2. Tuproq unumdorligi, gumusli holati va bonitirovkasi Sug’oriladigan tuproqlarning gumus miqdori


Download 0.93 Mb.
bet1/5
Sana09.09.2022
Hajmi0.93 Mb.
#802940
  1   2   3   4   5
Bog'liq
Qadimgi Rim madaniyati, Business Costs.-WPS Office, Achchiq ermon, Akram, ЯПОН СОФОРАСИ Sophora jароniса L Fabaceae НИНГ ЖАНУБИЙ ОРОЛБЎЙИ, 5 - matem test, Zarafshan ozbetinshe 5-tema[1], 5-6-кл 1.5саат Мамл тил Gulnar, portal.guldu.uz-Жахон тарихи

Qishloq xojaligiga moljallangan yerlar effekti,iqtisodiy va me’yoriy bohosi. Respublikamizdagi sho’r tuproqlar miqdori va sifatini hisobga olish. Sho’rlangan tuproqlarni bonitirovkalash uslubi. Yagona yer solig`i

Reja

1.Sug‘oriladigan dehqonchilik sharoitida tuproqlarda gumus miqdori va uning sifat tarkibini o‘zgarishi

2. Tuproq unumdorligi, gumusli holati va bonitirovkasi

3.

4.

Sug’oriladigan tuproqlarning gumus miqdori

  • Sug‘oriladigan tuproqlarning, aksariyat qismida gumus miqdori kam bo‘lsada, ularning unumdorligida gumusning ahamiyati beqiyosdir. Tuproqlarning suv, havo, ozuqa rejimlarining shakllanishida, tuproq paydo qiluvchi elementlar jarayonlarning namoyon bo‘lishida gumusning roli hammaga ma’lum.
  • Tabiiy tuproqlarning unumdorligini baholashda gumus asosiy ko‘rsatkich bo‘lib xizmat qiladi. Lekin, sug‘oriladigan tuproqlarda gumusning ahamiyati bir qadar kamayganday boshqa plastiklar va sochilma qumlar 0,5 koeffisiyentlar berilgan.

Sug‘oriladigan tuproqlarning, aksariyat qismida gumus miqdori kam bo‘lsada, ularning unumdorligida gumusning ahamiyati beqiyosdir. Tuproqlarning suv, havo, ozuqa rejimlarining shakllanishida, tuproq paydo qiluvchi elementar jarayonlarning namoyon bo‘lishida gumusning roli hammaga ma’lum.

  • Sug‘oriladigan tuproqlarning, aksariyat qismida gumus miqdori kam bo‘lsada, ularning unumdorligida gumusning ahamiyati beqiyosdir. Tuproqlarning suv, havo, ozuqa rejimlarining shakllanishida, tuproq paydo qiluvchi elementar jarayonlarning namoyon bo‘lishida gumusning roli hammaga ma’lum.
  • T abiiy tuproqlarning unumdorligini baholashda gumus asosiy ko‘rsatkich bo‘lib xizmat qiladi. Lekin, sug‘oriladigan tuproqlarda gumusning ahamiyati bir qadar kamayganday ko‘rinadi. Aslida unday emas. Haqiqatdan ham, sug‘oriladigan dehqonchilik sharoitida mineral o‘g‘itlarni qo‘llash, turli agrotexnik tadbirlar o‘tkazilganda tuproqdagi gumus miqdori bilan o‘simlik hosili o‘rtasidagi bog‘liqlik to‘g‘ri mutanosib emas. Lekin, tuproqning organik moddasiga e’tibor kamayishi, uni saqlash va ko‘paytirib borish chora tadbirlari ko‘rilmagan tuproqlarda, uning unumdorligi keskin kamayib ketishi kuzatiladi. Olimlarning tadqiqotlari shuni ko‘rsatadiki, g‘o‘za ekiladigan maydonlarning har bir gektaridan yiliga 600-800 dan 1 tonnagacha gumus mineralizatsiyalashadi (T.S.Zokirov, Tursunxodjayev, I.S.Rabochev, 1985 va boshqalar).
  • Tuproq qoplamini evolyusion o‘zgarishini kuzatishda tuproq hosil bo‘lish jarayoni va unumdorligini muhim ko‘rsatkichi sifatida gumusning o‘zgarishini bilish katta ahamiyatga ega. Tuproq unumdorligi birdan bir buyuk boylikdir. Inson manfaati uchun undan oqilona va to‘g‘ri foydalanish lozim. Uning unumdorligini saqlash va tobora oshirib borish qishloq xo‘jaligi mutaxassislarining doimo e’tiborida bo‘lishi kerak. Tuproqning unumdorligida va ekologiyasida organik moddaning ahamiyati katta.
  • Respublika turli mintaqalari tuproqlarida gumus miqdori turlicha bo‘lib, u shu tuproqlarning kelib chiqishi, tuproq-iqlim sharoiti, sug‘oriladigan dehqonchilikda foydalanishi, qo‘llaniladigan agrotexnologik usullar, dehqonchilik madaniyati kabi bir qator omillarga bog‘liq. Demak, respublika asosiy tuproqlarining gumusi miqdori va ma’lum qatlamlardagi zahirasi xo‘jaliklarda yerdan qay darajada foydalanilganiga bog‘liq holda kamayishi, ko‘payishi yoki o‘zgarmay turishi mumkin. Bu esa har bir alohida dehqonchilik tizimini tashkil qilinishiga, organik va mineral o‘g‘itlar qo‘llanishiga, ekinlarni joylashtirish va almashlab ekishga amal qilish kabi bir qator omillarga bog‘liq bo‘ladi.

Download 0.93 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3   4   5




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2022
ma'muriyatiga murojaat qiling