Qara Qarayev”, “Neftçilər” və “Xalqlar Dostluğu” metro stansiyaları Bakı 
şəhərinin yol-nəqliyyat infrastrukturunda xüsusi əhəmiyyətə malikdir. 
Sənayenin müxtəlif sahələrini özündə birləşdirən Nizami rayonunda Heydər Əliyev adına Bakı Neft Emalı 
zavodu, Elektron Hesablama Maşınları zavodu, Peyk zavodu, “NJT-2000” firması, “Bakı Şərab-1” ASC, 
“Azərtunelmetrotikinti” SC-nin Dəmir-beton Konstruksiyaları zavodu, “Körpü Tunel” ASC, “Bakı Diyircəkli 
Yastıq” ASC, “European-Tobacco Baku” ASC, “Bakı Yağ-Qida Sənaye” ASC, “Veysəloğlu” MMC, “Kaspi-
Yıldız” MMC kimi müəssisələr, 18 bank filialı, Nizami Telefon Qovşağı, 7 rabitə şöbəsi, iri ticarət və iaşə 
mərkəzləri fəaliyyət göstərir. 
Rayonda 22 orta ümumtəhsil məktəbi, “Zəngi” liseyi, Kimya-biologiya təmayüllü respublika liseyi, Uşaq-
Gənclər və Texniki  yaradıcılıq mərkəzləri,  20 uşaq  bağçası, 1 uşaq evi,  Kar uşaqlar üçün  2 respublika 
internat məktəbi, 2 peşə liseyi, 1 peşə məktəbi, 2 kollec və özəl ali təhsil ocağı olan “Xəzər” Universiteti 
yerləşir. Rayon ərazisində 9 xəstəxana, 13 ambulator poliklinika fəaliyyət göstərir. 
6 stadion, 8 idman-sağlamlıq kompleksi, 13 №-li İxtisaslaşdırılmış Olimpiya Ehtiyatları Uşaq-Gənclər İdman 
məktəbi əhalinin, xüsusilə də gənclərin sağlam həyat tərzinin təminatına xidmət edir. 
Paytaxtın ekoloji vəziyyətinin yaxşılaşdırılması məqsədilə vaxtilə mövcud olmuş sənaye müəssisələrinin 
köçürülməsi  nəticəsində  boşaldılmış  ərazilərdə  yeni  yaşayış  massivləri,  mərkəzi  icra  hakimiyyəti 
 
EKOLOGİYA İDARƏSİ 
61 

 
H.Əliyev  adına  Neft  Emalı  Zavodunun  modernləşdirilməsi 
layihəsinin  Faza-1  –  Bitum  qurğusunun  tikintisi  və  istismarı 
üzrə Ətraf Mühitə Təsirin Qiymətləndirilməsi 
 
orqanlarının  müasir  inzibati  binaları,  olimpiya  idman  kompleksləri  inşa  olunur,  abadlıq-quruculuq  işləri 
aparılır. Bakı şəhərinin perspektiv inkişafı ilə bağlı həyata keçirilən irimiqyaslı və məqsədyönlü tədbirlər 
Nizami rayonunun da simasını dəyişir, onun abad və müasir rayon kimi daha da gözəlləşməsinə böyük 
imkanlar yaradır. 
 
5.10.3  Sosial-iqtisadi göstəricilər 
2016-cı  il  01  aprel  tarixində  ilkin  hesablamalara  əsasən  rayon  əhalisinin  sayı  195420  nəfər,  rayonda 
doğulanların sayı 363 nəfər, ölənlərin sayı isə 93 nəfər olmuşdur. Təbii artım 270 nəfər təşkil etmişdir. 
2016-cı ilin yanvar-mart aylarında rayonda fəaliyyət göstərən müəssisələr tərəfindən 117,5 milyon manat 
dəyərində sənaye məhsulu istehsal edilmiş və xidmətlər göstərilmişdir. Sənayedə istehsalın 21,0 faizi qeyri-
dövlət sektoruna aiddir. 
Müəssisələr  tərəfindən  2016-cı  ilin  I  rübündə  istehsal  olunmuş  məhsulun  100%-i  istehlakçılara 
göndərilmişdir. 
Cari ilin yanvar-mart aylarında müəssisələrin öz gücləri ilə yerinə yetirdikləri podrat işlərinin həcmi 80,3 
milyon manat olmuş, bu da ötən ilin müvafiq dövrünə nisbətən 31,5 faiz çoxdur. 
2016-cı ilin I rübündə pərakəndə ticarət dövriyyəsinin həcmi 16,1 faiz artaraq 604,1 milyon manat olmuşdur. 
Ümumi ticarət dövriyyəsinin 17,0 faizi  ticarət fəaliyyəti ilə məşğul olan  hüquqi şəxslərin, 39,6 faizi fiziki 
şəxslərin, 43,4 faizi yarmarka və kənd təsərrüfatı məhsulları bazarlarının payına düşür. 
Hesabat dövründə əhaliyə 78,6 milyon manatlıq pullu xidmətlər göstərilmişdir. 
2016-cı ilin I rübündə rabitə sahəsində 82,7 milyon manat dəyərində, yəni əvvəlki ilin müvafiq dövrü ilə 
müqayisədə 8,1 faiz çox, nəqliyyat sahəsində isə 30,9 milyon manat dəyərində, yəni əvvəlki ilin müvafiq 
dövrü ilə müqayisədə 17,3 faiz çox xidmət göstərilmişdir. 
Cari ilin yanvar-mart aylarında Nizami rayonunda 872 yeni iş yeri açılmışdır ki, ondan da 467-si müvəqqəti 
iş yerləridir. 
Ümumilikdə 2003-cü ildən bu günə kimi 29631 yeni iş yeri açılmışdır ki, onun da 29067-si daimi iş yerləridir. 
2016-cı ilin yanvar-fevral aylarında orta aylıq əmək haqqı 12,7 faiz artaraq 565,1 manat təşkil etmişdir. 
 
 
 
EKOLOGİYA İDARƏSİ 
62 

 
H.Əliyev  adına  Neft  Emalı  Zavodunun  modernləşdirilməsi 
layihəsinin  Faza-1  –  Bitum  qurğusunun  tikintisi  və  istismarı 
üzrə Ətraf Mühitə Təsirin Qiymətləndirilməsi 
 
FƏSİL
 
6
 
6  ALTERNATİVLƏRİN TƏHLİLİ 
 
6.1  Layihənin olduğu hal 
Nəzərdə tutulan “H.Əliyev adına NEZ-in modernləşdirilməsi, FAZA-1 Bitum qurğunun tikintisi və istismarı” 
layihəsinin yerləşdirilməsi planlaşdırılan yerüstü obyektlərin layihələndirilməsi, tikintisi, istismara verilməsi, 
istismarı, texniki xidməti və istismardan çıxarılması üçün yerinə yetirilməsi nəzərdə tutulan fəaliyyətlər təsvir 
olunur. 
Məqsəd: 
Heydər Əliyev adına Neft Emalı Zavodu: 

  Növbəti 15-20 il üçün ölkənin yanacaq tələbatının ödənilməsi, ixrac potensialının artırılması; 

  Yeni Bitum istehsalatının təşkili; 

  Avro-5 standartlarına cavab verən Dizel və Benzin yanacağının istehsalı; 

  Ətraf mühit məsələlərinin həll olunması; 
“Azərneftyağ” neft emalı zavodu: 

  Tədrici olaraq istismardan çıxarılması və torpağın təmizlənməsi; 
H.Əliyev adına NEZ-də yenidənqurma işlərinin nəticəsi olaraq: 

  Zavodun İlkin emal gücü 6 mln. Tondan 7.5 mln. tona qədər artırılacaq; 

  Katalitik Krekinq qurğusunun gücü ildə 2 mln. Tondan 2.5 tona qədər artırılacaq; 

  Yeni Bitum qurğusu inşa olunacaq; 

  Avro 5 standartlara cavab verən Dizel və Benzin istehsal olunacaq; 

  Ümumi Zavod Təsərrüfatı yenidən qurulacaq; 

  Zavodun istismar xərcləri optimallaşdırılacaq; 

  “Azərikimya” İB qaz xammalı (LPG) ilə təmin olunacaq; 

  “Azərneftyağ” NEZ-in infrastrukturu istismardan çıxarılacaq və ərazi boşaldılacaq; 
Bu variant birincisi həm iqtisadi, həm texniki, həm də ekoloji baxımdan daha əlverişli variantdır. Onun inşası 
zamanı ətraf mühitə təsirlər zəif olacaqdır. Təhlükəsizlk baxımından da bu variant əlverişlidir. 
 

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   5   6   7   8   9   10   11   12   13


Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2017
ma'muriyatiga murojaat qiling