Sirtqi bolim kafedrasi


Download 80.22 Kb.
bet2/6
Sana23.03.2023
Hajmi80.22 Kb.
#1287515
1   2   3   4   5   6
Bog'liq
ertekler



Tu`rk tilles xaliqlardin` ertekleri tek awizeki formada emes, al jazba esteliklerde de saqlang`an.Xaliq arasinan erteklerdi jiynaw, fol`klorliq u`lgilerdi jiynaw menen ten` qatar baslandi.
qur0-rq jillari elimizde ilimiy ekspeditsiya ju`rgizgen oris ilimpazlari Muravin ha`m Gladishevlar qaraqalpaqlardin` fol`klorliq do`retpelerin jiynadi. Son` Richkovta bir qansha ertek ha`m legendalar jazip aldi. Oris a`debiyatshisi N.Karamzin bolsa qaraqalpaqlar arasinan «hayallar patshalig`i haqqinda ertek»ti jazip alip, bastirip shig`ardi.
A.Rossikova To`rtku`l qalasinan jazip alg`an bir qansha erteklerdi oris tilinde baspadan shig`ardi. A.L.Kun bolsa Qon`irat ha`m Shimbay qalalarinin` du`ziliwi haqqinda qaraqalpaqlardin` an`iz erteklerin «Kul`turniy oazis Xivinskogo xanstva» degen miynetinde ja`riyaladi.
XIX a`sir aqiri XX a`sir baslarinda fol`klorist, etnograf Abubakir Divaevtin` jiynap bastirg`an materiallarinin` ishinde xaliq ertekleri de bar edi.
Qaraqalpaq erteklerin o`z aldina jiynaw qow0-e0 jillari ilimpaz Baskakov ta`repinen iske asirildi. C.Ma`jiytov qowt-jili shig`arg`an a`debiyat xrestomatiyasinda xaliq erteklerinin` u`lgilerin berdi.
qoe0-r0 jillari A.Begimov, O.Kojurov, Q.Ayimbetov, a`.Ta`jimuratov ta`repinen bir qansha ertekler jiynaldi. N.Japaqov penen A.Shamuratov qorq jili qaraqalpaq erteklerinin` kishigirim toplamlarin bastirip shig`ardi.
qorq jili qaraqalpaq erteklerinin` birinshi tomi toliqtirilip baspadan shiqti. Ekinshi kitabi Q.Ayimbetov, G.Esemuratov, A.Karimov avtorlig`inda «Qaraqalpaq ertekleri» degen at penen qoty jili jariq ko`rdi. Usi jili I.Mayorov, Volkovlar ta`repinen qaraqalpaq ertekleri q-ret rus tilinde baspadan shiqti. Ekinshi ma`rtk Sheverdin awdarmasinda ertekler «Dikovina Amu» degen at penen basilip shiqti. Al, qoyt jili
Q.Ma`mbetnazarov qaraqalpaq erteklerinin` jan`a toplamin baspadan shig`ardi.
Qaraqalpaq ertekleri shet tillerine de awdarma islenip, Stanislav Kalyujinskiy qort jili polyak tiline awdardi, al qoiw jili germaniyali ilimpaz Karl Rayxl` xaliq erteklerin nemets tiline awdarip, qoit jili kitapsha etip shig`aradi.
Qaraqalpaq xaliq ertekleri o`zinin` atqaratug`in xizmeti menen xaliq arasinda itibarg`a aling`an, mazmuni haqiyqiy ta`rbiyaliq a`hmiyetke iye shig`arma.

Download 80.22 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling