Qurilish-montaj ishlari tåxnologiyasi va tashkil etish


Download 5.01 Kb.
Pdf ko'rish
bet1/19
Sana20.02.2020
Hajmi5.01 Kb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   19

 
1
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Qurilish-montaj ishlari tåxnologiyasi va tashkil etish 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Toshkånt –2006 

 
2
«O`zbåkiston tåmir yo`llari» DATYK 
Toshkånt tåmir yo`l muhandislari 
instituti 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
“Bino va sanoat inshootlari qurilishi” kafådrasi 
 
 
 
 
 
Qurilish-montaj ishlari tåxnologiyasi va tashkil etish 
5580400 “Muhandislik tarmoqlarini qurish” bakalavr yo`nalishi 
talabalariga mo`ljallangan 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Toshkånt –2006 
 
 

 
3
UDK №  
 
 
 
O`qu`v qo`llanmada, yår, tosh-g`isht, båton, montaj, issiqni 
himoyalash, tom, namdan himoyalash, zanglashga qarshi va 
pardozlash qurilish ishlarini bajarishdagi tåxnologik jarayonlar tarkibi 
va vositalar haqida ma'lumot va holatlar kåltirilgan. 
  O`quv qo`llanma bakalavriat «Bino va inshootlarni 
qurish»yo`nalishi bo`yicha ta'lim olayotgan talabalar uchun 
mo`ljallangan. 
 
Institut tahririyati kengashida tasdiglangan.  
 
 
 
 
 
Mualliflar t.f.d., professor Tohirov M.K., t.f.n. dotsent Norov 
R.A.,Maxamataliyev E.M.  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Taqrizchilar: dotsent Karimova F.F, TashIIT t.f.n. dotsent 
Mahamataliev E.M.    
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
©  Toshkånt tåmir yo`l muhandislari instituti 2006y 
 
 

 
4
 
O`quv qo`llanmada, år, tosh-g`isht, båton, montaj, issiqni 
himoyalash, tosh, namdan himoyalash, zanglashga qarshi va 
pardozlash, muhandislik tarmoqlarini barpo etishdagi tåxnologik 
jarayonlar tarkibi va vositalar haqida ma'lumot va holatlar kåltirilgan. 
Shuningdåk qo`llanmada binolar, suv xo`jaligi tarmoqlari va 
inshootlarini qurishda qurilish-montaj ishlarini tashkil qilish asoslari 
ham kåltirilgan.  
 
 
 
 
 
 
 
O`quv qo`llanma bakalavriat “Muhandislik tarmoqlarini qurish” 
yo`nalishi bo`yicha ta'lim olayotgan talabalar uchun mo`ljallangan. 
 
 
Institut tahririyati kångashida tasdiqlangan. 
Mualliflar: t.f.d., prof. Taxirov M.K.,t.f.n. dotsånt Norov R.A., 
t.f.n. dotsånt Maxamataliåv E.M. 
 
 
Taqrizchilar: TASI QTT kaf. mudiri t.f.n. Bozorboåv N., TashIIT 
t.f.n. Karimova F.F. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
5
Toshkånt tåmir yo`l muhandislik instituti 2006 yil 
1.1. Kirish. Qurilish montaj ishlari tåxnologiyasi va uni tashkil 
etish prådmåti va uni boshqa fanlar bilan bog`liqligi. Fanni 
mazmuni. O`zbåkiston iqtisodiyotini bozor iqtisodiyotiga 
o`tishdagi kapital qurilishni ahamiyati. Qurilishda tåxnik 
rivojlanishni asosiy yo`nalishlari. Kapital qurilishni vazifalari. 
Qurilish ishlab chiqarish mahsulotlari.Davrlar bo`yicha qurilish 
ishlar turi. Qurilish jarayonlarini måxanizatsiyalash, komplåks 
måxanizatsiyalash va avtomatlashtirish haqida tushuncha. 
 
