Мавзу: Кимёвий мувозанат термодинамикаси. Массалар таъсири қонуни. Мувозанат константаси


Download 0.7 Mb.
bet1/5
Sana17.06.2023
Hajmi0.7 Mb.
#1532266
  1   2   3   4   5
Bog'liq
9- Мавзу (4)

9-Mavzu: Osmotik bosim qonunlari.

  • Reja:
  • Diffuziya va osmos. De friz qonuni.
  • Osmotik bosim qonunlari. Vant-Goff qonuni.
  • Taqsimlanish koeffitsienti.
  • Ekstraktsiya.

Diffuziya va osmos. De friz qonuni.

  • Diffuziya. Aralashma kontsentratsiyasining tashqi ta’sirlarsiz o’z-o’zidan tenglashish jarayoni diffuziya deyiladi.
  • Termodinamik nuqtai nazardan, diffuziya qaytmas jarayon bo’lib, sistema entropiyasining ortishi bilan boradi. Molekulyar-kinetik nuqtai nazardan diffuziya molekulalarning xaotik issiqlik harakati natijasi bo’lib, zarrachalarni geometrik fazoda teng taqsimlanishga olib keladi.
  •  

Diffuziya tezligi diffuziyalanuvchi moddaning tabiati, diffuziya o’tayotgan muhit va haroratga bog’liq.

  • Diffuziya tezligi diffuziyalanuvchi moddaning tabiati, diffuziya o’tayotgan muhit va haroratga bog’liq.
  • Fik diffuziyaning quyidagi asosiy qonunini o’rnatgan: T=const da diffuziya tezligi diffuziyalanuvchi modda kimyoviy potentsialining gradientiga to’g’ri proportsionaldir.
  • Fik qonuni quyidagicha yozilishi mumkin:
  • bu yerda: – birlik uzunlik uchun kontsentratsiyaning o’zgarishi (eng sodda holdagi diffuziya);
  • D – diffuziya koeffitsienti deb ataluvchi doimiy kattalik.
  • Fikning 1-qonuni faqat statsionar jarayonlar uchun qo’llanishi mumkin bo’lgani sababli, undan D ni aniqlab bo’lmaydi:
  • kontsentratsiyaning gradienti fazoda va vaqtda o’zgaradi. SHu sababli, bu maqsadlarga Fikning 2-qonunidan foydalaniladi:
  • Fikning 2-qonuni ko’rsatishicha, kontsentratsiyaning o’zgarish tezligi kontsentratsiya gradientining masofa bo’yicha o’zgarishiga to’g’ri proportsional. Ushbu teglamadan D ni hisoblash mumkin.

Osmos va osmotok bosim.

  • Osmos tabiatda juda katta ahamiyatga ega. Hujayralardagi barcha modda almashinishlar – ozuqa moddalarning hujayralarga borishi, almashinish mahsulotlarining ulardan chiqib ketishi – osmotik tabiatga egadir. SHu sababli osmos hodisasini birinchi bor fizikaviy kimyo sohasi olimlari emas, balki botanik Pfefer o’rgangan.  

Download 0.7 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3   4   5




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling