Konstruksiyani texnik-iqtisodiy baholash


Download 27.4 Kb.
Sana19.05.2020
Hajmi27.4 Kb.

Konstruksiyani texnik-iqtisodiy baholash

Texnik iqtisodiy ko’rsatkichlar tizimi sifatidad quyidagilar xizmat qiladi. Soatlik ekspluatatsion inrensivlik, fond sarfi jarayoni, mehnat sarfi, ekspluatatsiya va keltirilgan chiqimlar darajasi, yillik tejamkorlik va yillik iqtisodiy samara qiymati, oqlash muddati va qo’shimcha capital kiritmalarni samara koeffitsiyenti.

Konstruksiyani texnik – iqtisodiy baxolash uchun konstruksiyani tannarxi va massasini aniqlab olish kerak bo’ladi.

Konstruksiyani massasini quyidgi formula orqali aniqlaymiz:

G1=(Gk+Gt)*K

Bu yerda; Gk - loyihalanayotgan detal, uzel, agregatlarni massasi, kg

Gt – tayyor detal, uzel, agregatlarni massasi, kg

K - konstruksiyani tayyorlashga ketadigan materialni massasini hisobga oluvchi koeffitsient. K=

G1=(15+28+95)*1.1=138 kg

Konstruksiyani tannarxini aniqlash uchun hisobiy usuldan foydalangan holda quyidagi formula bo’yicha hisoblaymiz:

Ti=Usol.i*G*Jц*Kнц

bu yerda: Usol.i – berilgan turdagi konstruksiyani bir kilogram og’irlikdagi solishtirma ulgurji narxi, So’m;

Jц – o’rganilayotgan davrda narxi o’zgarishini hisobga oluvchi koeffitsient.(1.02..1.06)

Kнц – bozor narxini, qo’shilgan narxga soliq va montaj uchun sarflarni hisobga oluvchi koeffitsient Kнц=

Ti=3821,6*138*1,06*1,32=737911,21

Texnik iqtisodiy ko’rsatmalarni hosiblash uchun zarur ma’lumotlar:

1. Konstruksiyani massai …………………138 kg

2. Balans tannarxi ……………………….. 737911,21 so’m

3. Istemol qilinayotgan quvvat…………… 0.25 kvt

4. Xizmat ko’rsatayotgan odamlar soni…….. 1 ta

5. Ishchi razryadi………………………………3

6. Ta’rif stavkasi…………………………….884 So’m/odam

7.Amortizatsiya normasi……………………….5%

8. Ta’mirlash va TXK uchun sarflar normasi…..15%

9. Konstruksiyani yillik yuklanishi………….....240

Statsionar davriy ishlar ta’sirida mashinani soatlik intensivligini quyidagi formula bo’yicha aniqlaymiz.

Ws=60*t/Td

bu yerda: Td – bitta ishchi sikl vaqti, min

t – smena ish vaqtidan foydalanish koeffitsienti (0.6..0.95)

Ws=60*0.6/196,4=0.18

Jarayonni fond sarfini aniqlaymiz

Fs=Ti/ Ws*Tyil.i

bu yerda: Ti – qurilmani balans tannarxi.

Tyil.iqurilmani yillik yuklanishi, soat.

Fs=737911,21/0.18*240=17081,27

Loyihalanayotgan mehnat sarfini aniqlaymiz:

Ts=Ntex/Ws odam soat/don;

bu yerda: Ntex – xizmat ko’rsatayotgan ishchilar soni, odam

Ts=1/0.18=5.5

Loyihalanayotgan konstruksiya va mavjud variant yordamida bajarilayotgan ishlar narxi quyidagi ifoda bo’yicha aniqlanadi:

Seks=Czp+Ce+ Crto+A+Pr

bu yerda: Czp – yagona ijtimoiy soliqlar bilan mehnat to’loviga sarflar , so’m/dona

Czp=Z*Ts*Ksoц

bu yerda: Z – ishchilarni soatlik ta’rif stavkasi, so’m/dona

Ksoц – yagona ijtimoiy soliqni hisobga oluvchi koeffitsient – (1,26)

Czp=1734*5,5*1.26=12016,62

Crto – TXK va ta’mirlashga sarflar, so’m/d.

Crto=Ti*Hrto/100*Ws.i*Tyil.i

bu yerda: Hrto – TXK va ta’mirlashga sarflar normasi.

Crto=737911,21*15/100*0.18*240=2558,6 so’m

A – amortizatsiya chiqimlari quyidagicha aniqlanadi:

A=Ti*ai/100*Wi*Tyil.i

bu yerda: ai – amortizatsiya normasi

A=737911,21*5/100*0,18*240=852,87 so’m

Pr – boshqa chiqimlar (5…10% oldingi elementlar summasiga nisbatan)

Seks=12016,62+2558,6+852,87+1487,16=16915,15 so’m

Konstruksiyani ishlashda keltirilgan chiqimlar darajasi quyidagi bo’yicha aniqlanadi. So’m/dona

Spr= Seks.i+EN+Kud

bu yerda: EN – capital kiritmalarni samarasini normativ koeffitsienti, 0,25 ga teng.

Kud – solishtirma capital kiritmalar yoki jarayonni fond sarfi, so’m/dona

Spr=16915,15+0,25*42160=27455,15 so’m

Yillik iqtisodiy so’mda quyidagi formula bo’yicha hisoblanadi:

Эyil=(S0-S1)*Ws*Tyil.i

bu yerda: Tyil.i – kontruksiyani yillik normative yuklanish, soat

Эyil=(81600-16915,15)*0,18*240=2794385,15 so’m

Yillik iqtisodiy samara:

Eyil= Эyil-EN*Kdop

bu yerda: Kdop – qo’shimcha kiritmalar,

Eyil=2794385,15-0,25*737911,21=2609907,34 so’m

Qo’shimcha capital kiritmalarni oqlash muddati:

Toq=Ti* Эyil

bu yerda: Ti – loyihalanayotgan konstruksiyani balans qiymati.

Toq= 737911,21/ 2794385,15=0,3 yil

Qo’shimcha capital kiritmalarni effektivlik koeffitsienti.

Eef= Эyil/Ti

Eef=2609907,34/737911,21=3,5

Konstruksiyani iqtisodiy samarasi agar Toq 7 yil va Eef 0,25 dan katta bo’lganda hisoblanadi.

Konstruksiyani effektivligini texnik – iqtisodiy ko’rsatkichlar.



  1. Konstruksiyani narxi ……………………… 737911,21

  2. Bir ishchi sikl vaqti ………………….. 196.4 min

  3. Soatlik intensivligi …………………... 0.18 don/soat

  4. Jarayonni metal sarfi ……………………. kg/dona

  5. Jarayonni fond sarfi …………………. 737911,21so’m/don

  6. Jarayonni mehnat sarfi ……………….. 5,5 odam/don

  7. Mehnat to’loviga chiqimlar …………… 12016,62so’m/dona

  8. Konstruksiyani ta’mirlash va TXK ga chiqimlar …2558,6 so’m/dona

  9. Amortizatsiya chiqimlari ………………852,87 so’m/dona

  10. Ishhni o’z qiymati ……………………16915,15 so’m/dona

Konstruksiyani samarasini solishtirma texnik – iqtisodiy ko’rsatmalari.

  1. Soatlik intensivlik …………………………………… 0.18 dona

  2. Jarayonni fond sarfi ……………………………. 737911,21so’m/dona

  3. Jarayonni energiya sarfi …………………………….. 5.5 odam.soat/dona

  4. Jarayonni fond sarfi ………………………………… 0.25 kvt.soat/dona

  5. Ekspluatatsion chiqimlar darajasi …………………… 2558,6 so’m/dona

  6. Keltirilgan chiqimlar darajasi ……………………….. 27455,15 so’m/dona

  7. Ishchi o’z qiymati ……………………………………16915,15 so’m/dona

  8. Yillik iqtisod ……………………………… ..2609907,34 ming so’m

  9. Yillik iqtisod samarasi ………………………………2101336,2 ming so’m

  10. Kapital kiritmalarni oqlash muddati …………………0,3 yil

  11. Kapital kiritmalarni samara koeffitsienti ……………..3,5

Barcha solishtirilgan ko’rsatkichlar shuni ko’rsatadiki, taklif qilinayotgan konstruksiyani ishlab chiqish samarali ekan.

Asosiy ishlab chiqarish fondlar va qo’shimcha capital kiritmalar tannarxini hisoblash.

Ustaxonani asosiy ishlab chiqarish fondlarini narxini quyidagi bo’yicha hisoblaymiz.

Copf=Cud+ Cob+ Cpi+ C1zd+ C1ob+ C1pi; so’m

bu yerda: Cob, C1ob – mavjud qo’shimcha yangi kiritiladigan qurilmalarni baxosi, so’m.

Cpi, C1pi – mavjud va ishlab chiqarishga yangidan kiritiladigan moslama va asboblar baxosi, so’m

Qo’shimcha qurilmalar baxosi:

C1ob= Uobi*Uц*Knц , so’m

bu yerda: Uobi – preyskurant bo’yicha ma’lum qurilmani ulgurji (optom) baxosi, so’m/dona

Uц –o’rganilayotgan davrda baxoni o’zgarish koeffitsienti, Uц=1.1

Knц – bozor baxosini, qurilmani o’rnatish va chiniqtirishni o’z ichiga olgan, qo’shimcha chiqimlar koeffitsienti Knц=1,32….1,60

C1ob=61418348*1,1*1,4=94584255,92 so’m

Copf=

Qo’shimcha capital kiritmalar.:

Kdop=C1zd+ C1ob+ C1pi , so’m

Kdop=

TXK va ta’mirlash baxosini hisoblash quyidagi formula bo’yicha aniqlanadi.

Cто=(Cзцrm+Cop)/Hrto so’m

bu yerda: Cзц, Сrm, Cop – zaxira qismlari, remont materiallariga, umumiy ishlab chiqarish chiqimlari, ishlab chiqarishdagi ishchilarni nehnat to’loviga yagona soliq bilan birga chiqimlar, so’m

Hrto – shartli hisobdagi remontlar soni

Cто=

Ta’mirlashni iqtisodiy samara ko’rsatkichlarini hisoblash.

Ishlab chiqarish maydoni binosidan foydalanish intensivligi:

Y= Hrto/Fzu

bu yerda: Hrto – remontlar soni, dona

Fzu – postni ishlab chiqarish maydoni, m2

Y=

Fond sarfi:



FE=Copf/ Hrto so’m/dona

bu yerda: Copf – asosiy ishlab chiqarish fondlarini balans qiymati, so’m

FE=

Mehnat intensivligi:

NT= Hrto/Nr dona/odam

bu yerda: Nr – TXK va ta’mirlashdagi ishchilar soni.

NT=

Keltirilgan chiqimlar darajasini quyidagi formula bo’yicha aniqlanadi:

Cpriv=Cto+En *Kud dona/odam

bu yerda: En – capital kiritmalarni effektivligini normative koeffitsienti 0.25

Kud – capital solishtirma kiritma yoki fond sarfi, so’m/dona

Cpriv=

Yillik iqtisod:

Эyil=(S0-S1)* Hrto; so’m

bu yerda: S0, S1 – TXK baxosi, so’m/dona.

Hrto – TXK dasturi, dona

Эyil=

Yillik iqtisodiy samara:

Eyil= Эyil-En*Kdop, so’m

bu yerda: Kdop – diplom loyihasi bo’yicha qo’shimcha kiritmalar summasi, so’m.

Qo’shimcha capital kiritmalarni oqlash muddati quyudagicha hisoblaymiz:

Eef= Эyil/ Kdop=1/Toq.

Eef=

Effektivlikni iqtisodiy ko’rsatmalarini quyidagicha yozamiz.



  1. Maydondan foydalanish intensivligi ……………0.3 r/m2

  2. Fond sarfi ……………………………………… 41549.78 so’m/odam

  3. Mehnat intensivligi …………………………….shartli r/odam

  4. O’z baxosi………………………………………27762.15 so’m

  5. Yillik iqtisod …………………………………..159228.15 so’m

  6. Yillik iqtisodiy samara…………………………123717.17 so’m

  7. Qo’shimcha capital kiritmalarni oqlash muddati…1.2 yil

  8. Qo’shimcha capital kiritmalarni koeffitsienti ….`0.8

Download 27.4 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling