# 1-Amaliy mashg’ulot. Mavzu : Sezar algoritmi yordamida shifrlash

 Sana 14.11.2020 Hajmi 15.55 Kb. #145486
Bog'liq
kiberxavfsizlik 1 amaliy mashg'ulot

1-Amaliy mashg’ulot.

Mavzu : Sezar algoritmi yordamida shifrlash:

 A B D E F G H I J K 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 L M N O P Q R S T U 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 V X Y Z O’ G’ SH CH NG __- 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30

Biz Sezar algoritmi bo’yicha harflarni raqamlab oldik. Endi kalit sonni tanlaymiz. K=2 kalit raqamni bilgandan so’ng berilgan matnni shifrlashni boshlaymiz.

 B u y u k l i k d a 2 20 23 20 10 11 8 10 3 1 n - t e l b a l i k 13 30 19 4 11 2 1 11 9 10 k a ch a - b i r - q 10 1 28 1 30 2 8 17 30 16 a d a m 1 3 1 12

Berilgan matnni raqamlab chiqdik, endi kalit raqamni qo’shib chiqamiz:
 4 22 25 22 12 13 10 12 5 3 e x o’ x m n k m f d 15 2 21 6 13 4 3 13 11 12 p b v g n e d n l m 12 3 30 3 2 4 10 19 2 18 m d - d b e k y b s 3 5 3 14 d f d o

Endi harflarni bir qator qilib yozib qo’yamiz:

Vejiner usuli orqali shifrlash

Biz Vejinar usuli orqali shifrlashda kalit so’z kerak bo’ladi. Kalit so’z SUV

Shifrlash kerak bo’lgan so’z = UMIDJON

A B D E F H I J K L M N O P Q R S T U V X Y G’

S T U V X Y G’ A B D E F H I J K L M N O P Q R

U V X Y G’A B D E F H I J K L M N O P Q R S T

V X Y G’A B D E F H I J K L M N O P Q R S T U

U = > N J = >D

M = > H O = > K

I = > D N = > B

D = >U

Demak Vejinar usuli orqali shifrlaganimizda

UMIDJON = > NHDUDKB

Shifrlash yakunlandi.

Tayyorladi : 640-19 guruh talabasi Cho’liyev Umidjon