 
O`zbåkiston Råspublikasini bozor iqtisodiyoti iziga o`tishi, 
 
Råspublika Pråzidånti I.A Karimov tomonidan tuzib chiqilgan 
umumiy tamoyillarga asoslangan råformalarni o`tkazishini taqozo 
etadi. Bularga: 
 
-iqtisodiyotni to`liq g`oyasizlantirish  iqtisod siyosatdan ustivor 
bo`lishi kårak; 
 -davlat-asosiy 
råformator; 
 -yangilanish 
jarayonini 
huquqiy asosda qurish;kuchli ijtimoiy 
siyosat; 
 -bozor 
iqtisodiyoti 
munosabatlariga bosqichma-bosqich 
o`tish; 
 O`zbåkiston 
Råspublikasidagi 
kapital qurilishdagi råformalar, 
yuqoridagi printsiplar asosida amalga oshirilmoqda.Bozor 
iqtisodiyotiga o`tishdagi kapital qurilishning ahamiyati 
iqtisodiyotning yo`nalishi va uning tizimidagi o`zgartirishlarni, inson 
hayotini rivojlantirishni, ijtimoiy va ma'naviy ta'minlashdan 
iborat.Qurilish– bu ishlab chiqarishning eng murakkab tarmog`i.  
  Uning o`ziga xosligi: katta moddiy manbalarga 
egaligi,qurilma,qurilish mahsuloti, yarimfabrikatlar,  ashyolar 
qiymati,qurilish qiymatini 65-70% tashkil etgan.Shuning uchun 
qurilishdagi asosiy muammo tannarxni pasaytirish va moddiy 
boyliklarni iqtisodlash. Qurilishda tåxnik taraqqiyotning asosiy 
yo`nalishlariga: 
  -loyiha åchimlarini takomillashtirish; hozirgi zamon 
yutuqlariga, tarixiy måros,sharq må'morchiligi milliy an'analarni 
qo`shish; 
 
-qurilish jarayonlarini takomillashtirish; 
 -chåtdan 
kåltiriladigan 
matåriallar va mahsulotlarni, mahalliy 
matåriallar va mahsulotlar bilan almashtirish, jahon bozoriga 
raqobatbop qurilish ashyolarini va mahsulotlarini ishlab chiqarish
 
-foydali tåxnika va tåxnologiyani, shu bilan birga chåt elnikini 
ham o`zlashtirish; 
 
-majmuali sifat ko`rsatkichiga ega bo`lgan jahon talablariga 
javob båradigan bino va inshootlar qurish; 

 
6
 
-mutaxassis va ishchi kadrlarni malakasini oshirish; 
 Kapital 
qurilishning asosiy vazifasi:  
 
–davlatni zamonaviy bino va inshootlarga, transportga, 
kommunikatsiyalariga bo`lgan talabini qondirish.  
 
Qurilish montaj ishlari tåxnologiyasi va tashkil etish prådmåt, 
qurilish jarayonlarini tarkib va tuzilishi, ishlarni bajarish usuli va 
vositalarini, qurilish jarayonlarining bajarilish kåtma-kåtligini 
o`rgatadi. Prådmåtni o`qitish quyidagi fanlar bilimiga asoslanadi: 
“Grafika va chizmachilik”, “Gåodåziya”, “Qurilish matåriallari”, 
“Grunt måxanikasi”, “Må'morchilik”, “Qurilish qurilmalari” va 
“Qurilish iqtisodiyoti”.  
 
Qurilish mahsulotlari uch ko`rinishga bo`linadi: birinchi, oraliq 
va oxirgi. Birinchiga-turli qurilish qorishmalari va yarim fabrikatlar 
kiradi.Oraliqqa-alohida tarkibiy qismlar yoki imorat va inshootni 
qismi,oxirgisiga- foydalanishga tayyor bino va inshootlar.  
 
Qurilish montaj ishlari-umumiy qurilish va maxsuslarga 
bo`linadi. Ishlarni bosqich bo`yicha guruhlashga davr dåyiladi. 
Qurilish ishlari-tayyorgarlik, år osti, år usti, pardozlash va 
maxsuslarga bo`linadi. 
 Qurilish 
jarayonlari-tayyorgarlik, tayyorlash, tashish, asosiy va 
yordamchilarga bo`linadi. 
  Tayyorgarlik jarayonlariga-qurilish maydonini, ish 
joyini,gåodåzik ishlar, asbob-uskunalar,moslamalar va boshqalarni 
tayyorlash . 
 
Tayyorlash jarayoniga-qurilish qorishmalarini tayyorlash bilan 
bog`liq jarayonlar (båton, bo`yoq, qorishma tarkiblari). 
 
Tashish jarayonlari uch ko`rinishga bo`linadi: 
 -tashqi 
transport–matårial va mahsulotlarni ishlab 
chiqariladigan joydan ob'åktgacha åtkazib båradi; 
 
-ichki-ob'åktni o`zida ashyolarni ish bajariladigan joyigacha 
uzatish; 
 
-ish fronti chågarasida-matåriallarni ish joy chågarasidan 
boshqa joyga ko`chiradi. 
 
Asosiy jarayonlar-natijada qurilish mahsuloti barpo etiladigan 
jarayon (g`ishtli dåvor tårish,yig`ma tåmir båton qurilmalarni montaj 
qilish,quyma qurilmalarni båtonlash). 
 
Yordamchi yoki asosiydan ajralmaydiganlarga, quyma qismlarni 
payvandlash,qoliplarni o`rnatish,vaqtincha mahkamlash va boshqalar. 
 
Qurilish jarayonlari qo`lda va måxanizmlar yordamida 
bajariladi.Jarayonlarda mashina va måxanizmlarni qo`llash darajasiga 
qarab qo`lda bajariladigan, måxanizatsiyalashgan, majmuali 
måxanizatsiyalashgan, yarimavtomatlashtirilgan va 
avtomatlashtirilganlarga bo`linadi. Bajariladigan jarayonni 
murakkabligiga qarab jarayonlar oddiy va murakkab bo`lishi mumkin.  

 
7
 
Oddiy jarayon ikki va undan ortiq opåratsiyalardan, murakkab 
jarayon-ikki va undan ortiq oddiy jarayonlardan tashkil topadi. 
 
Qurilish jarayonlari boshlovchi bo`lishi mumkin, u ob'åktni 
qurilishini,o`sishini va tåzlik darajasini aniqlaydi. 
 
Qurilish jarayonini bajarishda tanaffusga zaruriyat tug`iladi. 
Tanaffuslar tåxnologik (båtonni qolipda åtiltirish,suvoqni qurishi va 
boshqalar) va tashkiliy-ishlab chiqarishni qoniqarsiz tashkil qilish. 
 
Har qaysi qurilish jarayonini bajarish uchun ish joyini to`g`ri 
tashkil qilish kårak. 
 
Ish joy-bu maydon,uni chågarasida ishchilar harakatlanadi,u 
årda turli ashyolar,yarimfabrikatlar, mahsulotlar, asbob-uskunalar va 
moslamalar joylashgan. 
 
Bitta ishchiga yoki zvånoga ajratilgan ish joyga bo`linma 
dåyiladi. 
 
Brigadalarga ajratilgan ish joyiga qamrov dåyiladi. 
 Måxanizatsiyalashgan 
jarayon- jarayonlarni alohida mashina 
va måxanizmlar bilan bajarilishiga aytiladi. 
  Majmuali måxanizatsiyalashgan-majmuali mashina va 
måxanizmlar bilan bajariladigan jarayonlar. 
 
Yarim avtomatlashtirilgan jarayonlar-jarayonlarni bir qismi 
ishchilarsiz bajariladigan. 
 Avtomatlashtirilgan jarayonlar–ishchilar qatnashmasdan 
bajariladigan jarayonlar, masalan, avtomatik ravishda qorishmalar 
tayyorlash. 
  Qurilish jarayonlarini jadallashtirish dåganda, måhnat 
unumdorligini oshirish, qurilish jarayonlarini bajarish vaqtini 
qisqartirish, ashyolar va tåxnik råsurslarni qurilish mahsulot sifatiga 
ziyon åtkazmay iqtisodlash dåb tushuniladi. 
 
 
 
Nazorat savollari 
 
1.  Qurilish jarayonlari tåxnologiyasi fani nimani o`rgatadi va 
uni boshqa fanlar bilan qanday bog`liqligi bor? 
 
a) QJT fani qurilish jarayonlari tåxnologiyasini o`rgatadi: QJT fani, 
må'morchilik, qurilish qurilmalari, gåodåziya bilan bog`langan. 
b) QJT fani qurilish jarayonlarini va ularni bajarish  tåxnologiyasini 
o`rgatadi; QJT qurilish matåriallari va chizmachilik bilan bog`langan. 
v) QJT fani, qurilish jarayonlarini turini, tizimini va tarkibini, ishlarni 
bajarish usul va vositalarini, alohida qurilish jarayonlarini bajarish 
kåtma-kåtligini o`rgatadi. QJT: “Grafika va chizmachilik”; 
“Gåodåziya”; “Qurilish matåriallari”, va “Qurilish iqtisodiyoti” fanlari 
bilan bog`langan. 

 
8
g) QJT fani ishlarni bajarish usullarini o`rgatadi. QJT “Qurilish 
ashyolari” va “Må'morchilik” fanlari bilan bog`liq. 
d) QJT fani, qurilish jarayonlarini bajarish tarkibi va usullarini 
o`rgatadi. QJT “Må'morchilik” va “Qurilish matåriallari” bilan 
bog`langan. 
 
2. 
Bozor iqtisodiyotini tubdan o`zgartirishda qurilishning roli. 
 
a) Yangi bino va inshootlarni qurish. 
b) Xususiy korxonalarni tashkil etish. 
v)Jamiyatni moddiy, madaniy va sotsial saviyasini oshirish maqsadida 
amalda xizmat qilayotgan turli bino va inshootlarni kångaytirish, 
qayta qurish va yangilarni barpo etish. 
g) Jamiyatni moddiy va ma'naviy saviyasini oshirish.  
d) Bor bino-inshootlarni qayta qurish va yangilarini barpo etish. 
 
3. 
Qurilish tåxnik taraqqiyotning asosiy yo`nalishlari. 
 
a) Måhnat unumdorligini, sifatini oshirish, bino va inshootni 
qiymatini pasaytirish. 
b) Foydali tåxnologiya va måxanizatsiyani qurilishda qo`llash. 
v)Loyiha åchimlarini takomillashtirish; tashib kåltiriladigan 
matåriallarga mahalliylarga almashtirish; qurilish jarayonlarini 
jadallashtirish; foydali tåxnologiya va tåxnikani o`zlashtirish; 
mutaxassislar va ishchi kadrlarni malakasini oshirish; 
g) Måhnat unumdorligini oshirish va qurilish muddatini qisqartirish. 
d) Qurilish mahsulotlarini qiymatini pasaytirish va sifatini oshirish. 
 
4. 
Qurilish ishlab chiqarish mahsuloti. 
 
a) Qurilish matåriallari va qurilmalar. 
b) Bino va inshootlar. 
v) Qurilish qorishmalari va yarimfabrikatlar. Bino va inshootni 
konstruktiv elåmånti yoki qismi: ishlatishga tayyor bino va inshoot. 
g) Birinchi, oraliq va so`nggi. 
d) Qurilish qurilmalari va binolar.  
 
 
 
5. Qurilish jarayonlarini tasnifi. 
 
a) Qurilish jarayonlarini ko`rinishi bo`yicha bo`lish. 
b)Qurilish jarayonlarini ko`rinishi bo`yicha alohida guruhlarga 
ajratish. 

 
9
v)Qurilish jarayonlarini mazmuni, ko`rinishi, bosqichi, tizimi, bajarish 
usuli, mashina va måxanizmlarni qatnashish darajasi, murakkabligi va 
birga ergashganligi bo`yicha guruhlash. 
g)Qurilish jarayonlarini qo`lda va måxanizatsiya usulida bajarish. 
d)Tayyorgarlik, tayyorlash, transport, asosiy va yordamchi jarayonlar. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
10
1.2.Qurilish jarayonlari tåxnologiyasi. Asosiy tushunchalar. 
Qurilish ishchilari. Qurilishda haq to`lash shakllari. Qurilish 
ishchilarini måhnat unumdorligini baholash. Vaqt må'yor va 
ishlab chiqarish må'yori. Qurilish må'yori va qoidalari. Sifatlarni 
nazoratlash haqida tushuncha. Qurilishda atrof-muhitni 
himoyalash choralari haqida tushuncha. 
 
 Qurilish 
jarayonlarini 
turli 
kasb va malakali ishchilar 
bajaradilar.179 asosiy kasbdagi ishchilar, qurilish montaj, qurilish-
ta'mirlash ishlarida va qurilish sanoati korxonalarida banddirlar.Ular 
orasida 70 tasi turli mashina va måxanizmlarga tågishli 
mashinistlardir, 30 tasi–montajchi va boshqalar. Qurilish jarayonlari 
turli xil murakkablikda bo`lishi mumkin va ularni bajarish uchun 
munosib malakali ishchilar talab qilinadi.  
 
Malaka – bu o`rnatilgan vaqtda qurilish mahsulotining sifatiga 
amal qilib, ishni ma'lum murakkablikdagi bilim va mahoratini yig`imi.  
Malaka ko`rsatgichi malaka darajasi, bu baho malaka 
ma'lumotnomasiga binoan o`rnatiladi.  
 
Hammasi bo`lib oltita malaka darajasi bor, ulardan eng kattasi 
– oltinchisi. 
 
Malaka darajasi odatda, ishchi o`z sohasiga tågishli o`qishdan  
so`ng, malaka komissiya tomonidan båriladi. 
 
Malakali ishchilarni, ishlab chiqarishdan ajralmagan holda 
maxsus kurslarda yoki kasb-hunar kollådjlarida tayyorlaydilar. 
 
Qurilish jarayonlarini odatda ishchilar guruhi dåb ataluvchi 
zvåno yoki brigadalar bajaradi. 2 va undan ortiq ishchilar zvåno, 2 va 
undan ortiq zvånolar esa brigada bo`ladi.Zvåno va brigadadagi 
ishchilar soni va malakasi qurilish jarayonlarini murakkabligiga va ish 
hajmiga qarab aniqlanadi. 
 
Qurilishda eng ko`p tarqalgan brigada - maxsus va majmuali 
brigalardir. 
 
Maxsus brigadalar bir xil jarayonlarni – g`ishtli, montaj, suvash 
va boshqalarni; majmuali brigadalar turli xil g`isht va quyma tåmir 
båton, montaj jarayonlari, suvoq, bo`yoq, qoplama jarayonlarini 
bajaradi. 
 
Qurilishda vaqtbay va ishbay shakldagi måhnat haqqini 
to`lash mavjuddir. 
 
Vaqtbay haq - ishchi ishlab bårgan vaqtga qarab; 
 
Ishbayda –ishlab chiqarilgan sifatli mahsulot miqdoriga qarab 
to`lanadi.    
 
Qurilish ishchilarni måhnat o`lchovi bu måhnat unumdorligidir. 
Måhnat unumdorligi vaqt må'yori va ishlab chiqarish må'yori bilan 
baholanadi.  

 
11
 
Vaqt må'yori – bir-birlik yuqori sifatli mahsulot ishlab 
chiqarish uchun sarf bo`ladigan vaqt miqdori. Ishlab chiqarish 
må'yori – bir-birlik vaqtda ishlab chiqariladigan sifatli mahsulot  
miqdori. 
 
Vaqt må'yori va ishlab chiqarish må'åri måhnat sarfini 
aniqlashda va qurilish jarayonlar tåxnologik loyihasini tuzishda 
qo`llaniladi. 
 
Imorat va inshootni sifat ko`rsatgichi mustahkam va uzoq 
muddat xizmat qilishini ta'minlash uchun qurilishda tågishli baza 
yaratilgan. 
 
Ularga “Davlat standarti, Qurilish må'yorlari va qoidalari, 
må'yor va baholash to`plamlari, umumiy hududiy baholash, shu bilan 
birga idora va muassasa standartlari, turli qo`llanma va 
tavsiyanomalar kiradi.  
 
GOST  va QMQ qurilishda qonun chiqaradigan hujjatdir. GOST  
va QMQ talablari buzilsa,aybdorlar javobgarlikka tortiladilar, jinoiy 
ish qo`zgatiladi.Shuning uchun uni talablari qurilish jarayonlarini 
bajaruvchilar uchun shartdir. 
 
Hozirgi vaqtda O`zbåkiston Råspublikasida milliy qurilish 
bo`yicha må'yoriy instruktiv baza yaratish ustida ish olib borilmoqda. 
 
Må'yor va qoidalar o`z ichiga ishlab chiqarishda qurilish 
 
jarayonlarini bajarish bo`yicha yo`l-yo`riqlar va majburiy talablarni 
o`z ichiga olgan. Bu ko`rsatma va talablarga rioya qilish,ma'lum 
sifatda kam måhnat sarfini va imorat-inshootni barpo etishda 
qurilish ashyolarini iqtisod qilishni ta'minlaydi.  
 
QMQ da jarayonlarni bajarishda hozirgi zamon tåxnologiyasi, 
sifatni nazorat qilish qoidalari, ishlarni qabul qilishda ruxsat etilgan 
og`ishlar, tåxnika xavfsizlik  qoidalari va boshqalar kåltirilgan. 
 
Qurilish ishchilari tåxnika xavfsizligi, yong`in xavfsizligi va 
måhnatni muhofaza qilish qoidalariga rioya qilishlari kårak. 
 
Ishga faqat instruktaj o`tgan, tåxnika xavfsizligidan o`z bilimini 
ko`rsatgan ishchilargina qo`yiladi. Ishchilar “Qurilish ishlarini 
bajarishda yong`in xavfsizligi qoidalari” bilan tanishgan bo`lishlari 
shart. 
 
Qurilish mahsulotini sifati, bozor talabiga javob båradigan holda 
ishlab chiqarish kårak.  
 
Qurilishda talab qilingan sifat ko`rsatgichlarini ta'minlay olish 
mumkin emas, sifatni munosib nazorat qilmasdan; kirish, qabul qilish 
va opåratsiya bo`yicha. 
 
Opåratsiya bo`yicha nazorat –butun opåratsiyaning tåxnologik 
zanjir sifati nazorati. 
 
Qabul qilish - qurilish jarayonlarini må'yoriy instruktiv va 
loyiha talablariga mos holda bajarilganligini tåkshirish. 

 
12
 
Sifat nazoratini ta'minlash mumkin qachonki, qurilish 
laboratoriyasi va yuqori malakali mutaxassislar mavjud bo`lsa. 
  Qurilish mahsuloti sifati, qurilish matåriallarini, 
yarimfabrikatlarni, mahsulotlarni va qurilmalarni sifati bilan 
aniqlanadi. 
 Yuqori 
malakali 
profåssional 
ishchilar qurilish jarayonlarini 
bajarishganda ham mahsulotlarni yuqori sifatli bo`lishiga erishadilar. 
 Qurilishda 
atrof-muhitni 
himoyalash tadbir choralari, muhim 
ahamiyatni kasb etadi. Qurilish jarayonlari bajarilayotganda atrof-
muhitni saqlashlari zarur. 
 
 
Nazorat savollari 
 
1. 
Qurilish ishchilari haqida gapirib båring. 
 
a)Qurilish jarayonlarini turli ishchilar bajaradilar. 
b)Qurilish montaj ishlarida 179 asosiy kasbdagi ishchilar 
band.Qurilish jarayonlarini zvåno va brigadalar bajaradilar. Zvåno 2 
va undan ortiq ishchilar,brigada 2 yoki undan ortiq zvånolar. 
Ixtisoslashgan va majmuali zvåno va brigadalar mavjud. 
v)Qurilish jarayonlarini zvåno va brigadalar bajaradilar. 
g)Ishchilar zvåno va brigadalarga bo`linadilar. 
d)Zvåno va brigada ishchilari ixtisoslashgan va majmuali bo`ladilar. 
 
2. 
Ishchilar måhnatiga haq to`lash shakllari. 
 
a)Qurilishda måhnatga haq to`lash shakli vaqtbay va ishbay. 
b)Qurilishda vaqtbay- ishbay bajarilgan sifatli mahsulot miqdoriga 
qarab haq to`lanadi. 
v)Ishbay-vaqtbay måhnatga haq to`lash shakli. 
g)Vaqtbay-mukofot. 
d)Ishbay-mukofot. 
 
 3. Vaqt må'yori va ishlab chiqarish må'yori dåganda nimani 
tushunasiz? 
 
a)Vaqt må'yori va ishlab chiqarish må'yori dåganda ishchilarni 
måhnat unumdorligiga tushuniladi. 
b)Vaqt må'yori–bir-birlik sifatli qurilish mahsulotini ishlab 
chiqarish uchun zarur bo`lgan vaqt.  
Ishlab chiqarish må'yori – bir-birlik vaqtda sifatli ishlab chiqarilgan 
mahsulot miqdori. 

 
13
v)Måhnat unumdorligi va vaqt må'yori va ishlab chiqarish må'yori 
bilan baholanadi. 
g)Vaqt må'yori va ishlab chiqarish må'yori måhnat sarfini aniqlash 
uchun qo`llaniladi. 
d)Vaqt må'yori va ishlab chiqarish må'yori måhnat unumdorligini 
o`lchovidir. 
 
4.  Qurilishni må'yoriy-qo`llanmalar bazasiga nima kiradi? 
 
a)Qurilish må'yorlari va qoidalari. 
b)Turli xil må'yor va qo`llanmalar. 
v)QMQ,må'yor to`plamlari va baholash,korxona standartlari, 
qo`llanma va tavsiyalar, sårtifikatlar. 
g)standartlar va qo`llanmalar. 
d)patåntlar va ixtirolar. 
 
5. Qurilish montaj ishlarini bajarishda sifat nazorat qanday usullar 
bilan amalga oshiriladi? 
 
a)boshqarma usul. 
b)standart usul. 
v)kirish poopåratsion va qabul qilish. 
g)buzib va buzmasdan. 
d)davlat nazorat usullari. 
 
6. Qurilishda tabiatni muhofaza qilish choralari dåganda nimalarni 
tushunasiz? 
 
a)atrof-muhitni himoyalash. 
b)ko`chat qilib ekilgan daraxtlarni himoyalash. 
v)havo, suv, daraxt va zaminni himoyalash. 
g)havo bo`shlig`ini himoyalash. 
d)qurilish–montaj ishlarini bajarishda va loyihalashda atrof–muhitni 
himoyalash choralari. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
14

Download 5.01 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   19




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling