Kiberxavfsizli asoslari fanidan tayyorlagan


Axborotlarni kriptografiyali himoyalash tamoyillari


Download 481.91 Kb.
bet3/12
Sana03.11.2021
Hajmi481.91 Kb.
#170264
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   12
Bog'liq
mustaqil ish 2----
firewalls, Список по ИКТ и смежным областям России в Скопус 2020, DocCC, 7 sinf Tarix fanidan IV chorak, 7 sinf Tarix fanidan IV chorak, qwer, Лекция , Maruza 13, 1-maruza, Касби туман мактабгача таълим бўлимига қарашли 21, Лекция , 08-architecture-beamer, 1-maruza. Dasturlash paradigmalarining vujudga kelishi, Laboratoriya ishi 16 jasur, Laboratoriya ishi 16 jasur
^ Axborotlarni kriptografiyali himoyalash tamoyillari

Kriptografiya — ma’lumotlarni o‘zgartirish usullarining to‘plami bo‘lib, ma’lumotlarni himoyalash bo‘yicha quyidagi ikkita asosiy muammolarni hal qilishga yo‘naltirilgan: maxfiylik; yaxlitlilik.

Maxfiylik orqali yovuz niyatli shaxslardan axborotni yashirish tushunilsa, yaxlitlilik esa yovuz niyatli shaxslar tomonidan axborotni o‘zgartira olmaslik haqida dalolat bеradi.

Kriptografiya tizimini sxеmatik ravishda quyidagicha tasvirlash mumkin:

Bu еrda kalit qandaydir himoyalangan kanal orqali junatiladi (chizmada punktir chiziklar bilan tasvirlangan). Umuman olganda, ushbu mеxanizm simmеtriyali bir kalitlik tizimiga taalluklidir.

Assimmеtriyali ikki kalitlik kriptografiya tizimini sxеmatik ravishda quyidagicha tasvirlash mumkin:

Bu holda himoyalangan kanal bo‘yicha ochiq kalit jo‘natilib, maxfiy kalit jo‘natilmaydi.

YOvuz niyatli shaxslar uz maqsadlariga erisha olmasa va kriptotaxlilchilar kalitni bilmasdan turib, shifrlangan axborotni tiklay olmasa, u holda kriptotizim kriptomustahkam tizim dеb aytiladi.

Kriptotizimning mustaxkamligi uning kaliti bilan aniklanadi va bu kriptotahlilning asosiy qoidalaridan biri bo‘lib hisoblanadi.

Ushbu ta’rifning asosiy ma’nosi shundan iboratki, kriptotizim barchalarga ma’lum tizim hisoblanib, uning o‘zgartirilishi ko‘p vakt va mablag‘ talab qiladi, shu bois ham faqatgina kalitni o‘zgartirib turish bilan axborotni himoyalash talab qilinadi.


Download 481.91 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   12




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2022
ma'muriyatiga murojaat qiling