Xix asrning I yarmida kimyo fanining rivojlanishi


Download 1.45 Mb.
Pdf ko'rish
bet1/7
Sana08.01.2022
Hajmi1.45 Mb.
#238139
  1   2   3   4   5   6   7
Bog'liq
Atom-olekulyar ta'limot.Stexiometrik qonunlar
Bellashuv - 7-SINF Informatika va AT, Atom-olekulyar ta'limot.Stexiometrik qonunlar, 2 5287395849964359322, Document (7), umumlashgan koshi teoremasi, umumlashgan koshi teoremasi, umumlashgan koshi teoremasi, вазифалар, Kurs ishi TMI, mustaqil ozbekiston tarixinining dolzarb muammolari, mustaqil ozbekiston tarixinining dolzarb muammolari, @GPdfBot, Maxsus talimga muxtoj bolalar bilan ishlash zulxumor majuma


ATOM-MOLEKULYAR TA`LIMOT.  

XIX ASRNING I YARMIDA KIMYO FANINING 

RIVOJLANISHI  


R E J A:  

1. Atom-molekulyar ta`limot.  

2. J. Dal'ton ishlari.  

4. XIX asr I yarmida kimyo fanining rivojlanishi.  




XYIII asrda atom xaqidagi 

I. N'yuton

ning yangi fikrlari 

bilan boyigan edi. Uning fikricha, kichik zarrachalar 

shunday tabiiy kuch bilan bog`langanki, ularning o`zaro 

ta`sirini shu kuch belgilaydi. I. N'yutonning fikricha: 

"Atomlar o`tkir ilmoqlari bilan emas, balki ma`lum 

kuchlar bilan ta`sirlashadi. Bu kuch birinchi bo`lib 

zarrachalar orasida tortishish kuchi borligini, juda 

yaqin masofada esa, ular o`zaro itarishishi mumkin",-

deb aytadi.  

XYIII va XIX asr olimlariga N'yutonning g`oyalari katta 

ta`sir etdi. Burgave 1732 yilda yozgan "Kimyo 

elementlari" kitobida bundan to`la foydalangan. U 

kimyoviy xodisalar kichik zarrachalar orasidagi tortishish 

va qarama-qarshi kuchlar ta`sirida bo`ladi deb tushuntiradi.  



       1732 yili materiya tuzilishi xaqida 

Leonard 

Эyler 

(1707-1783 yy.) Peterburg Fanlar 

akademiyasida axborot berdi. Bu ma`ruzada dastlabki 

atom ta`limoti va kimyoviy elementlarni 

birlashtiruvchi fikr tug`iladi. Korpuskulyar ta`limot 

o`zining fizik moxiyati bilan shu davrning progressiv 

fikr yurituvchi olimlarini xech qoniqtirmadi. 

M.V. 

Lomonosov 

(1711-1765 yy.) atom tuzilishi xaqida 

yangi ta`limot yaratib, fizik-kimyoviy xodisalarni 

tushuntirmoqchi bo`ldi. Uning fikricha, tabiat 

xodisalari zarrachalarning ichki xarakatlari oqibatida 

ro`y beradi. M. Lomonosov o`zining ta`limotini 

1741-1750 yillar orasida olib borgan  



tadqiqotlari asosida atom-korpuskulyar nuqtai-nazardan 

yaratdi va 1756 yili massalar saqlanish qonunini e`lon 

qildi. 1747-1752 yillarda olib borgan izlanishlari natijasida 

kimyoni chuqur o`rganish uchun fizika kerakligini 

asosladi. Dastlab bu soxaning nazariy bo`limini "fizikaviy 

kimyo " deb, amaliy tomonini "texnikaviy kimyo" deb 

ajratdi. Uning ishlari natijasida naturfalsafa bilan 

tabiatshunoslik orasidagi aniq chegara qo`yildi.  

M. Lomonosov, J. Bekon, R. Boyl', Guk, Lokk ishlarida 

issiqlik xodisasining mexanik tabiati tushuntirilib, issiqlik 

xam moddalar kichik zarrachalari xarakatidir deb tan 

olindi.  



Ingliz fizik va kimyogari J. Dal'ton (1766-1844 yy.) atmosferadagi gaz 

aralashmasi va suv bug`i xolatini o`rganib, 1801-1802 yillarda 


Download 1.45 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3   4   5   6   7




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2022
ma'muriyatiga murojaat qiling