Gözden Geçirilmiş ve Genişletilmiş


Download 426.63 Kb.
Pdf просмотр
bet1/8
Sana03.09.2018
Hajmi426.63 Kb.
  1   2   3   4   5   6   7   8

Gözden Geçirilmiş ve Genişletilmiş

Beş Kıtada 31 Ülke Eğitim Sisteminin Türk Eğitim Sistemiyle Karşılaştırılması



Editör: Prof. Dr. Ali BALCI

KARŞILAŞTIRMALI EĞİTİM SİSTEMLERİ

ISBN 978-9944-919-67-8

Kitapta yer alan bölümlerin tüm sorumluluğu yazarlarına aittir.

© 2011, Pegem Akademi

1. Baskı: Ağustos 2007

3. Baskı: Aralık 2011

Dizgi-Grafik Tasarım: Gürsel Avcı

Kapak Tasarımı: Gürsel Avcı

Baskı: Ayrıntı Matbaası

(Ankara-0312-3945590)

Yayınevi Sertifika No: 14749

Matbaa Sertifika No: 15372

Bu kitabın basım, yayın ve satış hakları

Pegem Akademi Yay. Eğt. Dan. Hizm. Tic. Ltd. Şti’ye aittir.

Anılan kuruluşun izni alınmadan kitabın tümü ya da bölümleri,

kapak tasarımı, mekanik, elektronik, fotokopi, manyetik, kayıt

ya da başka yöntemlerle çoğaltılamaz, basılamaz, dağıtılamaz.

Bu kitap T.C. Kültür Bakanlığı bandrolü ile satılmaktadır.

Okuyucularımızın bandrolü olmayan kitaplar hakkında

yayınevimize bilgi vermesini ve bandrolsüz yayınları

satın almamasını diliyoruz.



 iii

ÖNSÖZ

 

Karşılaştırma, özünde bir düşünme ve düşünceyi geliştirme yöntemidir. 

Karşılaştırmanın sağladığı yararı aşağıdaki gibi sıralamak mümkündür: 

•  Bir şeyin diğerine üstünlüğünün ya da ondan düşüklüğünün gösterilmesi. Bu, 

bir ölçüde bir şeyin daha iyi/kaliteli olduğu kanıtlanmış bir şeyle 

karşılaştırılması (benchmarking) olup onun geliştirilmesi gerekli boyut ya da 

öğelerinin gösterilmesidir. 

•  Bilinenle karşılaştırılarak bilinmeyen hakkında bilgi edinilmesi. 

•  Görünürde birbirine benzemeyen iki şeyin gerçekte ne kadar benzer 

olduğunun görülmesi ya da tersi olarak görünürde birbirine çok benzer iki 

şeyin gerçekte ne kadar ayrı/farklı olduklarının saptanması.  

•  Bir şeydeki değişimin ya da değişim derecesinin gösterilmesi.  

Karşılaştırmada amaç; benzerlik ya da ayrılıkları göstermek yanında açıklamak, 

ikna etmek ya da bilgilendirmektir. İki ülke eğitim sisteminin ya da bir ülke eğitim 

sisteminin diğer ülkelerin eğitim sistemleriyle karşılaştırılmasından da karşılaştırmanın, 

yukarıda belirtilen amaç ve yararlarının elde edilebileceği açıktır. O halde bu yazıya 

konu edilen ülkelerin eğitim sistemlerinin örgüt ve yönetimleri bakımından 

karşılaştırılması, anlamlı ve önemlidir. 

1. Eğitim sistemlerinin karşılaştırılmasında önemli bir nokta da karşılaştırma 

yaklaşımıdır. Karşılaştırma konusunda iki yaklaşımdan söz edilebilir: (1) İki ülke eğitim 

sisteminin belli ölçütler bakımından birebir karşılaştırılması yaklaşımı. Örneğin A ülkesi 

eğitim sisteminin B ülkesi eğitim  sistemiyle  amaç  ve  politika,  yönetsel  yapılanma ve 

yönetim- süreç bakımından karşılaştırılmasında;  önce A ülkesi eğitim sisteminin amaç 

ve politikası ile B ülkesi eğitim sisteminin amaç ve politikası bire bir karşılaştırılır. Sonra 

da aynı karşılaştırma diğer iki ölçüte göre birebir yapılır. (2) Diğer yaklaşım ise A ve B 

ülkeleri eğitim sistemlerinin bütüncül olarak; yanı önce A ülkesi eğitim sisteminin amaç 

ve politikası, yönetsel yapılanması ve yönetimi- süreci betimlenir. Sonra da B ülkesi 

eğitim sisteminin benzer olarak üç ölçüte göre betimlemesi yapılır. En sonra da bu iki 

sistem bu ölçütlere göre karşılaştırılır. Biz, hocası olduğumuz “Karşılaştırmalı  Eğitim 

Yönetimi” doktora dersinde ve editörü olduğum bu çalışmada ikinci yolu benimsedik. 

Bu yol esasen alanın duayeni ve Türkiye’de Eğitim Yönetimi alanının diğer ilkleri gibi 

Karşılaştırmalı  Eğitim Yönetimi dersinin de ilk okutanı değerli hocam Prof. Dr. Ziya 

Bursalıoğlu’nun benimsediği bir yaklaşımdı. Kendisine şükran duyuyoruz. Bu 

kapsamda “Karşılaştırmalı  Eğitim Yönetimi” doktora dersindeki ülke incelemelerinde 

şöyle bir yol izlendi. Önce ilgili–odak ülke eğitim sisteminin arka planının oluşturan 

coğrafi konumu, sosyal, siyasal, ekonomik ve tarihsel gelişimi genel çizgileriyle 

irdelendi. Sonra odak ülke eğitim sistemi, örgütün temel boyutları olan; (1) amaç ve 

politika, (2) yapılanma; (a) yönetsel yapılanma, (b) öğretim ya da okul sistemi 

yapılanması, (3) işlemesi-yönetimi ya da süreç ölçütlerine göre betimlendi. Sonra da 

odak ülke eğitim sistemi, bu ölçütlere göre Türk Eğitim Sistemi ile karşılaştırıldı. Derste 

sunulan ve her yönüyle eleştirilen bu çalışmalar geliştirilerek yayına uygun hale 

getirildi. Kitapta incelenen 23 ülke ile yazarları Çizelge 1’de gösterilmektedir. 



 iv

Çizelge 1. Ülkeler ve yazarları 



Ülke adı 

İncelemeyi yapan doktora öğrencisi 

Türkiye Mustafa 

Erdem 

A.B.D 


Fatih Mehmet Harmancı 

Almanya 


Züleyha Ertan Kantos 

Avusturya Hasan 

Basri 

Memduhoğlu 



Belçika  

Kürşad Yılmaz 

Danimarka Aydın Alkan 

Endonezya Hilmi 

Süngü 

Fransa  


Ali Erden 

Güney Afrika 

Hilmi Süngü 

Hindistan 

Fatih Mehmet Harmancı 

İrlanda Abdurrahman 

İlğan 

İspanya  



Ali Erden 

İtalya  


Kürşad Yılmaz 

Japonya Ayten 

Memmedova 

Telci 


Kanada  

Murat Taşdan 

Küba Fatma 

Hamarat 


Lüksemburg Abdurrahman 

İlğan 


Mısır Ebru 

Oğuz 


Özbekistan Demet 

Niron 


Gören 

Polonya Murat 

Taşdan 

Rusya Ayten 



MemmedovaTelci 

Uganda  


Demet Niron Gören 

Güney Kore 

Cemalettin İpek  

 

 



Özverili ve özenli çalışmaları için öğrenci ve meslektaşlarımı, kaliteli bir yayın 

gerçekleştirdikleri için de Pegem Akademi çalışanlarını kutluyorum. Eserin öğrenci, 

öğretim elemanı, eğitim politikacısı ve uygulamacılarına yararlı olmasını diliyorum.  

 

Temmuz 2007, Ankara  



                                                                            Prof. Dr. Ali Balcı 

Editör 


 

 

 

v

İKİNCİ BASKI İÇİN ÖNSÖZ 

Kitabın ilk baskısının gördüğü ilgi, kısa sürede ikinci baskı için hazırlık yapmayı 

gerektirdi.  İkinci baskıda, geliştirilen “Karşılaştırmalı  Eğitim Yönetimi” Doktora Dersi 

dönem ödevleri, birinci baskı içeriğine ilave edildi. İkinci baskıda, birinci baskıdakilere 

ilave olarak yer verilen ülkeler (alfabetik sıra ile) ve yazarları çizelge 2’de gösterilmiştir.  

Çizelge 2. İkinci baskıya ilave edilen ülkeler ve yazarları 

Ülke  

Yazarı 

Estonya  

Oxana Manolova 

Gürcistan  

Neşe Gür 

İsviçre Çiğdem Apaydın 

İzlanda Murat 

Özdemir 


Moldova Oxana 

Manolova 

Singapur Çiğdem Apaydın 

Suriye Neşe Gür 

Şili Murat 

Özdemir 


Birinci baskıda olduğu gibi özverili ve titiz çalışmaları için öğrenci ve 

meslektaşlarımı kutluyorum. Eseri titiz bir çalışmayla yayına hazırlayan Pegem 

Akademi çalışanlarına da şükran duyuyorum.  Eserin ilgililere yararlı olmasını 

diliyorum. 

 

Mart- 2009, Ankara 



Prof. Dr. Ali Balcı 

Editör 


 

 vi

ÜÇÜNCÜ BASKI İÇİN ÖNSÖZ 

 

Kitabın ikinci baskısı da kısa sürede tükendi. Bunda, dünyanın değişik 30 ülkesi  



eğitim sisteminin topluca kitapta yer alması kadar tam ve doğru yansıtılması ve kitabın 

baskı  kalitesinin etkili olduğunu düşünüyorum. Dolayısıyla yazarları ve PEGEM 

Akademi Yayın Evini kutluyorum.   Üçüncü baskıda, ilk baskıdan bu yana geçen süre 

dikkate alınarak Ülkemizin değişik yerlerinde görev yapan yazarların (eski doktora 

öğrencilerimin) kendi bölümlerini güncellemeleri istendi. Ayrıca kitaba 32. bölüm  

olarak Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Eğitim Sistemi incelemesi de (yazarı Hale Erden) 

eklendi. Kitabın, ilgililere yararlı bir başvuru kaynağı olmasını diliyorum.  

 

 



 

 

Aralık-2011- Ankara 



Prof. Dr. Ali Balcı 

Editör 


 

 

 vii

BÖLÜMLER ve YAZARLARI 

1. Bölüm:

 Türk Eğitim Sistemi 

 

Yrd. Doç. Dr.

 Mustafa Erdem 

 Yüzüncü 

Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi 



2. Bölüm: 

Amerika Birleşik Devletleri Eğitim Sistemi 

 

Dr.

 Fatih Mehmet Harmancı  

 

Emniyet Genel Müdürlüğü Personel Daire Başkanlığı Şube Müdürü 



3. Bölüm:

 Federal Almanya Cumhuriyeti Eğitim Sistemi 

 

Dr. Züleyha Ertan Kantos 

 

Ankara – Mamak Şafaktepe İlköğretim Okulu 



4. Bölüm: 

Avusturya Eğitim Sistemi 

 

Yrd. Doç. Dr.

 Hasan Basri Memduhoğlu 

 Yüzüncü 

Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi  



5. Bölüm: 

Belçika Eğitim Sistemi 



 

Doç. Dr. Kürşad Yılmaz 

 Dumlupınar Üniversitesi Eğitim Fakültesi 



6. Bölüm: 

Danimarka Eğitim Sistemi 



 Aydın Alkan  

 Emekli 


İlköğretim Müfettişi  

7. Bölüm: 

Endonezya Eğitim Sistemi 



 

Yrd. Doç. Dr. Hilmi Süngü 

 

Bozok Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü 



  

8. Bölüm: 

Estonya Eğitim Sistemi 



 

Dr. Oxana Manolova 

 

Girne Amerikan Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi 



9. Bölüm: 

Fransa Eğitim Sistemi 



 Dr. 

Ali 

Erden 

 Doğu Akdeniz Üniversitesi Eğitim Fakültesi  



10. Bölüm: 

Güney Afrika Cumhuriyeti Eğitim Sistemi 



 

  Yrd. Doç. Dr. Hilmi Süngü 

 

  

Bozok Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü 



11. Bölüm: 

Güney Kore Eğitim Sistemi 



 

Yrd. Doç. Dr. Cemalettin İpek 

 

Rize Üniversitesi Eğitim Fakültesi  



 viii

12. Bölüm: 

Gürcistan Eğitim Sistemi 



 Neşe Gür 

 

Ümit Bilim ve Sanat Merkezi 



13. Bölüm: 

Hindistan Eğitim Sistemi 



 

Dr. Fatih Mehmet Harmancı 

 

  Emniyet Genel Müdürlüğü Personel Daire Başkanlığı Şube Müdürü 



14. Bölüm: 

İrlanda Eğitim Sistemi 



 

Yrd. Doç. Dr. Abdurrahman İlğan 

 

  Celal Bayar Üniversitesi Demirci Eğitim Fakültesi  



15. Bölüm:

 İspanya Eğitim Sistemi 



 Dr. 

Ali 

Erden 

  

 



Doğu Akdeniz Üniversitesi Eğitim Fakültesi 

16. Bölüm: 

İsviçre Eğitim Sistemi 

 

Dr. Çiğdem Apaydın 

 

  Akdeniz Üniversitesi Eğitim Fakültesi  



17. Bölüm:

 İtalya Eğitim Sistemi 



 

  Doç. Dr. Kürşad Yılmaz 

  

Dumlupınar Üniversitesi Eğitim Fakültesi 



18. Bölüm: 

İzlanda Eğitim Sistemi 



 

Yrd. Doç. Dr. Murat Özdemir 

  

Çankırı Karatekin Üniversitesi Eğitim Bilimleri Bölüm Başkanı 



19. Bölüm: 

Japonya Eğitim Sistemi 



 

Dr. Ayten Memmedova Telci 

 

  Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü  



20. Bölüm: 

Kanada Eğitim Sistemi 



 

  Yrd. Doç. Dr. Murat Taşdan 

 

  Kafkas Üniversitesi Eğitim Fakültesi 



21. Bölüm:

 Küba Eğitim Sistemi 



  

Fatma 

Hamarat 

    Ankara- Mamak Saime Kadın İlköğretim Okulu 



22. Bölüm:

 Lüksemburg Eğitim Sistemi 



 

  Yrd. Doç. Dr. Abdurrahman İlğan  

 

  Celal Bayar Üniversitesi Demirci Eğitim Fakültesi  



 

 ix

 

23. Bölüm:

 Mısır Arap Cumhuriyeti Eğitim Sistemi 



 

  Yrd. Doç. Dr. Ebru Oğuz  

  

Ondokuz 



Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi  

24. Bölüm: 

Moldova Eğitim Sistemi 



 

Dr. Oxana Manolova 

 

  Girne Amerikan Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi 



25. Bölüm: 

Özbekistan Cumhuriyeti Eğitim Sistemi 



 

 Dr. Demet Niron Gören 

 

 Milli Eğitim Bakanlığı  



26. Bölüm: 

Polonya Cumhuriyeti Eğitim Sistemi 



 

  Yrd. Doç. Dr. Murat Taşdan 

 

  Kafkas Üniversitesi Eğitim Fakültesi 



27. Bölüm:

 Rusya Eğitim Sistemi 



    Dr. Ayten Memmedova Telci 

 

  Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü  



28. Bölüm: 

Singapur Eğitim Sistemi 



 Dr. 

Çiğdem Apaydın 

 Akdeniz 

Üniversitesi 

Eğitim Fakültesi  



29. Bölüm: 

Suriye Eğitim Sistemi 



 Neşe Gür 

 

Ümit Bilim ve Sanat Merkezi 



30. Bölüm: 

Şili Eğitim Sistemi 



 

Yrd. Doç. Dr. Murat Özdemir 

 Çankırı Karatekin Üniversitesi Eğitim Bilimleri Bölüm Başkanı 



31. Bölüm:

 Uganda Cumhuriyeti Eğitim Sistemi 



 

Dr. Demet Niron Gören 

  

  Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü  



 

32. Bölüm:

 Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Eğitim Sistemi 

 

  Hale Erden 



                     

 

 

x

İÇİNDEKİLER 



 

 

Önsöz......................................................................................................................................... iii 

İkinci Baskı İçin Önsöz.................................................................................................................v 

Üçüncü Baskı için Önsöz..................................................................................................................... vi 

Bölümler ve Yazarları ................................................................................................................ vii 

İçindekiler....................................................................................................................................x 

Şekiller Listesi.......................................................................................................................... xxv 

Tablolar Listesi ....................................................................................................................... xxvi 



 

1. Bölüm 

TÜRK EĞİTİM SİSTEMİ 

(ss: 1-29) 

Sosyal ve Siyasal Yapılanması.....................................................................................................1 

Türk Eğitim Sisteminin Amaç ve Politikaları ................................................................................2 

Türk Eğitim Sisteminin Yapılanması ...........................................................................................5 

Yönetsel Yapılanma .............................................................................................................5 

Okul Sistemi Yapılanması .........................................................................................................10 

Örgün Eğitim.............................................................................................................................11 

Okul Öncesi Eğitim .............................................................................................................11 

İlköğretim ............................................................................................................................11 

Ortaöğretim.........................................................................................................................12 

Yükseköğretim ....................................................................................................................13 

Yaygın Eğitim .....................................................................................................................14 

Çıraklık Eğitimi ....................................................................................................................15 

Özel Eğitim .........................................................................................................................16 

Öğretmen Yetiştirme ...........................................................................................................17 

Türk Eğitim Sisteminin Süreç Boyutu  .......................................................................................19 

Sonuç........................................................................................................................................27 

Yararlanılan Kaynaklar..............................................................................................................28 

 

2. Bölüm 



AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİ EĞİTİM SİSTEMİ 

(ss: 31 – 47) 

Sosyal, Siyasal ve Ekonomik Yapısı ..........................................................................................30 

ABD Eğitim Sisteminin Amaç ve İlkeleri ...................................................................................32 

ABD Eğitim Sisteminin Yapılanması .........................................................................................32 

Yönetsel Yapılanma ...........................................................................................................32 

ABD Eğitim Sisteminde Okul Sistemi Yapılanması ...................................................................35 

Yaygın Eğitim......................................................................................................................40 

Öğretmen Eğitimi ................................................................................................................40 


 xi

ABD Eğitim Sisteminin Süreç Boyutu .......................................................................................41 

ABD ve Türk Eğitim Sistemlerinin Karşılaştırılması ....................................................................42 

Sonuç........................................................................................................................................46 

Yararlanılan Kaynaklar..............................................................................................................46 

 

3. Bölüm 



FEDERAL ALMANYA CUMHURİYETİ EĞİTİM SİSTEMİ 

(ss: 49 – 68) 

Federal Almanya Cumhuriyeti Eğitim Sisteminin Tarihi Gelişimi ...............................................50 

Federal Almanya Cumhuriyeti Eğitim Sisteminin Amaçları .......................................................52 

Federal Almanya Cumhuriyeti Eğitim Sisteminin Yapılanması ..................................................53 

Yönetsel Yapılanma ...........................................................................................................53 

Okul Sistemi Yapısı ..................................................................................................................54 

Federal Almanya Cumhuriyeti'nde Mesleki Eğitim Sistemi ........................................................58 

Yabancıların Eğitimi ..................................................................................................................59 

Özel Eğitim ...............................................................................................................................59 

Öğretmen Yetiştirme ................................................................................................................60 

Alman Eğitiminde Yönlendirme Etkinlikleri  ..............................................................................61 

Federal Almanya Cumhuriyeti Eğitiminde Süreç Boyutu ..........................................................62 

Türk ve Alman Eğitim Sisteminin Karşılaştırılması .....................................................................64 

Eğitimin Yapısı ...................................................................................................................64 

Yönetim Şekli .....................................................................................................................64 

Eğitimin Planlanması ..........................................................................................................65 

Öğretimin İçeriği .................................................................................................................65 

Sonuç........................................................................................................................................66 

Yararlanılan Kaynaklar..............................................................................................................67 



 

4. Bölüm 

AVUSTURYA EĞİTİM SİSTEMİ 

(ss: 69 – 92) 

Siyasal, Sosyal, Coğrafi Yapı ve Tarih .......................................................................................69 

Demografik, Ekonomik ve Siyasal Yapı.....................................................................................70 

Eğitim sisteminin Tarihsel Gelişimi ...........................................................................................71 

Eğitimin Bugünkü Genel Durumu  ............................................................................................72 

Eğitimin Amaçları ve İlkeleri .....................................................................................................73 

Okulöncesi Eğitimin Amaçları .............................................................................................73 

İlköğretimin Amaçları...........................................................................................................74 

Ortaöğretimin Amaçları ......................................................................................................74 

Yükseköğretimin Amaçları ..................................................................................................74 

Eğitim Sisteminin Yapısı ...........................................................................................................74 

Yönetsel Yapılanma ...........................................................................................................75 

Okul Sisteminin Yapılanması ..............................................................................................75 



 xii

Okulöncesi Eğitim ...............................................................................................................76 

İlköğretim (Volkschule) ........................................................................................................77 

Ortaöğretim.........................................................................................................................79 

Yükseköğretim.....................................................................................................................80 

Eğitim Sisteminin Yönetim Süreci .............................................................................................83 

Eğitim Finansmanı ..............................................................................................................86 

Öğretmen Yetiştirme ...........................................................................................................86 

Türkiye ve Avusturya Eğitim Sistemlerinin Karşılaştırılması .......................................................87 

Yararlanılan Kaynaklar..............................................................................................................91

 




Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3   4   5   6   7   8


Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2019
ma'muriyatiga murojaat qiling