kalit va yopiq kalit tushunchasi kirib keldi. Bu g’oyani
Amerikalik
kriptografikachilar Uitfild Diffi va Martin Xellman tomonidan kiritishdi. Ochiq
kalitni ommaviy uzatish mumkin, yopiq kalitni esa ochiq kalitni yuboruvchini o’zida
yashirin xolda qoladi. Bu jarayon qanday bo’ladi? Matnni qabul qilib oluvchi ikki
xil kaliti bo’ladi: Ommaviy kalit va Maxfiy kalit. Bu shaxs matn yuboruvchi shaxsga
faqatgina ochiq kalitni uzatadi. Matnni yubormoqchi bo’lgan
shaxs esa shu ochiq
kalit bilan matnni shifrlaydi va uzatadi. Matnni qabul qilib olgan shaxs o’zining
maxfiy kaliti bilan matnni deshifrlaydi. Mabodo ochiq kalitni dushman qo’lga
kiritganda ham uni deshifrlay olmaydi.
Masalan Alisa va Bob ma'lumot almashishni xohlaganlarida simmetrik
shifrlash juda yaxshi ishlaydi. Ammo, agar Bob yuzlab
odamlar bilan xavfsiz
muloqot qilishni xohlasa-chi? Agar u har bir kishi uchun turli xil matematik
kalitlardan foydalansa, bu Optimal bo’ladimi? Bu optimal emas, chunki bunda juda
ko'p kalitlar bo'lar edi.Ushbu muammoni hal qilish
uchun Bob ochiq kalitni
shifrlashdan foydalanadi, ya'ni u ochiq kalitni unga ma'lumot
yuborgan har bir
kishiga beradi va shaxsiy kalitni o'zida saqlaydi. U ularga ma'lumotni ochiq kalit
bilan shifrlashni buyuradi, shunda ma'lumotlar faqat o'zida mavjud bo'lgan shaxsiy
kalit yordamida deshifrlanishi mumkin. Bu kalitlarni buzish xavfini yo'q qiladi,
chunki ma'lumotlarni faqat Bobda bo'lgan shaxsiy
kalit yordamida deshifrlash
mumkin.
Do'stlaringiz bilan baham: