1. Suniy intelekt va ekspert tizimi tushunchalari Ekspert tizimlarining instrumental vositalari


Ekspert tizimini yaratish bosqichlari


Download 30.58 Kb.
bet7/9
Sana09.09.2022
Hajmi30.58 Kb.
#803041
1   2   3   4   5   6   7   8   9
Bog'liq
1. Suniy intelekt va ekspert tizimi tushunchalari Ekspert tiziml
Toshbuloq haqida, Toshbuloq haqida, Qaraqalpaq20fol60klori20, Yuldashev A 404 B s.f, Yuldashev A 404 B s.f, Alyuminiy gidroksidi, @idum uz Таълим муассасаларининг, 1. 2-илова ММ Комиссия - 04.04.17й, 1. 2-илова ММ Комиссия - 04.04.17й, fizika. ..., Foydali ayyorliklar, Foydali ayyorliklar, 494 have-something-done-test-b1-grammar-exercises englishtestsonline.com (2), JPEG formatidagi rasmlar bilan ishlash, Hamroyeva Farida
Ekspert tizimini yaratish bosqichlari. Ekspert tizimini yaratishning nisbatan muhim 
bosqichlariga quyidagilarni kiritish mumkin: konsepsiyalash, realizatsiya, testdan o‘tkazish, joriy etish, 
kuzatib borish, modernizatsiyalash. 
Konsepsiyalash bosqichida ekspert tizimini ishlab chiqish bo‘yicha mutaxassis ekspert bilan 
hamkorlikda tanlangan predmet sohasidagi muammoni yechishning uslublarini bayon etish uchun 
qanday tushuncha, munosabat va proseduralar zarurligini hal etadi. Bosqichdagi asosiy vazifa masalani 
yechish jarayonida yuzaga keluvchi vazifa strategiyasi va cheklovlarni tanlashdan iborat. 
Konsepsiyalash muammoni to‘liq tahlil etishni talab etadi. 
Identifikatsiya bosqichida vazifa turi, tavsifi, o‘lchami, ishlanma jarayonidagi ishtirokchilar 
tarkibi aniqlanadi. Modelning yaroqliligi ko‘rib chiqiladi, talab etiladigan «vaqt — mashina» resurslari 
baholanadi, ekspert tizimini yaratish maqsadi belgilanadi. 
Formallashtirish bosqichida asosiy tushunchalar va munosabatlar bilimlarni ifodalashning o‘ziga 
xos rasmiy tiliga o‘tkaziladi. Bu yerda ko‘rib chiqilayotgan vazifa uchun modellar yoki ma’lumotlarni 
taqdim etishning o‘xshash usullari tanlanadi. 
Amalga oshirish bosqichida yuklatilgan vazifalarni bajarishga qodir bo‘lgan ekspert tizimining 
jismoniy «qobig‘i», yuzasi yaratiladi. 

38 
Ekspert tizimi faoliyatining to‘g’riligini testdan o‘tkazish bosqichida tekshirish mumkin. 



3. Boshqaruv faoliyatida axborot texnologiyalari 

Tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, rahbar intellektual ish uchun o‘z ish vaqtining 29%ini sarflar ekan, 


qolgan qismidan esa (71%) samarasiz foydalanadi. Boshqaruv qarorini qabul qilish uchun katta 
hajmdagi ma’lumotlarni (faktografik, statistik, iqtisodiy, ilmiy, siyosiy va hokazo) qayta ishlash natijasi 
bo‘lgan axborot zarur. O‘sib kelayotgan axborot oqimi tufayli va murakkab boshqaruv mexanizmining 
elementi sifatida muassasa xodimining strategik qarorlarni tayyorlash va qabul qilishga vaqti qolmaydi. 
70-yillar o‘rtalarida avtomatlashtirilgan tizim qiyofasi shakllangan vaqtda (korxonalar, tarmoqlar 
uchun ABTlar kabi) tashkiliy boshqaruv uchun xos bo‘lgan axborotni birinchi marta qayta ishlash bilan 
ma’lumotlarni yig‘ish vazifasi avtomatlashtirilgan. Odatda kichik ma’muriy xodimga yuklatiladigan 
reglamentlashtirilgan ommaviy eski operatsiyalar avtomatlashtirilgan. Maxsus bilim talab etiladigan 
o‘rta va katta boshqaruv xodimining ishi esa avtomatlashtirilmay qoldi. 
Bu shu bilan bog‘liq ediki, qaror qabul qilish ishi nisbatan moslashuvchan va kuchli dasturiy 
ta’minot va qat’iy vaqtinchalik cheklashlarni talab qiladi. Yangi axborot texnologiyalari, jumladan 
kuchli hisoblash resurslariga ega personal kompyuterlar ma’lum ma’noda mavjud sharoitni o‘zgartiradi. 
Ma’muriy boshqaruv sohasiga nafaqat qarorlar qabul qilish kiradi, shu bilan birga yangi 
hujjatlarni rasmiylashtirish, boshqaruv obyektining hozirgi holati bo‘yicha hisobotlar, ma’lumotnomalar 
bilan bog‘liq idora faoliyati (idora deganda har qanday tashkilot, uning bo‘limlari, muassasa, institut, 
vazirlik va hokazo nazarda tutilmoqda) ham muhim o‘rin egallaydi. Mazkur faoliyatni avtomatlashtirish 
yangi axborot texnologiyalari asosida ma’lumotlarni qayta ishlash, saqlash va qidiruvni amalga 
oshiradigan «elektron ofis» konsepsiyasining paydo bo‘lishiga olib keldi. 

Download 30.58 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7   8   9




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2022
ma'muriyatiga murojaat qiling