Bolalar adabiyoti fanining maqsad va vazifalari


Download 73 Kb.
bet2/7
Sana28.10.2023
Hajmi73 Kb.
#1732342
1   2   3   4   5   6   7
A L L A L A R. Beshik qo`shiqlari bu alla demakdir. Allani qadimda “B a l u – b a l u” deb ham aytganlar. A.Navoiy esa allani “n a v o g o`” deb atagan.
Alla turli xalqlarda turlicha atalgan: turklarda “ninni”, tatarlarda “elli”, ”belli”, qoraqalpoqlarda “heyya”, va “heyya” va hokoza. Ularning vazifasi bir xil – bolalarni uxlatish, ovutishdir.
Ibn Sino allani bola tarbiyasi haqidagi rolini quyidagicha ifodalaydi:
“Bolani mijozini kuchaytirmoq uchun unga ikki narsani qo`llamoq kerak. Biri bolani beshigini sekin tebratmoq , ikkinchisi uni uxlatish uchun Alla aytishdir. Bu bilan bolaning tanasi va ruhi orom oladi. Xatto, ona bu holatda g`azab, g`amginlik, cho`chishdan holi bo`lishi kerak.”-deydi.

Alla bolam, Alla,


Jonim bolam Alla.
Ikki ko`zim Alla,
SHirin so`zim alla.
Alla qilsin bolam-o
Uyquda orom olsin-o

O V U N M A Ch O Q L A R . Onaning bola bilan bo`lgan munosabatlarida qadimiy odatlarni kuzatish mumkin. Hozir ham bunday holatni ba`zan uchratamiz. Masalan: bolani beshikka belayotganda o`ng qo`li bilan to`shagini tekislab, bolani yotqizayotganda e g a l a r i k i r s i n , b o b o v l a r i ch i q s i n ! Yechib olayotganda u y q u s i b ye sh i k d a q o l s i n deydi. Ikki narsaga diqqatingizni qarating.Bolani beshikka belaguncha vaqtincha farishtalar egallab turisharkan.Ikkinchisi uyqu boladan ajralib beshikda qolsin. Qoshg`ariy :» I s i r i q i s i r i q , Ey j i n , e s x u sh i n g n i y o` q o t” deydi.


Ovutmachoqni alladan farqi bor: Alla chaqaloqni tinchlantiradi, ovutmachoq esa bolani bir narsa bilan mashg`ul qilishga katta rol o`ynaydi.
Chaqaloqning qiz yoki o`g`illigiga qarab erkalatuvchi so`zlar tanlanadi. O`g`il bolaga kiyim kiydirish vaqtida aytiladigan so`zlarga diqqatingizni qarating:

Chaqaloqqa chakmancha,


Olib keling dadasi
Yoqasiga tugmacha
Taqib keling dadasi.
Qiz bolaning sochlari haqida kup qo`shiqlar mavjud. Onalar qizaloqlarini sochlarini parvarish qilib silab-siypalab qo`yidagicha erkalatadilar:

Qizim , Qizim qizomadi,


Sochlari nega uzomadi.
Onasi yuvib taramadi
O`shaning uchun uzomadi.

Yoki osmondagi oyni bolaga tanishtirish lavhasiga diqqatingizni qarating:


Oymo`ma illa


Qanoti tilla.
Jo`ravoyning yuzini
Sovuq suvga yuvma.

Shundan keyin bolaga oyni ko`rsatasiz, bola oyni taniydigan bo`ladi.



Download 73 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling