Reja: Dielektriklarning turlari. Qutblanish zaryadlari. Dielektriklarning qutblanishi


Dielektrikdagi elektr maydoni. Elektr induktsiya vektori. Gauss teoremasi


Download 84.46 Kb.
bet4/7
Sana21.02.2023
Hajmi84.46 Kb.
#1218042
1   2   3   4   5   6   7

4.Dielektrikdagi elektr maydoni. Elektr induktsiya vektori. Gauss teoremasi.


Dielektrik ichidagii elektr maydonini bog’langan va erkin zaryadlar vujudga keltiradi. Dielektrik ichidagi natijaviy maydon
= 0 +  (18.12)
bunda o erkin zaryadlar hosil qilgan maydon kuchlanganligi  bog’langan zaryadlar hosil qilgan maydon kuchlanganligi. Gauss teoremasiga asosan dielektrikdagi berk sirt orqali kuchlanganlik vektorining oqimi
FE = En dS = 1/0(  qi +  qi) (18.13)
yoki (0 )p dS = 0 FE =  qi + qi (18.14)
Ma’lumki FR = -  qi (18.15)
U holda 0FE + FR =  qi = 0Ep dS + RndS = (0 + ) d
0 + = bu Yerda vektorni elektr induktsiya vektori deyiladi.
FD = 0FE + FR = DndS = qi
Bu ifoda elektr induktsiyasi vektori uchun Gauss teoremasi
FD = DndS = qi (18.16)
bo’ladi va quyidagicha ta’riflanadi: elektr induktsiya vektorining yopiq sirt orqali oqimi shu sirt ichida joylashgan erkin zaryadlarning algebraik yig’indisiga teng.
Demak, elektr induktsiyasi faqat erkin zaryadlar vujudga keltiradigan maydonni ifodalaydi. (4.16) formulani quyidagicha yozish mumkin
= 0 + =0 + 0 = 0 (1+) = 0 (18.17)
bu yyerda  = 1 +  (18.18)
dielektrik singdiruvchanligidir. Vakuumda  = 1, chunki  = 0.

U holda = 0 0 (18.19)


(18.17) va (18.19) gaasosan 1 = E0 /Eyoki = E0/E,  - elektrmaydonigakiritilgandielektrikichidagimaydonvakuumdagimaydonganisbatannechamartasusayishiniifodalaydi.
Demak, elektr maydonini bilan yoki bilan ham ifodalash mumkin. Lekin, dan foydalanishning sababi nima? Buni tushuntirish uchun 4.5-rasmda ko’rsatilgandek dielektriklar tizimini olaylik, Bundagi dielektriklarlarning harbiridagi maydon kuchlanganliklari quyidagicha bo’ladi:
E1 = E0/1; E2 = E0/2; E3 = E0/3;
Elektr induktsiya vektorilari esa mos holda quyidagilarga:
D1 = 0 1E1 = 01 (E0/1) = 0 E0
D2 = 0 2E2 = 02 (E0/2) = 0 E0
D3 = 0 3E3 = 03 (E0/3) = 0 E0
teng bo’ladi.
Demak ning qiymati turli dielektriklarda turlicha, lekin, =const, ya’ni o’zgarmasdan qoladi. SHuning uchun turli jismlardagi elektr maydonini hisoblashda dan foydalanish qulay, chunki, vektor ixtiyoriy zaryaddan, ya’ni bog’langan va erkin zaryadlardan boshlanishi va ularda tugashi mumkin, vektor esa faqat erkin zaryadlardan boshlanadi va ularda tugaydi.

  1. Download 84.46 Kb.

    Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling