O„zbekiston respublikasi xalq ta‟lim vazirligi


Download 0.9 Mb.
bet22/31
Sana26.03.2020
Hajmi0.9 Mb.
1   ...   18   19   20   21   22   23   24   25   ...   31

3


7 1

21.




  1. BOB. Tengsizliklarning turli talqindi. 2.1.Kvadrat tengsizliklarni o‟qitish metodikasi





ax2
bx c 0
(ax2
bx c 0)
ax2
bx c 0
(ax2
bx c 0)

ko`rinishidagi yoki shu ko`rinishga keltirilishi mumkin bo`lgan tengsiz-lik kvadrat tengsizlik deyiladi (bunda x – o`zgaruvchi, a, b, c – o`zgar-mas sonlar).[2]



    1. Kvadrat tengsizlikni yechishda quyidagilarga amal qilish kerak.

ax2

bx c 0

kvadrat uchhadni


a(x

x1 )(x

x2 ) 0

ko`rinishida



tasvirlaymiz (x1 va x2 (x12) kvadrat uchhadlarning nollari).


a(x

x1 )(x

x2 ) 0

yechimi a>0 bo`lganda



x (x1 , x2 ),a

0 bo`lganda



x ( , x )  (x ,
1

2

bo`ladi, chunki



ax2 bx

ning ishorasi a ning qiymatiga qarab




u yoki bu oraliqning ishorasi bilan bir xil bo`ladi. aksincha.

a(x

x1 )(x

x2 )

0 bo`lganda,



Agar

ax2 bx

uchhadning diskriminanti D<0 bo`lsa,



ax2 bx 0

tengsizlik a>0 bo`lganda x ning barcha qiymatlarida o`rinli, a<0 bo`lsa, yechimga ega emas. Amalda bu qoidaning qo`llanishini misollarda ko`rib chiqamiz.Misol. 1)

2x2

5x 3

0 tengsizlik yechilsin.



Yechish: Kvadrat uchhadning ildizlarini topib, tengsizlikni
2(x

3 )(x 1) 0

2



ko`rinishida yozamiz. Kvadrat uchhadning aniqlanish so-hasi ( ekanligini


bilgan holda, uni x1

3 , x

2 2

nuqtalar yordamida oraliqlarga ajratamiz:




( , 3), ( 2

3 , 1) va ( 1,

2

) . Bu oraliqlarni sonlar o`qi-da tasvirlaymiz:





2(x



3)(x 1)

2

0 tengsizlikda ikkala qavsning ishorasi chapdagi oraliqda hamma


vaqt musbat bo`ladi, undan bitta oldingi oraliqda esa qavslarning ishorasi qarama- qarshi bo`lib, umumiy ishora minus bo`ladi, keyingisida musbat bo`ladi va hokazo.

Tengsizlik yechimi x (

; 3)

2

bo`ladi. Bu usulda ko`paytuvchilar



(qavslar) soni ko`p bo`lganda ham foydala-nish mumkin.



Download 0.9 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   ...   18   19   20   21   22   23   24   25   ...   31




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling