M. N. Musayev sanoat chiqindilarini tozalash texnologiyasi


Xemosorbsiyada massa olish tenglamasi quyidagicha


Download 3.87 Mb.
Pdf ko'rish
bet7/46
Sana12.02.2017
Hajmi3.87 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   46

Xemosorbsiyada massa olish tenglamasi quyidagicha:

68

www.ziyouz.com kutubxonasi



T o‘g ‘ri  chiziq  tenglamasi:

Y = — X  + (YH- — - X K) 





G  

K

( 2 )


Absorbentning minimal sarfi quyidagi  formula orqali topiladi:

M assa  uzatish  jarayonining  o 'rta ch a   yurituvchi  kuchi  quyidagi 

formula bilan aniqlanadi:

Agar  muvozanat  chizig'i  to ‘g‘ri  chiziq  b o ‘lsa,  Y*=mX,  unda 

o ‘rtacha yurituvchi  kuch quyidagicha aniqlanadi:

Yuqorida keltirilgan  formulalardagi:

G  —  gaz  fazasining  sarfi,  kg/s;

G n,G k — gaz fazasining absorbeiga kirayotgan va chiqayotgan paytdagi sarfi, kg/s; 

X  —  suyuq  fazada  taqsimlanadigan  kom ponentning  konsentratsiyasi,  massa 

ulushda;

X n,Xk  —  xuddi o ‘sha,  absorberga  kirayotgan  va chiqayotgan  paytidagi  sarfi;

L  —  absorber  sarfi,  kg/s;

Ln,Lk  — xuddi o ‘sha,  absorberga  kirayotgan  va  chiqayotgan  paytidagi;

Y  — gaz fazasida taqsimlanadigan  kom ponent  konsentratsiyasi,  massa  ulushda; 

Yn,Yk  —  xuddi  o ‘sha,  absorberga  kirayotgan va chiqayotgan  paytidagi;

^ = G { Y

h

- Y

k

) / ( X'

k

- X h )

(3)


Absorbentning  umumiy sarfi:

L = G(Y

h

- Y

k

) ! (X

k

- X h )

(4)


(5)

(

6



)

69

www.ziyouz.com kutubxonasi



Х*к  —  taqsiralanadigan  komponentning  muvozanat  konsentratsiyasi,  massa 

ulushda;

Y*  —  muvozanat  konsentratsiyasi,  massa  ulushda; 

m  —  taqsimlanish  koeffitsienti.

A  \ >  Д  Xb, Д  Ym, д  Xm — jarayonning  katta  va  kichik yurituvchi  kuchi,  massa 

ulushda.

(5)  tenglamadagi  integral  birlikni  o'tkazish  soni  deb  ataladi.



cJY

_  K r  ■

 F

f Y - Y

N..

=  f  d X  

K r F

i  Y ' -   У 

T

N,

N r

N, - A

'  OG 

1 ’ 

Г

Birlikni  o ‘tkazish  balandligi:

_  


G 

П<к' 

K G • aS

N



A 

- +

О/

n oJ  =



N< 

N r

1

K ,- a S



Yuqorida  keltirilgan formulalardagi:

N

qq

,  N oj  —  birlikni  o ‘tkazish  umumiy  soni;

N 0 ,  N.  —gaz  va  suyuq  fazadagi  birlikni  o'tkazish  soni;

K0 ,  K.  —  massa  uzatish  koeffitsientlari,  m /s;

F  —  fazalari  kontakt  yuzasi,  m 2;

A  —  absorbsion  faktor; 

A =L /G .; 

a  —  fazalararo kontaktning solishtirma yuzasi,  rnVm’;

S  —  absorbeming  ko‘ndalang  kesma  yuzasi,  m 2.

Apparatning  fazalarini  uzluksiz  kontaktidagi  balandligi:

N = N oj-hoj  gateng.

yoki


н  - -

M

H = -

M

KI;  aS  AYir 

K t  aS AX'.

bu  yerda,  M-absorbsiyalangan  modda  miqdori,  kg/s.

70

(7)



(

8

)



(9)

www.ziyouz.com kutubxonasi



Kolonnaning balandligi tarelkalar soniga va ular orasidagi masofaga 

bog‘liq.  Kolonnadagi  tarelkalar  soni  analitik  yoki  grafik  usul  bilan 

yoki  birlikni  o'tkazish  soni  orqali  aniqlanadi.

Nazorat  uchun  savollar:

1. Absorbsiya jarayoni qanday boradi?

2.  Desorbsiya jarayoni qanday boradi?

3. Absorbsiya jarayonining massa tenglamasi qanday ifodalanadi?

4.  Absorbsiya  jarayonining  m assa  berish  tenglam asi  qanday 

ifodalanadi?

5.  Massa  berish  va  massa  uzatish  koeffitsienti  o'rtasida  qanday 

bog‘lanish  bor?

6. Xemosorbsiya jarayoni qanday horadi?

7. Xemosorbsiyada massa olish tenglamasi qanday ifodalanadi?

8. Xemosorbsiyada massa uzatish va massa berish koeffitsientalari 

o ‘rtasida qanday bog'liqlik bor?

9. Absorbentning minimal sarfi qaysi formula orqali topiladi?

10. Apparatning fazalarini uzluksiz kontaktidagi balandligi qanday 

aniqlanadi?

Gazlarni  absorbsion  usulda  tozalash

Nazariy  qism.  Adsorbsiya  usuli  gazlar  tarkibida  tozalanuvchi 

kom ponent uncha yuqori bo'lm aganda qo'llaniladi.  Bunda yutuvchi 

modda adsorbent,  yutuluvchi kom ponent esa adsorbent deb ataladi.

Adsorbsiya fizik va kimyoviy turlarga bo'linadi. Adsorbent sifatida 

g'ovaksimon  qattiq  m ateriallar  qo'llaniladi.

Ushbu materiallar tabiiy va sintetik turlarga bo'linadi. Adsorbentda 

g'ovaklik  razmeri  bo'yicha  makro,  mezo  (o'zgaruvchan)  va  mikro- 

g'ovakli turlariga bo'linadi. Birlik massaga nisbatan g'ovaklar hajmining 

ko'rsatkichi gazlarni tozalashda inobatga olinadi. Odatda mikro-g'ovaklik 

hajmi 0,5 sm3/g dan oshmaydi. Ulaming razmeri shartli ravishda samarali 

radius ko'rsatkichi bilan chegaralangan bo'lib,  rs  =   1,5 •  10-9 m  ushbu 

radius  rs  adsorbsiyalanadigan  molekulalar  radiusi  bilan  o'lchovdosh 

bo'ladi.

M ezo  (o'zgaruvchan)  g'ovak  radiusi  1,5.10 9  dan  2.1 O’7  m gacha 

o'zgaradi.  Sanoatda  ishlatiladigan  m ezo-g'ovakli sorbentlar  yuzasi

71

www.ziyouz.com kutubxonasi



10 — 400 m 2/g  intervalida bo‘ladi.  Sanoat adsorbentlarining m akro- 

g'ovak radiusi 2 —  10 7 m. atrofida bo'ladi, yuzasi 0,5 — 2 m 2/g.

Sanoat adsorbentlariga — aktivlangan ko'm ir,  silikagel, alumogel, 

seolit  va  ionitlar kiradi.  Adsorbentlami  haqiqiy,  tuyulma  va uym a 

(gravim etrik)  zichligi  b o 'la d i,  haqiqiy  zichlik  px  ad so rb en t 

moddasining g‘ovaklarsiz zich  hajmining  birlik massasini blldirib, 

quyidagicha aniqlanadi:

G

G   —  adsorbentning  massasi;

V,  —  adsorbentning  hajmi;

V2  —  g'ovaklar  hajmi.

Tuyulma  zichlik  p T  adsorbent  granulasining  massasini  uning 

hajmiga bo ‘lgan nisbatini bildiradi.  Uyma  (gravimetrik) zichlik 

p<, 

esa adsorbentning birlik hajmining massasini shu qatlamga bo'lgan 

nisbatini  bildiradi.  Gravim etrik  va  tuyulma  zichliklar  adsorbent 

qatlam inm g  g‘ovakligi  — £   bilan  bog‘liq  bo ‘lib,  ushbu  kattalik 

qatlamni erkin hajmining ulushini bildiradi va quyidagi irisbat orqali 

aniqlanadi:

1 - f

binobarin 

E

 =  1 — 

p Gt p K , 

bu  yerda, 

s   —

  qatlam  orasidagi  erkin  hajm  (g‘ovaklik); 

p K  —

 bitta granulamng zichligi, ya’ni granula massasini uning hajmiga nisbati.

Odatda sanoat adsorbent granulalari sharsimon bo‘lishi shart emas, 

shuning  uchun  granula  diam etri  nisbiy  tushuncha.  Hisoblarda 

granulaning  ekvivalent diam etri  qo'llaniladi:



bu yerda,  Sy — birlik hajmining solishtirma yuzasi, ya’ni granula yuzasini uning 

hajmiga nisbati.

Sanoatda ishlatiladigan asosiy adsorbentlarga aktivlangan ko‘mir, 

silikagel,  alumogel,  seolit  va  ionitlar  kiradi.

72

www.ziyouz.com kutubxonasi



Aktivlangan ko‘mir sanoatda keng q o ‘llaniladigan adsorbentler 

turiga kiradi.  U ning gidrofob xususiyati  nam  gazlarni tozalashda 

va  rekuperatsiya  qilishda  q o ‘l  keladi.  U ning  A G -2,  C K T,  A R, 

C K T -Z , 

A R T   m a rk a la ri  m avjud  A G -2   va  A R   m a rk a la ri 

to sh k o 'm ird an ,  C K T m arkasi torfdan,  C K T-3 va A R T m arkalari 

esa to rf va toshko‘m irdan kimyoviy usulda olinadi. A G -2 m arkasi 

gazlarni  adsorbsiyasida  chan g lard an   ajratish 

u ch u n ,  C K T - 

m arkasi organik birikm alar bug'larini yuttirish uchun, AR,  C K T- 

Z A R T m arkalari esa gazlarni uchuvchan erituvchilar bug'laridan 

tozalash uchun ishlatiladi.  Keyingi paytda gazlarni tozalash u chun 

p o l i m e r   m a t e r i a l l a r d a n   o lin g a n   a k tiv la n g a n   k o 'm i r l a r , 

a k tiv la n g a n   u g lero d li  to la la r,  m o le k u la r-e la k li  ak tiv lan g an  

k o 'm irla r  ishlatilm oqda.

P o lim e r  m a te ria ld a n   o lin g an   a k tiv la n g an   k o 'm ir  d o im iy  

strukturaga ega bo ‘lib tozalanayotgan gazda ushlanuvchi modda juda 

kam bo'lgan hollarda ham  yuqori yutuvchanlik xususiyatiga ega bo'ladi.



Aktivlangan uglerod tolalari sintetik tolalardan ollnib mikrog'ovak 

strukturasiga ega. U lam i ishlatish ancha qulay.



Silikagellar  kim yoviy  tab ia ti  jih a tid a n   gid ratlan g an   a m o rf 

xususiyatga ega m odda (S i0 2 n H 20 ) .  Silikagellaming g'ovaklarining 

hajm i  0,3  —  1,2  sm 3/g ,  solishtirm a  yuzasi  300  —  700  m 2/g , 

gravimetrik zichligi 0,4  — 0,9 g /sm 3 .



Silikagellar  polyar  moddalam i  yuttirishga  xizmat  qiladi.  Havo 

tarkibidagi suv bug'ini yaxshi yutadi. Shuning uchun gazlarni quritishda 

ham  keng qo'llaniladi. Lekin suvtomchisi ta ’sirida yemiriladi (shuning 

uchun adsorbentning ushbu kamchiligini hisobga olish kerak).



Alumogellar  (Al20 3 -nH20)  alum iniyni  gidroksid  birikm alarini 

kuydirish orqali olinadi. Bunda dastlabki alumogidroksidning tarkibiga 

qarab,  ishqoriy,  ishqoriy-yer  m etallarni  m iqdorga  qarab  turli 

strukturadagi alumogellar olinadi. Odatda sanoatda y- A120 3  strukturasi 

olinadi.

Seolitlar  asosan  alumosilikatlardan  iborat  bo'lib,  ular tarkibida 

ishqoriy  va  ishqoriy-yer  m etallar  ham   uchraydi.  Seolitlarning 

stru k tu ra s i  d o im iy   b o 'lib ,  u la rd a g i  g 'o v a k la rn in g   d ia m e tri 

molekulalar diametriga to'g'ri keladi.  Shuning uchun b a’zan seolitlar 

«molekulalar  elagi»  deb  ham   nom lanadi.  U m um iy  formulasi  —

73

www.ziyouz.com kutubxonasi



M e2/nO  • Al20 ,  • x S i0 2 • yH 20  

(Me  —  ishqoriy  metall,  n  —  valentligi). 

Seolitlarda  q at’iy  kirish  tuynuklari  bo'ladi.  Tuynuk  orqali  faqat 

o'lcham i kichikroq, molekula diametri tuynuk diametridan sal kichik 

keladigan  molekulalar  o ‘tadi.

Seolitlar sintetik ravishda, hamda tabiiy konlardan olinadi. Gazlami 

tozalashda ko‘pincha sintetik ravishda olinadigan seolitlar qo'llaniladi. 

Ularga  NaA,  CaA,  NaX,  CaX  markalari  kiradi.  H ar  bir  m arkada 

kiruvchi tuynuklaming diametri angstryom  [1A°= 21(10-9 m]  o'lchov 

birligida ko‘rsatilgan bo‘ladi  [4,5,8 va 9A°li tuynukli seolitlar bo'ladi]. 

Seolitlar yaxshi adsorbsiyalash xususiyatga ega bo'ladi.  NaA markali 

seolit chiqindi gazdagi molekula diametri 4 •  lO-9 m dan oshmaydigan 

gazli chiqindilami tozalashda qo'llaniladi.  Ularga 



H 20 ,   CS2, C 0 2,  N H 3, 

dien va atsetilen qatorli uglevodorodlar, 



C 2H 6, C2H4, C ,H 6, 

bitta metail 

guruhli  organik  birikm alar, 

C H 4,  N e ,  Ar,  Kr,  X e,  0 2,  N 2,  CO 

kabi 


m oddalar  kiradi.

CaA markali seolit kuchsiz kislotali  muhitga chidamli bo'lib,  S — 

birikmali  gazli  m oddalardan  tozalashda  qo'l  keladi.  Ushbu  seolit 

normal stmkturadagi uglevodorodlami va  spirtlam i ham  ushlashda 

ishlatiladi.  X  —  markali  seolitlar  barcha ti pdagi  uglevodorodlami,

S,  N va О li birikmalami, galogenli moddalarni ushlashda ishlatiladi.

Ularning gravimetrik zichligi  600-900  kg/m 3  ni tashkil  etadi.

Ionitlar  —  yuqori  molekulali  m oddalar  bo'lib  hozircha  sanoat 

chiqindi gazlarini tozalashda keng ishlatilmaydi.  Lekin hozirgi kunda 

ulardan gaz tarkibidagi kislotali xususiyatga ega bo'lgan m oddalarni 

(azot va oltingugurt oksidlari, galogenlar va shu kabilar) ushlab qolish 

uchun  ishlatish  yo'llari  tekshirilmoqda.

Adsorbsiya jarayonining muvozanati. Adsorbentlaming absorbsion 

yoki yutuvchanlik qobiliyati massa yoki hajm birligida yutilgan modda 

miqdori,  yutilayotgan  modda  tabiati,  harorat,  bosimi  va  fazadagi 

aralashma miqdoriga bog'liq.

Jarayondagi  qattiq va gaz yoki  suyuqlik  fazalarida yutilayotgan 

m o d d an in g   m uvozanat  k o n sen tratsiy alari  o 'rta sid a   quyidagi 

bog'liqlik bor:

Х м  = М

у

)  yoki  X M

bu  yerda, 

—  adsorbentda  yutilgan  modda  konsentratsiyasi,  ya’ni  gaz  yoki

74

www.ziyouz.com kutubxonasi



suyuqlik  fazalaridagi  yutilgan  moddaning  muvozanat  konsentratsiyasi,  kg  yutilgan 

m oddaning  1  kg  adsorbentga  nisbati; 

у

 —  bug1  yoki  suyuqlik  fazadagi  yutilgan 

modda  konsentratsiyasi,  kg  yutilgan  m oddaning  1  kg  inert  qismiga  nisbati; 

p   — 

bug‘-gaz aralashmadagi  yutilgan  m oddaning  muvozanat  bosimi.  N /m 2.

Y uqorida  keltirilgan  formula  bilan  ifodalanuvchi  bog'liqliklar 



adsorbsiya  izotermasi deb  ataladi.

Kimyoviy termodinamika asosida adsorbsiya izotermalarining aniq 

ifodalari topiladi.

Lengmyur  izotermalari



X   — 

abP



l +  a p

yoki Freydlix izotermalari

Xm = k .p l/n



r



bu  yerda,  X m  —  adsorbent  bilan  yutilgan  modda  konsentratsiyasi,  kg  yutilgan 

moddani  1  kg  adsorbentga  nisbati;  a,b,k,n  —  tajribaviy  usul  hilan  aniqlanadigan 

konst antalar.

H aroratni pasayishi, bosimni ko‘tarilishi va fazalarda qo'shim cha 

aralashmalami bo‘lmasligi, adsorbsiya jarayonining tezlashishiga olib 

keladi. Adsorbsiya izotermasining turi ko‘pgina omillaiga bog'liq. Ulaiga 

adsorbentning  solishtirm a  yuzasi,  g ‘ovaklar  hajm i,  adsorbent 

strukturasi, yutilayotgan modda xususiyatlari va jarayon harorati kiradi.

Adsorbsiya jarayonida bug* yoki suyuqlik fazadan bir necha modda 

adsorbsiyalanayotganda,  ham m a  m oddalar  yutilishi  aniqlangan. 

Lekin,  h ar  bir  moddaning  m uvozanat  konsentratsiyasi  h ar  bir 

moddani alohida adsorbsiyalashdagi konsentratsiyasiga qaraganda kam 

boMadi.

Adsorbsiya jarayonida boshlang‘ich aralashmada yutilayotgan modda 



bug1 ining bosimi kamayadi va issiqlik ajralib chiqadi.  Shuning uchun 

Le-Shatele prinsipiga binoan,  harorat pasayishi va bosim ko'tarilishi 

bilan  adsorbsiyalanayotgan  m odda  miqdori  oshib  boradi.  Shunday 

qilib, bosim pasayishi va harorat ortishi teskari — desorbsiya jarayonini 

tezlashtiradi.

Adsorbsiya jarayonida ajralib chiqayotgan issiqlik miqdori (kJ/mol) 

tajribaviy usul orqali topiladi. Tajribaviy m a’lum otlar bo'lm aganda, 

ajralib chiqayotgan  issiqlik miqdori quyidagi formula orqali aniqlanishi 

mumkin:

75

www.ziyouz.com kutubxonasi



19,l6.ln-&-

______


£ l

 

-



Г  =  

I _ 1  


T,  T2

bu  yerda,  p,  va  r2  —  tegishli  absolut  haroratlar T,  va T 2  larda  adsorbent  ustida 

yutilayotgan  moddaning  muvozanat  bosimlari.

Adsorbsiyaning kinetik qonuniyatlari. Adsorbsiya jarayoni boshqa 

qattiq  fazali  sistem alarda  massa  alm ashinish  jaray o n id an   farq 

qilmaydi.  Adsorbsiya jarayoni  yutilayotgan  m odda  m olekulasini 

gaz  oqim idan  adsorbent  donasining  tashqi  yuzasiga  diffuziyasi 

(tashqi  diffuziya),  m olekulani  donaning  g ‘ovaksim on  yuzasiga 

suqilib  kirishi  (ichki  diffuziya),  m olekula  d o n asin in g   ichki 

yuzasidagi  sorbsiyasi  (kondensatsiyasi)  b o sq ich larid an   ib o rat 

b o ‘ladi.  B unda oxirgi bosqich  m a’lum soniyalarda —  10-8 —  10'9 с 

larda boradi.

Umumiy holatda adsorbentda yutilayotgan moddaning diffuziyasi 

jarayonning kriterial tenglamasi yordamida ifodalanadi.

Adsorbsiyadagi  muvozanat quyidagi tenglam a orqali aniqlanadi:

X=K-P‘I"  (1) 

X = -^~  (2) 

x

 = 

ay

"“ 

(3)


1+ap 

v  '



bu  yerda: 

~x —

  adsorbentga yutilgan  modda  konsentratsiyasi,  kgAg;

R  —  gaz  aralashmasidagi  yutiladigan  moddaning  muvozanat  bosim i,  Pa;





 gaz aralashmasidagi  yutiladigan  moddaning muvozanat  konsentratsiyasi; 

kg/kg,  L,n,a,v,A ,V  —  tajribadan  aniqlangan  natijalar.

Adsorbsiyaning material balansi quyidagi formula orqali topiladi:



G d = L d x  

( 4 )

bu  yerda:  G  —  gaz  fazasi  sarfi,  kg/soat.

L  —  adsorbent  sarfi,  kg/soat.

у  —  gaz  fazasidagi  moddaning  ishchi  konsentratsiyasi,  kgA g  shart  qismi.

x  —  adsorbentdagi  moddaning  ishchi  konsentratsiyasi,  kg/kg  adsorbentda.

Davriy  jarayort  uch u n   adsorbentda  yutiladigan  m oddaning 

konsentratsiyasi  vaqt  b o ‘yicha  o ‘zgaradi.  U nda  m aterial  balans 

quyidagicha aniqlanadi:



-G d y  d r  = S d H p H dx 

( 5 )

76

www.ziyouz.com kutubxonasi



bu  yerda:  S  —  adsorbentning  ko‘ndalang  kesma  yuzasi,  m 2;

N   —  adsorbent  qatlami  balandligi,  m;

rH  —  adsorbentni  sochiluvchan  zichligi,  k g /m ’.

Massa uzatish tenglamasi quyidagicha:



d H = K 0(y-yp)dF 

( 6 )

M assa  uzatish  koeffitsienti  m assa  berish  koeffitsienti  hilan 

bog‘langan:

_ L - _ L   _L 



Ke ~f i , + fl2

Massa berish  koeffitsienti  tashqi  diffuzion oblast  uchun quyidagi 

tenglam alar  orqali  hisoblanadi:

(7) 


Nu  -  0,39 Re0 64 • (Pr )0-33 

Re > 30  b&l g anda.

(8) 

N\,  = 0,725Re0 47-(P r)0'33 

Re = 2 - 3 0   bo'lgandci.

(9) 

N ’.  = 0,51 Re0 85 • (Pr')°33 

Re < 2  bo‘!g anda.

Adsorbent  qatlamining  r 0  vaqtda  ishlash  balandligi:

N „ = N 0h

bu  yerda:  N 0  —  birlik  ko‘chirish  soni;  H  —  birlik  ko‘chirish  balandligi.

SK 

j  r



SKr 

} x  - x

( j  

X,

Adsorbetning ko‘ndalang kesma yuzasi:



СО-  p  

rSin

G   —  gaz sarfi,  kg/sek 

(O  —

 gaz  tezligi  m /sek;  r m —  aralashma  zichligi. 

Apparat diametri:



D

- C


У 0,785-CO-pm

Apparatning  qolgan  hisoblari  adabiyotlardan  mustaqil  olinadi.



77

www.ziyouz.com kutubxonasi



Nazorat  uchun  savollar:

1. Adsorbsiya jarayoni qanday boradi?

2. Adsorbent sifatida qanday moddalar qo'llaniladi?

3.  Sanoat adsorbentlari sifatida  qanday m oddalar qo'llaniladi?

4. Aktivlangan ko'mirning qanday markalari mavjud va ular qanday 

maqsadlarda qo'llaniladi?

5.  Silikagellar nima va ular qanday maqsadlarda qo'llaniladi?

6. Seolitlaming tarkibi qanday va ulaming ishlatish sohalari qanday?

7. Adsorbsiya jarayonining muvozanati qanday aniqlanadi?

8. Adsorbsiyaning kinetik qonuniyatlari qanday aniqlanadi?



Gazlarni  katalitik usulda tozalash

Katalitik  usulda  gaz  tarkibida  uchraydigan  zaharli  birikm alar 

katalizatorlar ishtirokida zararsiz birikma holiga yoki biror-bir  kerakli 

boshqa mahsulotga aylantirib ushlab qolinadi.  Gaz tozalash amaliyotida 

k a taliza to rla r  sifatida  asosan  q a ttiq   getero g en   k a taliza to rla r 

qo'llaniladi.  Katalitik jarayon asosan katalizator sirtida  boradi.  Bunda 

katalizator  sirtida  aw al  katalizator  bilan  birgalikda  aktiv  oraliq 

kompleks,  keyin  esa  hosil  bo'lgan  oraliq  kompleks  katalizator  va 

reaksiya  mahsulotlariga parchalanadi:

A + B

- J

L_>  С 

A + B + K —»  [A B ]* K —» C + K

8.1-  rasm.  Katallzatorli  va 

katalizatorsiz  reaksiyalarning 

aktivlanish  energiyasiga 

bog‘liqliginl  ko‘rsatuvchi 

grafik:

1-katalizatorsiz  boruvchi 

reaksiya;  2-katalizator 

ishtirokida boruvchi  reaksiya.

www.ziyouz.com kutubxonasi


1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   46




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling