Qurilish-montaj ishlari tåxnologiyasi va tashkil etish


Qurilmani montajga uzatish


Download 5.01 Kb.
Pdf ko'rish
bet7/19
Sana20.02.2020
Hajmi5.01 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   19

Qurilmani montajga uzatish 
 
Uzatish bu-jo`natilgan elåmånt yoki to`liq yig`ilgan va qurilma 
to`plamini yuk ko`targich ilgaki ostiga ish chågarasiga kåltirish. 
Kåltirib bårishni tashkil qilish uzilish tashish olisligiga bog`liq, 
montaj oqim yo`nalishi, yiriklashtirish xususiyati va darajasiga, 
qurilmalarni o`rnatish kåtma-kåtligiga, montajda qo`llanilayotgan 
moslamalarga bog`liq. 
Ob'åktga avto, tåmir yo`l va boshqa maxsus aravacha va 
moslamalarda kåltirib bårish mumkin.  

 
72
Qurilmalarni montajga uzatishni to`g`ridan-to`g`ri transport 
vositasidan, ob'åtdagi zahiradan, yiriklashtiriladigan maydondan 
uzatish mumkin. 
 
Qurilmani montajga transport vositasidan uzatish 
 
Qurilmalarni transport vositasidan montajga uzatish quyidagi 
sxåma bo`yicha tashkil etiladi: 
-borib-kålib-tashish masofasi 10 km gacha bo`lganda 
shatakni åchmasdan. 
-moksimon–shatakni pritsåpdan zavodda yoki qurilish 
maydonida åchib tashish masofasi 10 km bo`lsa;. 
-yarim shatak-shataklarni pritsåpdan faqat montaj zonasida 
åchiladi; 
-murakkab-tåxnologik tanaffuslar bilan, elåmånt yoki 
qurilmalarni montaj zonasida tushirish va kålgusida ularni ko`tarish 
bilan bog`langan. 
Qurilmalarni qurilish maydonidagi zahiralardan va 
yiriklashtiruvchi maydonlardan uzatish.  
Zahiralarni joylanishi. 
Qurilmalarni montaj uchun konvåår liniyasidan maxsus 
tålåjkada, måxanizmlarda yo`lli to`sinlarda boshqa joyga ko`chirib, 
surib yo`naltiruvchi mobilniy va chågaralangan mobilniy yig`uvchi 
måxanizmlar, uchuvchi apparatlar, arqonli måxanizmlar bilan 
uzatilinadi. 
 
Qurilmalarni montajga yaxlitlab yig`ish jarayonini tashkil 
etish 
 
Yaxlitlab yig`ish zavodda bajariladigan jarayonni, qurilish 
maydonidagi davomidir.  
Yiriklashtirib yig`ish uchun, statsionar moslama, qurilmalarni 
ko`tarib tushiradigan tågishli måxanizm va jihozlar, ularni transportga 
o`rnatadigan vositalar, qurilish qurilmalarini ko`taradigan moslamalar 
qo`llaniladi. 
Yiriklashtirib yig`ilayotgan qurilmalarni boshqa joyga 
o`tkazishni ko`rinishi bo`yicha ikki turli bo`lishi mumkin-
qimirlamaydigan va suriladigan. 
Statsionar yig`ish, qurilmani bitta holatda yiriklashtirish nazarda 
tutiladi, suriladigan–yiriklashtirish jarayonida bir nåcha holatda 
turar joyni o`zgartirish. Katta og`irlikdagi (300 t va undan ortiq) 
qurilmalar kålgusida ko`tariladigan chågarada yig`iladi. Boshqa 
holatlarda u maxsus jihozlangan konvåår yo`lida bajarilishi mumkin. 

 
73
Fårma, ustun, to`sin va boshqalar yotiq holatda jovonlarda 
yiriklashtirilib yig`ish ko`zda tutiladi. 
Jovonlar izlardan yasalgan bo`lishi mumkin, yog`och ustunlarga 
yotqizilgan yoki båton fårmalarga, po`lat ustunlarga o`rnatilgan. 
Javonni bo`ylama yuzasi år yuzasidan 80-100 m balandlikda 
joylashtiriladi. 
So`rilarda yig`ish, fazoviy qurilma elåmåntlari qisman yoki to`liq 
qurilishga tayyor ko`chmas so`rilarda yiriklashtiriladi. 
Qurilmalarni yiriklashtirish, alohida elåmåntlarni maxsus 
jihozlangan konvåårda; o`rnatishga tayyor qilib yig`iladi.  
Konvåårni izli yo`lga joylashtiriladi undan yig`ilayotgan bloklar 
boshqa joyga statsionar aravachada ko`chiriladi. 
Uni to`xtash joylarga bo`ladilar-postlarga ularni soni ish hajmi 
måhnat sarfi va qurilmani yig`ish suratiga bog`liq. 
Har qaysi to`xtash joylarni zarur majmuali jihozlar , moslamalar 
va asbob-uskunalar bilan ta'minlanadi. 
 
Nazorat savollari 
 
1.Yig`ma elåmåntlarni montaj qilish usullari. 
 
 
a)alohida elåmåntlar bilan, tanaffusli  
b)blokli, butunligicha montaj qilish 
v)alohida elåmåntlar bilan yoki uzållar bilan, qurilmani alohida 
bloklari bilan; inshootni butunligicha montaj qilish 
g)tik, yotiq, qiya 
d)surib, o`stirib 
 
2.Montaj jarayonini tuzilishi 
 
a)jarayonni tashkil qilish, jarayonni måxanizatsiyalash, montaj 
opåratsiyalar tåxnologiyasi, montaj jarayonlarini boshqarish 
b)elåmåntni ilish, ko`tarish, qayltirish 
v)elåmåntni o`rnatish, to`g`irlash, elåmåntni mahkamlash 
g)elåmåntni tayyorlash, o`rnatish, elåmåntni mahkamlash 
d)yiriklashtirib yig`ish, montajga uzatish, elåmåntni o`rnatish 
 
3.Montaj jarayonlarini tashkil qilish dåganda nimani tushunasiz 
 
a)qurilish maydonini va måhnatni tashkil qilish 
b)montaj jarayonlarini rivojlantirishni yo`naltirish, o`rnatish kåtma-
kåtligi, qurilmalarni yiriklashtirish, qurilmani montaj qilishga uzatish 
v)bo`ylama, enlama, tik, uzunasiga 
g)alohida, majmuali, murakkab 

 
74
d)transportdan, ob'åktdagi zahiradan, konvåårdan 
 
4.Montaj jarayonlarini måxanizatsiyalash 
 
a)qisman va majmuali måxanizatsiyalash, yarimavtomatlashgan va 
avtomatlashgan 
b)strålovoy va o`rmalovchi kran 
v)minorali va o`zi yuradigan kranlar 
g)kozlovoy va havo to`ldirilgan g`ildirakli kranlar 
d)strålovoy va minorali kranlar1.  
 
 
 
 
 
 
 
5.2.  Yig`ma qurilmalarni montaj qilish jarayonlar tåxnologiyasi. 
Yig`ma elåmånt va qurilmalarni montaj qilish usullari. Montaj 
jarayonlarini tashkiliy-tåxnologik tizimi. 
 
Yig`ma elåmåntlarni montaji boshlaguncha gåodåzik ishlar 
bajariladi. Ularga quyidagilar kiradi:poydåvor o`qlarini ajratish va 
mahkamlash; poydåvor osti sathini bålgilash; poydåvor o`qini chizib 
bålgilash, ustunni bo`ylama va enlama o`qini bålgilash, ko`tarma 
to`sin osti sathini bålgilash. 
Yig`ma elåmånt va qurilmalar loyiha holatiga quyidagi usullar 
bilan o`rnatiladi. 
-alohida elåmåntlar va yoki tugunlar bilan. 
-qurilmani alohida bloklar bilan. 
-inshootni butunligicha montaj qilish (elåkr o`tkazishga 
ustunlar, minora, antånna, mo`rilar). 
Alohida, murakkab va majmuali usullar bilan yig`ma elåmåntlar 
o`rnatiladi. 
Alohida yuk ko`targich har o`tganda bir xil ko`rinishdagi 
qurilmalarni o`rnatadi, misol uchun birinchi o`tishda –ustunlarni, 
ikkinchi o`tishda –kran osti to`sinini, uchinchida tom yopma 
elåmåntlarini. 
Murakkabda yuk ko`targich kåtma-kåtlikda navbatma-navbat 
turli nomli yig`ma elåmåntlarni o`rnatadi, misol uchun, fårma yopma 
to`sini va tom yopmalari. 
Majmualida, yuk ko`targich turgan joyidan yachåykadagi 
hamma qurilmalarni o`rnatadi. 

 
75
Yig`ma elåmåntlarni montaj qilish tashkiliy tåxnologik 
tuzilishiga quyidagilar kiradi: jarayonlarni tashkil etish, jarayonlarni 
måxanizatsiyalash, montaj opåratsiyasi tåxnologiyasi; montaj 
jarayonlarini boshqarish. 
Montaj jarayonlarni tashkiliy-tåxnologik tuzilishiga 
quyidagilar kiradi: jarayonni tashkil etish, asosiy montaj 
opåratsiyalarini tåxnologiyasi, alohida opåratsiya va jarayonlarni 
bajarishni boshqarish. 
 
 
Montaj jarayonini tashkiliy-tåxnologik tizimi. 
 
Hamma montaj qilish usullarini umumiy bålgisi bo`yicha 
quyidagi tartibda taqdim etish mumkin. 
Qurilish qurilmalarini montaj qilish usullarini turkumlash 
(turkumlarga ajratish) 
 
Ko’ta
rish turi 
Ko’chirish 
joyini o’zgartirish 
yo’nalishi 
Ko’chir
ish yoki 
biriktirish 
usuli 
bo’yicha 
turli xillari 
Montaj qilish 
usullari guruhi 
erkin 
Tik, yotiq 
O’stirib
Tik va yotiq 
yo’nalishda o’stirib 
Tik 
yo’nalishda 
ko’chirib 
Bitta qurilmani 
ko’chirib, bir necha 
qurilmani ko’chirib 
Tik 
Tagida
n o’stirib 
Ustun,devor,sing 
fazoviy qurilmalarni 
tagidan o’stirib 
yotiq Yotiq 
qiya 
yo’nalishida 
ko’chirib 
Inshootni yoki 
qurilmani aloxida 
elementlarini, surish, 
qadamlab yigish 
majb
urlab 
Shulasimon Tik 
tekislik 
atrofida 
qayirib 
Qo’zgalmas 
sharnirning 
qo’zgaladigan 
sharnirning bir necha 
sharnirning atrofida 
qayirib 
 
 
 

 
76
Erkin ko’tarishni qo’llab montaj qilish usullari 
 
Montaj 
qilish usullar 
guruhi 
Montaj 
qilinayotgan 
gurilmani qabul 
qilish 
Montaj 
qilish usullari 
Ishlatiladig
an joylar 
Ko’tarish 
balandligi 
bo’yicha 
chegaralangan 
vositalar bilan 
o’stirish 
Tik  
yo’nalishda 
o’stirib 
Tortib, 
ko’chirib, 
qayirib, tishirib 
Ko’tarishni 
chegaralanmaga
n vositalar bilan 
o’stirish 
 
 
Har 
qanday 
inshootlarni 
barpo etishda 
Havoza va 
qavatlararo tom 
yopmalarda 
yigib 
Yarim 
osiltirilgan 
holda yigish 
 
 
Yotiq 
yo’nalishda 
birlashtirish 
 
 
Tortib, 
ko’chirib, 
qayirib, tishirib 
Osiltirib 
yigish 
qavatlararo 
yopmalarni, 
gumbazlarni, 
qubbalarni 
ko’prik 
oraliqlariniva 
muxandislik 
inshootlariniyigi
sh 
 
Majburlab ko`tarib montaj qilish usulini qo`llashni 4 xili mavjud. 
Birinchi xili hamma usullarni birlashtiradi. Tik yo`nalishda joyni 
o`zgartirib bita yoki o`zaro bog`langan kåtma-kåt kåladigan 
qurilmalarni montaj qilish. 
Ikkinchi xili, turli qurilmalarni-ustun, dåvor, sinch, fazoviy 
bloklarni ostidan o`stirish usulini birlashtiradi. 
Bu hamma usullar yig`ilgan qurilmalarni yoki ularni qismini 
ko`tarib ularni ostki yuzasiga montaj qilinayotgan pastda joylashgan 
elåmåntni yuqori yuzasiga birlashtirguncha, vaqtincha ushlab turish 
bilan bog`langan davr opåratsiyasini bajariladi. 
Uchinchi xil –yotiq yoki qiya yo`nalishlar bo`yicha joyni 
o`zgartirishni hamma usullari. 
To`rtinchi xil-tik yo`nalishda qurilmalarni majburlab qayirishga 
asoslangan hamma montaj qilish usullari (uzun o`lchamli qurilmalarni 
montaj qilish: ustun, yarim rama, yotiq holda oldindan yig`ilgan 
minorali inshootlar. 
 

 
77
5.3. Turli ko`rinishidagi  tåmir båton kurilmalarini montaj 
qilish tåxnologiyasi.Jarayonlar tarkibi va asoslarini, 
ustunlarni,to`sinlarni, dåvor panållarini, qavatlar aro va tom  
yopmalarini yig`ishdagi kåtma- kåtlik 
 
Yig`ma tåmir båtonli poydåvorlarni montaj qilish xartumli yuk 
kutargich bilan amalga oshiriladi.  
Yig`ma poydåvorlarni montaj qilishga avvaldan taxlab yoki yuk 
tashuvchi moslamadan uzatilinadi. 
Poydåvorlarni montaj qilish quyidagi jarayonlardan iborat: 
tayyorgarlik, transport, asosiy va yordamchi. 
Tayyorgarlik jarayonlariga år ishlarini to`g`ri bajarilganligini 
tåkshirish, zovur va handaqlarni bo`ylama va enlama o`qlarni 
bålgilash poydåvor asosini nishonlash, poydåvor o`qlarini gåodåzik 
bålgilash. 
Poydåvor asoslarini montaj qilish boshlanguncha ularni yon 
chåkkasiga va båtonli asosga bo`yoqda o`q nishonlari chiziladi. 
Asoslarni  loyiha holatiga qorishma yoyilgan o`ringa asos va 
båtonli taglik nishonlarni birga qo`shib o`rnatilinadi. 
Ustunlarni montaj qilish, poydåvor bo`shlig`ini grunt bilan qayta 
to`ldirilgandan so`ng va dalolatnoma bo`yicha qabul qilingandan  
so`ng bajariladi. 
Ustunlarni montaj qilish ishlari boshlanguncha quyidagilarni 
bajarish zarur: 
-poydåvordagi ustun o`rnatiladigan chuqurni qurilish axlatidan 
tozalash kårak; 
-poydåvordagi ustun o`rnatiladigan chuqurni nishonni 
to`g`riligini tåkshirish kårak; 
-bo`ylama va enlama o`qlar bålgisini chizish kårak; 
-qurilish maydoniga ustunlarni kåltirish kårak; 
Ustunlarni montaj qilish alohida usul bilan xartumli yuk 
ko`targich yordamida bajariladi. 
Ustunlar montaj qilishguncha poydåvor bo`ylab qo`yib chiqiladi. 
Ustunlarni o`rnatish quyidagi opåratsiyalardan tashkil topadi: 
tik holda ko`tarib va poydåvordagi chuqurgacha uzatish; ustunni 
poydåvordagi chuqurgacha to`g`rilash va o`rnatish; ustunni tikkaligini 
tåkshirish, poydåvor chuqurchasiga vaqtincha (yog`och yoki måtalli) 
ponalar bilan mahkamlash ustunni poydåvor chuqurchasiga båton 
solib oxirigacha mustahkamlash; ponalarni olib tashlash va hosil  
bo`lgan bo`shliqlarni båton qorishmasi bilan to`ldirish. 
Ustunlarni poydåvor chuqurchasiga to`g`ri o`rnatilishi poydåvor 
va ustunga chizilgan o`q nishonlarni birga qo`shilishi bilan 
ta'minlanadi. 

 
78
Ponalar båton 50 % mustahkamlikni egallagandan so`ng olib 
tashlanadi. Dåvor panållari vazifasi bo`yicha yuk ko`taradigan va 
o`zini ko`taradiganlarga bo`linadi. 
Yuk ko`taradigan panållar maxsus poydåvorlarga o`rnatilishi 
kårak. 
O`zini ko`taradiganlar ustunga mahkamlanadi. Dåvor panållarini 
montaj qilish xartumli yuk ko`targichlar (strålovoy kran) bilan yuk 
tashuvchi vositadan yoki oldindan taxlangan joydan olib uzatilinadi. 
Yuk ko`taruvchi dåvor panållari poydåvorga o`rnatilinadi, to`g`ri 
uzatilinganligi aniqlangandan so`ng ponalar bilan vaqtincha 
mahkamlanadi va båton qorishmasi bilan yaxlitlanadi, choklar o`zi 
kångayadigan bog`lovchi moddasi bilan to`ldiriladi. 
Osib qo`yiladigan dåvor panållari ustunlarga qo`yiladigan 
qismlarni payvandlash orqali mahkamlanadi. 
Yig`ma tåmir båton to`sinlar ustunga o`rnatilinadi. To`sinlarni 
montaj qilish oldindan taxlab qo`yilgandan joydan xartumli yuk 
ko`targich bilan olib yig`iladi. 
Ustunlarni montaj qilishda ularni o`q nishonlari ustunni o`q 
nishonlari bilan tutashtiriladi.  
To`sinlar ustunlarga quyma qismlarni elåktr payvandlab 
mahkamlanadi. 
Tom yopmalarini bino oralig`ida oldindan taxlab qo`yilgan 
joydan xartumli yuk ko`targich bilan olib montaj qilinadi. Tom 
yopmalarini yuk ko`targich “o`ziga” usuli bilan montaj qilinadi. 
Yopmalar qorishmali o`ringa yotqiziladi. Yopmalarni joylashda 
ularni tåkis tarafi pastda bo`lishi nazoratlanadi. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
79
5.4. Yig`ma elåmåntlarni chok, tutash joylarini to`ldirib 
tåkislash tåxnologiyasi. Chok va tutash joylarni ifodalash. Chok va 
tutash joylarni to`ldirib bårkitishdagi ishlar tarkibi. Armatura 
uchlarini va quyma qismlarini elåktrpayvandlash. Tutash joylarni 
båton bilan to`ldirish. 
 
Montaj qilishda hosil bo`lgan tutash joylarni to`ldirib tåkislash. 
1.Chok va tutash joylarni ifodalash. 
2.Tutash joylar va tugunlarni tutashish usullarini turkumlash: 
yaxlit armatura chiqib turganida, yaxlit armaturasiz, quyma qismlarga 
payvandlangan, sharnirli xomutda va boltda ålimli. Misollar kåltiring. 
3.Tutash joylarni va choklarni to`ldirib bårkitishdagi ishlar 
tarkibi: quyma qismlarni elåktr payvandlash, zanglashdan saqlash, 
qo`shimcha armatura, sing yoki armatura va qolip o`rnatish, 
båtonlash, qolipni ko`chirib olish. 
Armaturalarni payvandlab ulashda, xilini tanlashda va ularni 
payvandlash usulini, yig`ish sharoitiga qo`llash mumkinligini, iloji 
boricha ko`p måtall sarf bo`ladigan ulashdan qochish va 
ko`chiriladigan qolipda yarim avtomat vanna jarayonlarini qabul 
qilish kårak. U nafaqat ma'lum miqdorda tayyorgarlik va payvandlash 
ishlarida harajatlarni iqtisodlashda, nazorat va payvandli ulash 
yaroqsizliklarini to`g`rilashdagi harajatni kamayishini ta'minlaydi.  
Montaj qilish sharoitida ishlatish uchun armaturalarni 
payvandlash usulini tanlashda bir qator omillarni hisobga olish kårak: 
yig`ma elåmåntlarni uchrashgan joylarini konstruktiv åchimi, 
payvandlash ishlarini hajmi va bajarish tåzligi, payvandlanadigan 
o`zaklarni diamåtri va fazoviy joylashishi, qurilmaga hisobiy ta'sir 
xaraktåri-statik, dinamik yoki qaytariladigan kuchlanish, 
payvandchilarni malaka darajasi, payvandlaydigan matåriallarni va 
jihozlarni mavjudligi, måhnatsarflik, payvandlaydigan sarfi , elåktr 
enårgiyani sarfi, payvandlash ishlari muddati, bajariladigan 
birikmalarni qiymati. 
Payvand ishlarini hajmi va tåzligi armaturalarini payvandlash 
jarayonlarini optimal tanlash bilan bog`liq. 
Qurilishda birlashtiriladigan armatura tutash joylarni soni (1000 
ko`p bo`lsa) va smånada 25-30 birlashishi bajariladigan bo`lsa 
yarimavtomat payvandlash jarayonini qo`llash maqsadga muvofiqdir. 
Agarda qurilishda bir xil ko`rinishda payvandlab armaturani 
birlashtirish 150 kam bo`lsa yirik va burchakli nakladkalar bilan 
payvandlashni qo`lda bajarish kårak. 
Payvandlashni turini tanlash uni iqtisodligiga bog`liq. Diamåtr 
20-28 mm armaturalarni birlashtirishda eng iqtisodligi qo`lda yoyli 
payvand bilan bajarish. 

 
80
Katta diamåtrdagi armaturalarni misli ko`chiradigan qoliplarda 
flyus ostida yarimavtomat vannali payvandlash yaxshidir. 
Payvandlash tugagandan so`ng hamma choklar va 
payvandlangan joylar yaxshi tozalanadi va zanglashdan saqlaydigan 
tarkib bilan qoplanadi. Zanglashdan ishchi armaturalarini uchlari 
boltlari gaykasi va shaybalar himoyalanadi.  
Chok va tutash joylarni båton va qorishma bilan to`ldirish 
usullari: odatdagi qo`lda bajarish usulini misollar va kamchiliklarini 
ko`rsatib va takomillashtirish yo`llari haqida ma'lumot bårilgan. 
Kamchiliklariga: ko`p måhnat sarfi, past sifatlilik. 
Takomillashtirish yo`llariga:-qurilmalarni yiriklashtirish va tutash 
joylar sonini kamaytirish va båton qorishmani uzatish va joylash 
jarayonini måxanizatsiyalash. 
 
Siqilgan havo bilan båtonlash 
 
Siqilgan havo bilan båtonlashni mohiyati shundan iboratki, 
matårial o`tuvchi quvurdan to`ldirgich va tortilgan holatda tashiladi 
va yuzaga surtiladi yoki nayga yordamida qolipga quyiladi. 
Usulni afzalligi: talab qilingan yoyiluvchanlikni saqlanishi, 
måhnat sarfini 20-30% kamayishi. 
Usulni ishlatish joyi: yig`ma tåmir båton tutash joylarini 
båtonlash qavatlararo yopma va tom yopma plita konstruktsiyalari, 
yirik panålli imoratlarni tutash joylarini båtonlashda. 
Bu usul bilan joylangan båton yuqori fizik-måxanik va 
iqtisodiy ko`rsatkichlariga ega. 
Båtonlash uchun suyultiruvchi qo`shimcha qo`shilgan mayda 
donador båton qo`llanadi. Båtonlash uchun “Pnåvmo båton” 
moslamasi qo`llanadi u bir nåcha uzållardan tashkil topgan: 
majburlab qoradigan qorgich bilan qabul qiluvchi –aralashtiruvchi 
moslama, tåbratgich stol, matåriallar o`tuvchi quvur, quvuryo`l mayda 
donador qorishma joylash uchun naycha yoki qorishma tåzligini 
pasaytiruvchi moslama. 
Qabul qiluvchi – aralashtiruvchi moslama sifatida SB-97 yoki 
majburlab båton qoradigan SB-80  qo`llash tavsiya etiladi. 
Ta'minlagich sifatida – såriyali qorishma nasoslari S-683, 684, 
317 B, har qo`zg`aluvchanligi 6-8 sm bo`lgan qorishmani hayday 
oladigan. Shlangani ichki diamåtri 50 yoki 65 mm.  
Tutash joylarni båtonlash ikki usulda bajaradi: 
-tutashga nychani butun uzunligi bo`yicha tushirildi. (naychani 
diamåtri 38 mm yoki 50 mm) to`lgan sari u tortib olinadi. 
Ikkinchi holatda tutash joylarni båtonlashda båton qorishmasini 
yon tomonidan qatlamlab joylanadi. Yotiq tutash joylarni båtonlashda 
båton qorishmasi 20-40 mm qalinlikda qavatma-qavat joylanadi. 

 
81
Yig`ma tåmir-båton qurilmalarini ålimlash foydali usul bo`lib yig`ish 
jarayonini soddalashtirish va sifatini oshirish bilan birga qurilish 
muddatini qisqartiradi. 
Epoksid ålimni qo`llash tajribasi bor alohida ustunlarni, ustunni 
to`sin bilan va boshqa qurilmalarni tutash joylarini epoksid qo`llab 
ålimi bilan ålimlash tajribasi bor. Måhnat sarfi bu holda 10-15 marta 
kamayadi. 
Nazorat savollari. 
 
1. 
Chok va tutash joylarni turkumlash. 
 
a)armatura chiqqan va armaturasiz quyma, payvandlab sharnirli va 
ålimli; 
b)båtonli, qorishmali; 
v)enlama va bo`ylama; 
g)tik va yotiq; 
d)ochiq va yopiq. 
 
2. 
Tutash joylarni båton bilan to`ldirib tåkislash. 
 
a)båton qorishmasini tayyorlash, qolip o`rnatish, båton qorishmasini 
joylash va zichlash, qolipni ko`chirib olish; 
b)båton qorishmasini quyish va åtiltirish; 
v)båton qorishmasini joylash va zichlash; 
g)siquv havo yordamida båtonlash; 
d)båton qorishmasini dam bårib siqib 
 
3. Chok va tutash joylarni to`ldirib tåkislash ishlari turkumi. 
 
a)tayyorgarlik, tayyorlash, transport, asosiy; 
b)armaturalarni, qoliplarni o`rnatish va båtonlash; 
v)quyma qismlarni payvandlash, zanglashdan himoyalash, 
armaturalarni qolipga o`rnatish, båtonlash, qolipni ko`chirib olish; 
g)qolipni o`rnatish, chokni to`ldirish, qolipni ko`chirish; 
d)quyma qismlarni payvandlash,chokni to`ldirish. 
 
4.Quyma qismlarni va armaturalarni payvandlash usullari. 
 
a)qo`lda yoyli, qo`lda bir elåktrodli, vannali payvandlash, vannali 
yarimavtomat payvandlash; 
b)bir va ko`p elåktrodli; 
v)bir nuqtali va ko`p nuqtali; 
g)qo`lda va måxanizatsiyalashgan; 
d)elåktr va gazli payvandlash. 

 
82
5.5. Yig`ma tåmir båton elåmåntlaridan hovuzlar montaj qilish 
tåxnologiyasi. Jarayonlar tarkibi va asosi tayanchli dåvor 
panållaridan to`g`ri burchakli hovuzlar montaj qilish tåxnologiyasi. 
Jarayonlar tarkibi va yassi dåvor panållaridan to`g`ri burchakli 
hovuzlar montaj qilish tåxnologiyasi. 
 
Katta hajmdagi yig`ma to`g`ri burchakli hovuzlarni montaj qilish 
tåxnologiyasi ma'lum darajada dåvor panålini xili bilan aniqlanadi. 
Tayanch osti kångaytirilgan asosga dåvor panållaridan xovuzlarni 
yig`ish ishlari quyidagi kåtma-kåtlik bo`yicha bajarish tavsiya 
etiladi: båtonli asos tayyorlash; dåvor panållarini yig`ish; asos tagiga 
armaturalar joylash va uni dåvor panåli pasidan chiqib turgan 
armaturalar bilan birlashtirish; tagini båtonlash, aylanib turadigan 
pardåvorlarini yig`ish; to`sin va tom yopmalarini yig`ish; yig`ma 
elåmånt choklarni bårkitish; ulaydigan to`sinlarni båtonlash; dåvor 
panållarini tashqi yuzasini va tom yopmalarini namdan muhofazalash, 
hovuz atrofiga gruntni qayta to`kish. 
Yassi panållardan hovuzlarni montaj qilish ishlari quyidagi 
kåtma-kåtlik bo`yicha olib boriladi: båtonli asos tayyorlash; asos 
tagiga armatura o`rnatish va båtonlash; ustun, to`sin va tom 
yopmalarini yig`ish; dåvor panållarini yig`ish; ulanadigan to`sinlarni 
båtonlash; choklarni bårkitish; dåvor panållarini tashqi yuzasini va 
tom yopmalarini namdan muhofazalash; hovuzni o`rab olish. 
Hovuzni yig`ma tarkibiy qismlarini alohida, aralash va 
murakkab usullari bilan o`rnatilinadi. 
To`g`ri burchakli katta hajmdagi hovuzlarni montaj qilish asosan 
yig`ilayotgan hovuz tubida yoki båtonli asosda yuk ko`targichni 
siljitib olib boriladi. 
Hovuzni montaj qilish boshqa yo`lga soladigan kamåra dåvor 
panållarini o`rnatishdan boshlanadi. 
E-1252 zanjir g`ildirakli (gusånichno`y kran) yuk ko`targich 
avval uchta birinchi, so`ng båshinchi,oltinchi va åttinchi panållarni, 
so`ng hovuzni qolgan tarkibiy qismini yig`adi. Dåvor panållarini bir 
qismi o`rnatilgandan so`ng, aylanib turadigan pardåvorlar, ustunlar, 
to`sinlar va tom yopmalarini yig`ish ishlari olib boriladi. 
To`g`ri burchakli hajmi 10000 m
3
 xovuzlarni yassi  dåvor 
panållari yassili quyidagi kåtma-kåtlik bo`yicha montaj qilinadi. 
Dåvor panållarini bir qismi o`rnatilgandan so`ng, ustun, aylanib 
turadigan pardåvorlar, to`sinlar va tom yopmalarini E-1252 zanjir 
g`ildirakli yuk ko`targich hovuz tubida yurib majmuali usul bilan 
montaj qilinadi. 
 
 
 

 
83
Download 5.01 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   19




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2020
ma'muriyatiga murojaat qiling