Rotsional ovqatlanish tamoyillari, kundalik taomnoma tuzish qoidalari, kundalik taomnomadagi taomlar to‘yimlik qiymatini hisoblash. Mundarija


Download 138.51 Kb.
bet1/24
Sana15.11.2023
Hajmi138.51 Kb.
#1775352
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   24
Bog'liq
1.RATSIONAL OVQATLANISH TAMOYILLARI, KUNDALIK TAOMNOMA TUZISH QOIDALARI


ROTSIONAL OVQATLANISH TAMOYILLARI, KUNDALIK TAOMNOMA TUZISH QOIDALARI, KUNDALIK TAOMNOMADAGI TAOMLAR TO‘YIMLIK QIYMATINI HISOBLASH.
MUNDARIJA:
Kirish…………………………………………………………………………………….2

    1. Salomatlik va to‘g‘ri ovqatlanish, organizm uchun oziq moddalarning mohiyati…………………………………………………………………………..4

    2. Quvvat rejimi……………………………………………………………………..9

    3. Insonni rotsional ovqatlanish asoslari, ovqat hazm qilish kimyosi, balansli ovqatlanish nazariyasi. Oziq-ovqat mahsulotlarining ozuqaviy va energiya qiymatini aniqlash……………………………….………………………………………….12

    4. Balansli ovqatlanish nazariyasi………………………………………………….15

    5. Balansiv oziqlanish piramidi………….…………………………………………29

    6. Xavfsizlik texnika qoidalari …………………………………………………….32

    7. Umumiy xulosa….………………………………………………………………36

    8. Foydalanilgan adabiyotlar…………..……………………………………….…..38

    9. Ilova

KIRISH
Mavzuning dolzarbligi: O‘zbekiston respublikasining qonuni ta’lim to‘g‘risida. Qonunchilik palatasi tomonidan 2020-yil 19-mayda qabul qilingan Senat tomonidan 2020-yil 7-avgustda ma’qullangan 1-bob. Umumiy qoidalar 1-modda. Ushbu Qonunning maqsadi Ushbu Qonunning maqsadi ta’lim sohasidagi munosabatlarni tartibga solishdan iborat. 2-modda. Ta’lim to‘g‘risidagi qonun hujjatlari Ta’lim to‘g‘risidagi qonun hujjatlari ushbu Qonun va boshqa qonun hujjatlaridan iboratdir. Agar O‘zbekiston Respublikasining xalqaro shartnomasida O‘zbekiston Respublikasining ta’lim to‘g‘risidagi qonun hujjatlarida nazarda tutilganidan boshqacha qoidalar belgilangan bo‘lsa, xalqaro shartnoma qoidalari qo‘llaniladi. 3-modda. Asosiy tushunchalar Ushbu Qonunda quyidagi asosiy tushunchalar qo‘llaniladi: davlat akkreditatsiyasi — davlat ta’lim muassasalari va tashkilotlari, shuningdek nodavlat ta’lim tashkilotlari (bundan buyon matnda ta’lim tashkilotlari deb yuritiladi) faoliyatining davlat ta’lim standartlari va davlat ta’lim talablariga hamda o‘quv dasturlariga muvofiqligining davlat tomonidan e’tirof etilishi hamda ularning bitiruvchilariga ma’lumot to‘g‘risidagi hujjatlarni topshirish huquqining taqdim etilishidan iborat jarayon; davlat ta’lim muassasasi — davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari tomonidan davlat mulki bo‘lgan mol-mulk negizida tashkil etilgan, davlat ta’lim standartlariga va davlat ta’lim talablariga muvofiq ta’lim beradigan muassasa; davlat ta’lim standartlari — davlat tomonidan ta’limning mazmuni va sifatiga nisbatan belgilanadigan talablar majmui; davlat ta’lim talablari — ta’limning tuzilmasiga, mazmuniga va uni amalga oshirish shartsharoitlariga, shuningdek ta’lim oluvchilarning jismoniy, shaxsiy, intellektual, ilmiy hamda kasbiy sifatlariga qo‘yiladigan majburiy talablar; malaka — shaxsning kasbiy faoliyatning muayyan turini bajarishga tayyorgarligini ifodalaydigan, ma’lumot to‘g‘risidagi tegishli hujjat bilan tasdiqlanadigan bilim, qobiliyat, mahorat va ko‘nikmalar darajasi; mutaxassislik — malaka berish bilan yakunlanadigan muayyan kasbiy tayyorgarlik turining nomi; nodavlat ta’lim tashkiloti — davlat ta’lim standartlari, davlat ta’lim talablari va o‘quv dasturlariga muvofiq ta’lim xizmatlari ko‘rsatish faoliyatini amalga oshirish huquqini beradigan litsenziya asosida ta’lim xizmatlari ko‘rsatuvchi yuridik shaxs; tarbiya — aniq maqsadli hamda ijtimoiy-tarixiy tajriba asosida yosh avlodni har tomonlama kamol toptirishga, ularning ongini, ma’naviy-axloqiy qadriyatlar va dunyoqarashini shakllantirishga qaratilgan tizimli jarayon; ta’lim — ta’lim oluvchilarga chuqur nazariy bilim, malakalar va amaliy ko‘nikmalar berishga, shuningdek ularning umumta’lim va kasbiy bilim, malaka hamda ko‘nikmalarini shakllantirishga, qobiliyatini rivojlantirishga qaratilgan tizimli jarayon; ta’lim kampusi — yagona hududda birlashtirilgan o‘quv binolarini, ilmiy-tadqiqot institutlarini (markazlarini), ishlab chiqarish majmualari va texnoparklarni, ta’lim-tarbiya jarayoni ishtirokchilarining vaqtincha yashash joylarini, laboratoriyalarni, axborot-resurs markazlarini (kutubxonalarni), sport inshootlarini, umumiy ovqatlanish obyektlarini o‘z ichiga olgan binolar hamda inshootlar majmuidan iborat bo‘lgan, o‘quv jarayoni, ma’naviy-axloqiy tarbiyaning yuqori samaradorligini ta’minlaydigan ta’lim-tarbiya muhiti; ta’lim-tarbiya jarayoni ishtirokchilari — ta’lim oluvchilar, voyaga yetmagan ta’lim oluvchilarning ota-onalari yoki boshqa qonuniy vakillari, pedagog xodimlar va ularning vakillari; ta’lim tashkilotlari attestatsiyasi — ta’lim tashkilotlarining faoliyatini baholash, davlat ta’lim standartlari, davlat ta’lim talablari hamda o‘quv dasturlariga muvofiq kadrlar tayyorlash mazmuni, darajasi va sifatini aniqlash bo‘yicha davlat nazoratining asosiy shakli. 4-modda.
Hozirgi kunda zamonaviy ovqatlanish ratsioni organizmga kirgan ovqat kaloriyasi, ishlatiladigan energiyasiga nisbatan olinadi. Odamning hayoti uchun kerakli energiya 1200-1700 kkaloriyadir, lekin odam qanchalik jismoniy faoliyati kuchli bo’lsa, shunchalik energiya ko’p kerak bo’ladi.
Ovqatlanish tartibi individual bo’lib, uning tarkibi odamning genetik xususiyatlari, yoshi, jinsi, hayot faoliyati, odatlari, mutaxassisligi, oilaviy sharoiti va harakat aktivligiga bog’liq. Shularni hisobga olib quyidagilarga e’tibor qilish kerak:
ovqatni qabul qilishni ishlash va o’qish tartibi bilan bog’lash;
kam harakatlikda ovqatni qabul qilishdan oldin 10-15 ta jismoniy mashqlar qilinishi kerak.
Yuqori aktivlikdagi harakatda ovqat oqsil va uglevodga boy bo’lishi lozim;
O’sayotgan organizm ovqat ratsioniga ishlatilayotgan balansga qarshi kirayotgan ovqat balansi nisbatan musbat bo’lishi kerak;
Balanslangan ovqatlanishning ko’rsatkichi-kattalarda yoshiga xos standartlarga muvofiq Ortimal tana vazniga ega bo’lishi hisoblanadi;
Ovqatlar tarkibida o’simlik va ahyvon mahsulotlari bo’lishi lozim;
Og’ir mehnatdan oldin yengil ovqat yeyish kerak.
Ovqatlanishni rejalashtirish kerak 60-80% ovqat tayyor mahsulotlar (meva, sabzavot, donlar)dan iborat bo’lishi kerak. Sutkasiga oziq moddalar bilan birga 1-1,5 litr suv qabul qilinadi. Suv va suyuqliklar ovqatdan 20-30 daqiqa oldin qabul qilinadi. Ovqatlanishni avval o’simlik mahsulotlaridan boshlash kerak. Ovqatni qabul qilish oralig’i 5-10 soatni tashkil etishi lozim. Ovqatlanish odamning hayot faoliyati uchun zarurdir. To’g’ri ovqatlanish sog’liqni saqlash va mustahkamlash uchun xizmat qiladi.

Download 138.51 Kb.

Do'stlaringiz bilan baham:
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   24




Ma'lumotlar bazasi mualliflik huquqi bilan himoyalangan ©fayllar.org 2024
ma'muriyatiga murojaat qiling