Mavzu: Operatsion tizim xavfsizligi haqida tushuncha


OT xavfsizligiga ko'p jihatdan yondashish mumkin, jumladan, quyidagilarga rioya qilish


Download 1.42 Mb.
bet3/8
Sana24.12.2022
Hajmi1.42 Mb.
#1060527
1   2   3   4   5   6   7   8
Bog'liq
Islombek mustaqil ish O.T.

OT xavfsizligiga ko'p jihatdan yondashish mumkin, jumladan, quyidagilarga rioya qilish:
 OS yamoqlarini muntazam yangilash
 Yangilangan antivirus dvigatellari va dasturlarini o'rnatish
 Xavfsizlik devori orqali barcha kiruvchi va chiquvchi tarmoq trafigini tekshirish
 Faqat talab qilinadigan imtiyozlarga ega xavfsiz hisoblarni yaratish (masalan, foydalanuvchilarni boshqarish)

Xavfsizlik protsessor, xotira, disk, dasturiy ta'minot dasturlari va eng muhimi, kompyuter tizimida saqlanadigan ma'lumotlar kabi kompyuter tizimining resurslarini himoya qilish tizimini ta'minlashni anglatadi. Agar kompyuter dasturi ruxsatsiz foydalanuvchi tomonidan boshqarilsa, u kompyuterga yoki unda saqlangan ma'lumotlarga jiddiy zarar etkazishi mumkin. Shunday qilib, kompyuter tizimi ruxsatsiz kirishdan, tizim xotirasiga zararli kirishdan, viruslardan, qurtlardan va hokazolardan himoyalangan bo'lishi kerak. Biz ushbu bobda quyidagi mavzularni muhokama qilamiz.


Autentifikatsiya


 Bir martalik parollar
Dastur tahdidlari
 Tizim tahdidlari
 Kompyuter xavfsizligi tasnifi


Autentifikatsiya
Autentifikatsiya deganda tizimning har bir foydalanuvchisini aniqlash va bajaruvchi dasturlarni ushbu foydalanuvchilar bilan bog‘lash tushuniladi. Muayyan dasturni ishlatayotgan foydalanuvchining haqiqiyligini ta'minlaydigan himoya tizimini yaratish Operatsion tizimning mas'uliyatidir. Operatsion tizimlar odatda quyidagi uchta usul yordamida foydalanuvchilarni aniqlaydi/autentifikatsiya qiladi  Foydalanuvchi nomi / Parol - Tizimga kirish uchun  foydalanuvchi operatsion tizim bilan ro'yxatdan o'tgan  foydalanuvchi nomi va parolni kiritishi kerak. Foydalanuvchi kartasi/kalit - Foydalanuvchi tizimga kirish uchun Bir martalik parollar Bir martalik parollar oddiy autentifikatsiya bilan bir qatorda qo'shimcha xavfsizlikni ta'minlaydi. Bir martalik parol tizimida foydalanuvchi har safar tizimga kirishga harakat qilganda noyob parol talab qilinadi. Bir martalik parol ishlatilsa, uni qayta ishlatib bo'lmaydi. Bir martalik parol turli usullar bilan amalga oshiriladi. Tasodifiy raqamlar - Foydalanuvchilarga raqamlari tegishli alifbolar bilan birga chop etilgan kartalar taqdim etiladi. Tizim tasodifiy tanlangan bir nechta alifboga mos keladigan raqamlarni so'raydi. Maxfiy kalit - Foydalanuvchiga foydalanuvchi identifikatori bilan xaritalangan maxfiy identifikatorni yaratishi mumkin bo'lgan apparat qurilmasi taqdim etiladi. Tizim tizimga kirishdan oldin har safar yaratilishi kerak bo'lgan maxfiy identifikatorni so'raydi. Tarmoq paroli - Ba'zi tijorat ilovalari ro'yxatdan o'tgan mobil/elektron pochta orqali foydalanuvchiga bir martalik parollarni yuboradi, ular tizimga kirishdan oldin kiritilishi kerak. karta uyasiga kartani kiritishi yoki operatsion tizim tomonidan taqdim etilgan variantga kalit generatori tomonidan yaratilgan kalitni kiritishi kerak.
Foydalanuvchi atributi - barmoq izi/koʻz toʻr pardasi namunasi/imzosi - Foydalanuvchi tizimga kirish uchun oʻz atributini operatsion tizim tomonidan qoʻllaniladigan maxsus kiritish qurilmasi orqali oʻtkazishi kerak.

Download 1.42 Mb.

Do'stlaringiz bilan baham:
1   2   3   4   5   6   7   8




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling