Fermentlar va ularni ishlab chiqarish biotexnologiyasi


Download 0.79 Mb.
bet1/5
Sana15.02.2023
Hajmi0.79 Mb.
#1199217
  1   2   3   4   5
Bog'liq
fermentlar va ularni ishlab chiqarish

FERMENTLAR VA ULARNI ISHLAB CHIQARISH BIOTEXNOLOGIYASI

REJA:

1. Fermentlar haqida tushuncha;

2. Fermentlar klassifikatsiyasi

3. Fermentli preparatlar ishlab chiqarish.

Fermentlar (enzimlar)

  • xilma-xil biokimyoviy va kimyoviy reaksiyalarni amalga oshiruvchi oqsil tabiatiga ega bо‘lgan biokatalizatorlardir.
  • Fermentlardan biologik katalizator sifatida insonlar turli xil sohadagi amaliy faoliyatlarida keng foydalanib kelmoqdalar. Fermentlar manbai hayvon tо‘qimalari, о‘simliklar hujayralari va mikroorganizmlar bо‘lishi mumkin. Hozirgi zamonda ikki mingdan ortiq fermentlar borligi aniqlangan, ulardan bir necha yuztasi alohida modda sifatida toza holda ajratib olingan.

Fermentlar (enzimlar)

  • Mikroorganizmlar fermentlar ishlab chiqaruvchi manba sifatida alohida qiziqish uyg‘otadi, chunki ular arzon muhitda tez о‘sadilar. Ishlatiladigan ozuqa tarkibiga qarab, kerakli fermentni, xohlagancha tayyorlash imkoniyatini beradilar. Buning ustiga kо‘pgina mikroorganizmlar fermentlarni о‘z hujayra qobiqlaridan tashqariga chiqaradilar, bu esa mikroorganizmlardan yanada faolroq foydalanish imkoniyatini yaratadi.

Fermentlar (enzimlar)

Kо‘plab mikroorganizmlarning muhim xususiyatlaridan yana biri ular ozuqa sifatida har xil chiqindilardan foydalanib о‘sish qobiliyatiga egadirlar (sellyuloza, neft uglevodorodlari, metan, metanol va boshqalar). Mikroorganizmlar foydalana oladigan ayrim xom-ashyolar odam va hayvonlar uchun zaharlidir. Shunday ekan mikroorganizmlar fermentlar sintez qilish bilan bir qatorda, atrof-muhit muhofazasi uchun ham xizmat qiladilar. Ayrim fermentlarning sintezlanish miqdori mikroorganizmlar hujayrasida juda yuqori bо‘lishi mumkin. Masalan: ribulezobisfosfat-karboksilazaning miqdori ayrim vaqtlarda fototrof bakteriyalar sintez qiladigan suvda eriydigan oqsilning 40-60% ni tashkil etadi.

Fermentlar (enzimlar)

  • Yuqorida ta’kidlanganidek, kо‘p mikroorganizmlar katta miqdorda kultural muhitga chiqadigan fermentlar hosil qiladilar. Bu fermentlar asosan oqsil, kraxmal, sellyuloza, yog‘larni va boshqa suvda erimaydigan moddalarni parchalaydigan gidrolazalarga taalluqlidir. Bir qancha fermentlar faqat mikroorganizmlardagina uchraydi. Molekula holidagi azotdan ammiak hosil qilishda ishtirok etadigan nitrogenaza fermenti azotni о‘zlashtirish qobiliyatiga ega bо‘lgan bakteriyalardagina uchrashi aniqlangan.

Download 0.79 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3   4   5




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling